Từ nhà máy Garden Grove đến bước ngoặt toàn cầu hóa UAV Việt
Nhà máy lắp ráp UAV của liên doanh CTJ AeroUAV tại Garden Grove, California là cơ sở sản xuất tại Mỹ do CT UAV – doanh nghiệp drone Việt – hợp tác cùng TJ Aerospace để lắp ráp drone và phương tiện bay e-VTOL, đánh dấu bước chuyển từ sản xuất nội địa sang xây dựng hiện diện trong chuỗi giá trị công nghệ UAV toàn cầu. Việc một doanh nghiệp drone Việt mở nhà máy drone Mỹ không phải câu chuyện “mở chi nhánh cho có mặt”, mà là lựa chọn chiến lược: nếu muốn công nghệ UAV toàn cầu, phải hiện diện được ngay tại thị trường khó tính nhất. Lễ khánh thành ngày 21/9 với sự tham dự của chính quyền địa phương và cộng đồng công nghệ Nam California cho thấy CT UAV không đứng ngoài cuộc chơi hàng không Mỹ, mà muốn bước vào bằng cánh cửa sản xuất và tuân thủ tiêu chuẩn cao nhất.
Đơn hàng 5.000 UAV và những “điểm chạm” Hàn – Nhật mở đường
Nhà máy ở California không xuất hiện từ khoảng trống, mà được chuẩn bị bằng những bước đi có tính thử lửa trên thị trường châu Á. Tháng 8/2025, CT UAV ký thỏa thuận cung ứng 5.000 UAV vận tải hạng nặng theo hình thức OEM cho đối tác Hàn Quốc, với tỉ lệ nội địa hóa lên tới 85%. Đây là điểm chạm quan trọng: UAV Việt Nam xuất khẩu sang một thị trường công nghệ cao, buộc doanh nghiệp phải chứng minh năng lực sản xuất và R&D ngang tầm. Song song, hợp tác với các đối tác Nhật Bản để không chỉ bán thiết bị mà cùng phát triển ứng dụng trong phòng cháy chữa cháy, ứng phó thiên tai và nông nghiệp tạo ra “bài kiểm tra thứ hai” – liệu người Việt có thể biến drone thành giải pháp dịch vụ, dữ liệu và quy trình vận hành? Hàn Quốc là bài toán sản xuất, Nhật Bản là bài toán ứng dụng; Mỹ sẽ là bài toán chuỗi cung ứng và thị trường.
Liên doanh CTJ AeroUAV: chiến lược bám sâu chuỗi giá trị hàng không Mỹ
Điểm thú vị của nhà máy drone Mỹ là CT UAV không “tự thân một mình”, mà chọn bắt tay một doanh nghiệp đã có 20 năm kinh nghiệm sản xuất cơ khí chính xác cho ngành hàng không Mỹ như Boeing hay Lockheed Martin. Trong liên doanh, CT UAV đem sang năng lực nghiên cứu, thiết kế, sản xuất UAV trong 16 lĩnh vực cùng công nghệ, máy móc, thiết bị và ngân sách; TJ Aerospace góp mặt bằng, ngân sách, máy móc và mạng lưới quan hệ bản địa. Đây là cách đi khôn ngoan: thay vì đốt thời gian vào xây dựng từ đầu hệ thống kiểm soát chất lượng, doanh nghiệp drone Việt “cắm” công nghệ UAV Việt Nam vào một hạ tầng đã được chứng thực ở Mỹ. Liên doanh đặt mục tiêu khi vận hành đầy đủ có thể đưa ra thị trường hơn 100 UAV mỗi ngày, từ drone đến e-VTOL. Một dòng sản lượng ở quy mô công nghiệp ngay trong lòng thị trường Mỹ sẽ là thước đo cạnh tranh quốc tế thuyết phục hơn mọi khẩu hiệu.
Thị trường Mỹ đang khát drone và cơ hội cho doanh nghiệp drone Việt
CT UAV chọn thời điểm vào Mỹ khi thị trường này vừa khát thiết bị UAV, vừa siết chặt nguồn cung đến từ Trung Quốc bằng rào cản kỹ thuật về an ninh và thuế. Điều đó tạo ra khoảng trống cho nhà cung cấp mới, nhưng chỉ những doanh nghiệp đủ tiêu chuẩn an ninh – an toàn mới bước qua được. Liên doanh CTJ AeroUAV cho biết đã nhận sự quan tâm từ các đơn vị phòng cháy chữa cháy, trang trại và trường học tại Mỹ, phản ánh nhu cầu thực tế với UAV trong những ứng dụng rất gần đời sống: cứu hỏa, giám sát nông nghiệp, đào tạo và nghiên cứu. Nếu nhà máy duy trì được chất lượng đạt chuẩn hàng không Mỹ, doanh nghiệp drone Việt có cơ hội trở thành nhà sản xuất UAV Việt Nam xuất khẩu ngay trên đất Mỹ, chứ không chỉ từ các dây chuyền nội địa. Và khi công nghệ được kiểm chứng tại thị trường khó nhất, câu chuyện mở rộng sang các thị trường khác sẽ dễ thuyết phục hơn.
Bàn đạp cho giấc mơ Nasdaq và chuỗi giá trị công nghệ UAV toàn cầu
Nhà máy UAV tại Nam California được doanh nghiệp xác định là nền tảng mở rộng hoạt động hàng không tại Mỹ và gắn chặt với kế hoạch niêm yết trên Nasdaq vào năm 2027. Muốn lên một sàn vốn công nghệ cao, doanh nghiệp không thể chỉ kể câu chuyện phòng lab tại Việt Nam, mà phải chứng minh được mô hình toàn cầu: nghiên cứu – sản xuất – ứng dụng – dịch vụ trải trên nhiều thị trường. Sau nhà máy, CT UAV dự kiến xây dựng trung tâm R&D ở khu vực bờ Tây và hệ thống phân phối tại các bang trọng điểm của Mỹ, hoàn thiện hơn chuỗi giá trị công nghệ UAV toàn cầu mà họ đang theo đuổi. Ba điểm chạm Hàn – Nhật – Mỹ, từ sản xuất, ứng dụng đến chuỗi cung ứng, cho thấy doanh nghiệp drone Việt không muốn đứng ở vị trí “gia công thiết bị” nữa, mà đang tự đặt mình vào vai trò nhà chơi hệ sinh thái. Nếu chiến lược này thành công, nhà máy Garden Grove sẽ được nhớ như dấu mốc khi UAV Việt bắt đầu bước vào bản đồ chuỗi giá trị toàn cầu.
