Giao lưu văn hóa Việt Nhật: khi lễ hội trở thành nền tảng hợp tác
Giao lưu văn hóa Việt Nhật là chuỗi hoạt động kết nối chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng hai nước thông qua lễ hội, ẩm thực, trang phục truyền thống và xúc tiến thương mại, nhằm tăng cường hiểu biết lẫn nhau, củng cố lòng tin chính trị và mở ra các cơ hội hợp tác kinh tế dài hạn. Năm nay, điểm nhấn không nằm ở những bài phát biểu xã giao mà ở cách hai bên dùng sân khấu lễ hội để thử nghiệm các mô hình hợp tác mới. Từ Cần Thơ đến Fukuoka, cùng một chủ đề được nhắc lại: văn hóa không chỉ để ngắm mà phải dẫn tới thương mại, đầu tư và các dự án chung. Nếu bỏ qua chiều kích kinh tế ấy, khái niệm "giao lưu" rất dễ bị rơi vào hình thức và mất đi sức sống.
Tại Cần Thơ, Lễ khai mạc Chương trình Giao lưu văn hóa-thương mại Việt Nam-Nhật Bản diễn ra tối 11/9 tại công viên Lưu Hữu Phước, phường Ninh Kiều. Thành phố nhấn mạnh đây không còn là một lễ hội đơn lẻ mà đã trở thành hoạt động đối ngoại thường niên, tạo liên hệ thực chất giữa chính quyền, tổ chức, doanh nghiệp và người dân hai nước. Cách tiếp cận này cho thấy một thái độ rõ ràng: nếu sự kiện thương mại Việt Nam không gắn chặt với giao lưu văn hóa thì sẽ khó tạo ra độ tin cậy cần thiết cho các thương vụ dài hạn. Ngược lại, nếu chỉ nói về văn hóa mà thiếu gian hàng, thiếu không gian ký kết, chúng ta sẽ bỏ lỡ sức mạnh mềm của chính di sản mình đang quảng bá.
Cần Thơ: hơn 100 gian hàng và một bước chuyển từ giao lưu sang kết nối thực chất
Trong ba ngày 11–13/9, Chương trình Giao lưu văn hóa-thương mại Việt Nam-Nhật Bản quy tụ hơn 100 gian hàng cùng chuỗi hoạt động giao lưu văn hóa, thương mại và kết nối hợp tác giữa hai bên. Con số này không chỉ đẹp trên báo cáo; nó phản ánh nhu cầu rất thật của doanh nghiệp và địa phương muốn dùng sân chơi lễ hội để thăm dò thị trường, tìm bạn hàng, và thử nghiệm sản phẩm. Theo phát biểu của lãnh đạo thành phố, chương trình được kỳ vọng sẽ "tạo thêm những kết nối thực chất giữa doanh nghiệp, tổ chức và nhân dân Việt Nam-Nhật Bản, qua đó mở ra nhiều cơ hội hợp tác hơn nữa trong tương lai". Đây là tuyên bố quan trọng: sự kiện sẽ được đánh giá bằng số dự án và hợp đồng sau lễ hội, chứ không phải số tiết mục văn nghệ.
Điểm khiến chương trình tại Cần Thơ đáng chú ý là cách kết nối văn hóa truyền thống với thương mại. Ngoài việc giới thiệu trang phục và ẩm thực truyền thống của hai nước, ban tổ chức còn chú ý đến văn hóa đại chúng, từ đó tạo bối cảnh dễ tiếp cận cho người trẻ và doanh nghiệp công nghệ. Đặc biệt, hoạt động đi bộ, diễu hành trong trang phục truyền thống với khoảng 1.000 người đăng ký tham gia, hướng tới lan tỏa tình hữu nghị và tinh thần trách nhiệm cộng đồng, hỗ trợ trẻ em có hoàn cảnh khó khăn. Khi một cuộc diễu hành áo dài và kimono được gắn với hoạt động gây quỹ xã hội, thông điệp được gửi đi rất rõ: quan hệ đối tác chiến lược toàn diện không thể tách rời yếu tố nhân văn. Chính lớp nền nhân văn ấy mới tạo chỗ dựa cho các số liệu xuất khẩu và dòng vốn đầu tư đi vào chiều sâu.
Vietnam Day 2026 tại Kyushu – Okinawa: áo dài, nông sản và ngoại giao kinh tế
Nếu Cần Thơ cho thấy cách một địa phương Việt Nam tổ chức giao lưu văn hóa Việt Nhật trên sân nhà, thì Vietnam Day 2026 tại Kyushu – Okinawa thể hiện chiều ngược lại: mang cả không gian Việt Nam ra nước ngoài. Trong hai ngày 12–13/9, tại Công viên Trung tâm Tenjin, thành phố Fukuoka, sự kiện Vietnam Day 2026 tại Kyushu – Okinawa thu hút đông đảo đại biểu, người dân và cộng đồng người Việt Nam khu vực tham dự. Sự kiện do Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Fukuoka phối hợp với nhiều tỉnh như Bắc Ninh, Ninh Bình, Thái Nguyên, Đắk Lắk, Đồng Tháp cùng các hội đoàn và doanh nghiệp hai nước tổ chức. Đây là minh chứng sống động cho một mô hình kết hợp ngoại giao kinh tế, ngoại giao văn hóa và xúc tiến thương mại, nơi áo dài và món ăn đường phố đứng cạnh sản phẩm OCOP và nông sản chế biến chất lượng cao.
