Đại dự án phía Tây Bắc và bước ngoặt phát triển đô thị
Chiến lược phát triển đô thị mới của Bắc Ninh là chương trình đồng loạt khởi công và khánh thành các dự án hạ tầng lớn, trong đó tâm điểm là khu đô thị Bắc Ninh phía Tây Bắc, nhằm mở rộng không gian thành phố, gắn kết khu công nghiệp, nhà ở xã hội và công trình văn hóa thành một cấu trúc đô thị hiện đại và kết nối. Ngày 16/9, tỉnh Bắc Ninh đồng loạt khởi công, khánh thành 7 dự án trên các lĩnh vực công nghiệp, đô thị, nhà ở xã hội và văn hóa với trị giá hàng nghìn tỷ đồng, nhân dịp thành lập thành phố Bắc Ninh và trên hành trình trở thành thành phố trực thuộc Trung ương. Mũi nhọn trong loạt dự án nghìn tỷ này là khu đô thị mới phía Tây Bắc thành phố Bắc Ninh – Khu 1, một khu đô thị Bắc Ninh quy mô 269–270 ha, vốn đầu tư hơn 40.000 tỷ đồng, hướng tới mô hình hiện đại, văn minh, sinh thái.
Quy mô dự án: Từ đại đô thị đến chuỗi khu công nghiệp và nhà ở xã hội
Nếu chỉ nhìn vào Vinhomes King Park, ta dễ quên rằng Bắc Ninh đang dựng cả một “hệ sinh thái” dự án hạ tầng lớn chứ không phải một dự án đơn lẻ. Khu đô thị mới phía Tây Bắc thành phố Bắc Ninh – Khu 1 được quy hoạch trên khoảng 270 ha, quy mô dân số khoảng 31.500 người, mật độ xây dựng dưới 20%, với nhà ở thấp tầng, chung cư hỗn hợp, thương mại – dịch vụ, giáo dục, y tế, cây xanh và mặt nước đồng bộ. Song song là chuỗi khu công nghiệp như KCN Nghĩa Hưng gần 149 ha, vốn khoảng 2.200 tỷ đồng; KCN Thuận Thành III – phân khu C hơn 196 ha, vốn 1.986 tỷ đồng; và KCN Việt Hàn mở rộng hơn 147 ha, vốn khoảng 1.237 tỷ đồng – những dự án nghìn tỷ bổ sung quỹ đất sản xuất công nghiệp. Ở chiều an sinh, dự án nhà ở xã hội trong khu đô thị mới Phượng Hoàng diện tích hơn 3 ha, tổng vốn trên 1.995 tỷ đồng, với khối nhà cao 21 tầng cung cấp khoảng 1.660 căn hộ, trực tiếp tăng nguồn cung nhà ở xã hội.
Không gian phía Tây Bắc: Hạt nhân kết nối công nghiệp – nhà ở – văn hóa
Điểm đáng chú ý nhất trong chiến lược phát triển đô thị Bắc Ninh lần này là lựa chọn phía Tây Bắc làm không gian mở rộng mới. Khu đô thị mới phía Tây Bắc nằm tại phường Kinh Bắc, bao quanh bởi không gian sông Cầu, gắn với khu vực lưu giữ giá trị văn hóa Quan họ và lõi đô thị truyền thống. Dự án có hai mặt giáp sông, bao quanh bán đảo Hòa Long – nơi được quy hoạch thành không gian sinh thái, thể dục thể thao, kết nối với hệ thống hồ cảnh quan và công viên. Vị trí này nằm ở giao thoa hai hành lang kinh tế Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng – Quảng Ninh và Lạng Sơn – Hà Nội – Hải Phòng – Quảng Ninh, cho phép kết nối đa phương thức tới cao tốc 01 Bắc – Nam, cảng hàng không quốc tế Gia Bình và tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh. Nói cách khác, khu đô thị Bắc Ninh mới này được thiết kế như một hạt nhân đô thị mới kết nối khu hành chính, công nghiệp, thương mại – dịch vụ, nhà ở xã hội và không gian văn hóa trong cùng một cấu trúc phát triển đô thị liên hoàn.
Những nút thắt trong giai đoạn thi công: Phối hợp và hạ tầng đi trước
Vấn đề không phải Bắc Ninh có dám làm các dự án nghìn tỷ, mà là tỉnh sẽ kiểm soát giai đoạn xây dựng như thế nào để tránh “đô thị nửa vời”. Khi cùng lúc triển khai đại đô thị hơn 41.000 tỷ đồng bên sông Cầu, nhiều khu công nghiệp hàng trăm ha và các dự án nhà ở xã hội, bài toán phối hợp tiến độ, hạ tầng và pháp lý trở nên nhạy cảm. Lãnh đạo tỉnh đã yêu cầu các sở, ngành và phường Kinh Bắc đồng hành, hỗ trợ, kịp thời tháo gỡ khó khăn, đồng thời tăng cường giám sát để dự án thực hiện đúng quy hoạch, đúng pháp luật, công khai, minh bạch, hài hòa lợi ích Nhà nước, nhà đầu tư và người dân. Ở tầm triển khai, thách thức lớn là đảm bảo hạ tầng kỹ thuật và xã hội – từ giao thông kết nối, cấp thoát nước, trường học, bệnh viện – kịp thời “đi trước một bước” để khu đô thị không trở thành những khu nhà ở rời rạc tách khỏi khu công nghiệp và các dự án lân cận.
Thành phố trực thuộc Trung ương: Thước đo thực chất nằm ở chất lượng triển khai
Các dự án khởi công, khánh thành trong tháng 9 không chỉ là công trình chào mừng sự kiện thành lập thành phố Bắc Ninh mà còn là bài kiểm tra năng lực triển khai của cả hệ thống chính quyền. Lễ công bố thành lập thành phố dự kiến diễn ra ngày 19/9 tại Quảng trường 3/2, trong bối cảnh Quốc hội đã thông qua nghị quyết về việc thành lập thành phố trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số tỉnh. Cùng với đại đô thị phía Tây Bắc là công viên Văn Miếu diện tích khoảng 4,7 ha, vốn hơn 670 tỷ đồng, và Đền thờ Bác Hồ – những công trình văn hóa được khánh thành trong cùng dịp. Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đào Quang Khải, dự án khu đô thị mới phía Tây Bắc không chỉ là một khu đô thị đơn thuần mà là công trình hiện thực hóa mục tiêu xây dựng một đô thị văn minh, hiện đại, hạ tầng đồng bộ và môi trường sống chất lượng cao. Tương lai của chiến lược phát triển đô thị Bắc Ninh sẽ được đo không phải bằng số lượng dự án hạ tầng lớn được khởi công, mà bằng mức độ hạ tầng hoàn thiện, khả năng kết nối thực sự với khu công nghiệp, nhà ở xã hội và sự hài lòng của người dân khi những công trình này đi vào vận hành.