Với chủ đề "Discover Viet Nam – Connect Kyushu", sự kiện trở thành điểm gặp gỡ giữa Việt Nam với chính quyền địa phương, doanh nghiệp và người dân khu vực Kyushu – Okinawa. Không gian ẩm thực, nông sản và sản phẩm OCOP mang đến trải nghiệm gần gũi, đồng thời mở ra cơ hội kết nối hàng Việt với thị trường Nhật. Tại đây, khách tham quan vừa thưởng thức món ăn truyền thống, vừa tiếp cận thông tin về chuỗi giá trị nông sản và công nghệ chế biến. Không gian trải nghiệm áo dài thu hút mạnh mẽ công chúng, với 500 bộ áo dài được trao tặng cho khách tham quan tính đến hết sáng 13/9. Khi thống đốc Fukuoka và lãnh đạo các địa phương Nhật Bản xuất hiện duyên dáng trong tà áo dài, hình ảnh ấy tự nó là một hình thức "kết nối văn hóa truyền thống" mạnh hơn bất kỳ đoạn quảng cáo nào.
Trang phục truyền thống và trách nhiệm cộng đồng: chiều sâu nhân văn của hợp tác Việt – Nhật
Không phải ngẫu nhiên cả hai sự kiện đều lấy trang phục truyền thống làm điểm nhấn. Tại Cần Thơ, cuộc đi bộ và diễu hành trong trang phục Việt – Nhật với khoảng 1.000 người tham gia hướng đến gây quỹ hỗ trợ trẻ em khó khăn. Tại Fukuoka, hình ảnh các lãnh đạo địa phương Nhật Bản và lãnh đạo Hội Hữu nghị Kyushu – Việt Nam trong tà áo dài Việt Nam tạo ấn tượng sâu sắc về sự trân trọng và gắn kết. Khi áo dài trở thành ngôn ngữ chung giữa lãnh đạo, doanh nghiệp và người dân hai nước, chúng ta đang nhìn thấy một dạng "thỏa thuận mềm" về giá trị: tôn trọng lẫn nhau, đề cao di sản, và gắn sáng kiến kinh tế với lợi ích cộng đồng. Đó là nền tảng tinh tế nhưng bền vững cho giao lưu văn hóa Việt Nhật trong giai đoạn mới.
Những hoạt động tương tác như trò chơi dân gian kéo co, nhảy dây, nhảy sạp, cùng chương trình nghệ thuật của cộng đồng người Việt tại Kyushu, đã biến Vietnam Day 2026 thành không gian chia sẻ ký ức và câu chuyện về Việt Nam trong mắt người Nhật và thế hệ kiều bào thứ hai, thứ ba. Ở chiều kia, chương trình tại Cần Thơ lại đặt văn hóa trong bối cảnh phát triển hạ tầng, nông nghiệp, thủy sản, và đào tạo nguồn nhân lực, cho thấy địa phương này coi hợp tác với Nhật Bản là đòn bẩy dài hạn. Khi giao lưu văn hóa được gắn với định hướng phát triển và trách nhiệm cộng đồng, mỗi tà áo dài, mỗi gian hàng ẩm thực đều mang thêm một lớp ý nghĩa: đó là lời mời đối tác Nhật Bản bước vào một hành trình chung, nơi lợi ích kinh tế và giá trị nhân văn được đặt ngang hàng.
Từ lễ hội đến đối tác chiến lược toàn diện: kết luận cho một mùa giao lưu
Điểm chung của Chương trình Giao lưu văn hóa-thương mại Việt Nam-Nhật Bản ở Cần Thơ và Vietnam Day 2026 tại Kyushu – Okinawa là cách cả hai chủ động biến lễ hội thành không gian thử nghiệm quan hệ đối tác chiến lược toàn diện. Một bên là địa phương trung tâm vùng Đồng bằng sông Cửu Long, với thế mạnh nông nghiệp, thủy sản và hạ tầng đang phát triển. Bên kia là vùng Kyushu – Okinawa, nơi cộng đồng người Việt đang lớn mạnh và đóng góp rõ rệt cho kinh tế – xã hội địa phương. Khi hai "cửa ngõ" ấy được nối bằng giao lưu văn hóa Việt Nhật và các sự kiện thương mại Việt Nam, chúng ta đang chứng kiến sự dịch chuyển từ mô hình hợp tác dựa trên viện trợ sang hợp tác dựa trên cùng chia sẻ thị trường và dự án.
Thành phố Cần Thơ kỳ vọng chương trình của mình sẽ tạo thêm những kết nối thực chất giữa doanh nghiệp, tổ chức và nhân dân Việt Nam–Nhật Bản; Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Fukuoka khẳng định Vietnam Day 2026 góp phần thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại, du lịch và giao lưu nhân dân với vùng Kyushu – Okinawa. Hai phát biểu ấy đặt ra tiêu chuẩn mới cho các kỳ giao lưu sau: mọi hoạt động phải hướng tới đường dài, phải đo được bằng những chuỗi hợp tác cụ thể. Kết luận hợp lý cho mùa sự kiện này là: nếu biết khai thác đúng cách, kết nối văn hóa truyền thống, trang phục, ẩm thực và cộng đồng kiều bào sẽ không chỉ làm đẹp mối quan hệ Việt – Nhật, mà còn trở thành nguồn lực chiến lược cho thương mại và phát triển địa phương ở cả hai phía.
