Kiểm tra phải đi cùng trách nhiệm khắc phục
Quản lý dạy thêm là việc cơ quan chức năng giám sát hoạt động dạy học có thu tiền, đối chiếu điều kiện tổ chức với quy định và xử lý hoặc yêu cầu khắc phục khi phát hiện sai phạm. Đây không nên chỉ là một đợt rà soát hồ sơ: hiệu quả nằm ở việc phát hiện thiếu sót, ấn định thời hạn sửa chữa và quay lại kiểm tra. Tại phường Âu Cơ, Công an phường phối hợp Phòng Văn hóa - Xã hội tham mưu UBND phường tổ chức kiểm tra liên ngành các cơ sở ngoài nhà trường có thu tiền. Từ ngày 19 đến 26/10/2026, đoàn kiểm tra đủ 21/21 cơ sở trên địa bàn. Các thiếu sót được ghi nhận liên quan đến lưu trữ hồ sơ, báo cáo định kỳ và giấy tờ phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ. Cơ sở phải khắc phục trước ngày 02/11; đoàn dự kiến kiểm tra lại và đề xuất xử lý nếu không chấp hành. Cách làm có thời hạn và hậu kiểm đáng tin hơn một lần kiểm tra mang tính hình thức.
Hải Phòng mở rộng giám sát, kể cả kiểm tra đột xuất
Ở Hải Phòng, nhiều xã, phường đang tăng cường kiểm tra dạy thêm trong và ngoài nhà trường nhằm nâng ý thức chấp hành, phát hiện và chấn chỉnh vi phạm. Động thái này theo sau văn bản ngày 11/9 yêu cầu tập trung vào cơ sở có đông học sinh, giáo viên hoặc đã nhận phản ánh. Nội dung rà soát trải từ đăng ký kinh doanh, mức thu được công khai, hồ sơ giáo viên và đối tượng học sinh đến điều kiện phòng học, an toàn cháy nổ. Khoảng giữa tháng 10/2026, đoàn kiểm tra phường Phạm Sư Mạnh làm việc trực tiếp với 10 trung tâm, cơ sở. Một số nơi cần cải thiện ánh sáng, thông gió và cập nhật hồ sơ phòng cháy khi tăng số phòng. Kiểm tra theo kế hoạch giúp cơ sở biết rõ yêu cầu, nhưng nếu chỉ báo trước thì khó phản ánh hoạt động thường ngày. Vì vậy, kiểm tra đột xuất ở nơi có dấu hiệu hoặc phản ánh là phần cần thiết, không phải biện pháp thay thế hướng dẫn và khắc phục.
Phạm vi giám sát cũng cần vượt khỏi giấy tờ: diện tích, sĩ số, hệ thống điện, thông gió và lối thoát nạn ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn học sinh. Nhà trường cần quản lý giáo viên, ngăn việc ép học sinh chính khóa học thêm; khi có thông tin, cơ quan chức năng nên xác minh với học sinh và đối chiếu với nhà trường. Sở Giáo dục và Đào tạo đã hướng dẫn thực hiện quy định học thêm cho năm học 2026–2027, còn ngày 22/10 thành phố thành lập đoàn triển khai kiểm tra đột xuất tại một số địa điểm. Điều đó cho thấy giám sát không dừng ở chiến dịch ngắn hạn. Tuy nhiên, kiểm tra chỉ có sức nặng khi kết luận rõ, yêu cầu sửa chữa cụ thể và theo dõi việc thực hiện, thay vì dồn sức vào số lượt kiểm tra.
Đường dây nóng đưa phụ huynh vào cuộc
Một hệ thống kiểm tra không thể bao quát mọi lớp học nếu chỉ dựa vào các đoàn công tác. Đường dây nóng dạy thêm tạo kênh để phụ huynh, học sinh và người dân báo dấu hiệu ép buộc học thêm, bất cập về điều kiện lớp học hoặc vi phạm khác. UBND xã Nghi Xuân công bố đầu mối tiếp nhận kiến nghị, phản ánh theo Quyết định 41/2026/QĐ-UBND ngày 26/6/2026 của tỉnh Hà Tĩnh. Người dân có thể liên hệ ông Nguyễn Văn Giang, Phó Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội, theo số 0834.742.333, hoặc bà Đặng Thị Mai Lan, công chức cùng phòng, theo số 0914.506.662. Thông tin được tiếp nhận sẽ được xem xét, xử lý theo quy định. Kênh này chỉ hữu ích nếu phản ánh được xác minh và có phản hồi phù hợp; công khai số điện thoại mà thiếu quy trình xử lý sẽ khó tạo niềm tin.
Phụ huynh nên nêu rõ địa điểm, thời gian, nội dung sự việc và cung cấp thông tin có thể kiểm chứng, thay vì lan truyền cáo buộc chưa xác thực. Cơ quan tiếp nhận cần bảo đảm thông tin được chuyển đúng bộ phận và đánh giá công bằng, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của học sinh, gia đình cũng như cơ sở giáo dục. Đây là phần bổ trợ cho kiểm tra tại chỗ, không phải cách thay thế thanh tra chuyên môn hay xử lý theo thẩm quyền. Khi đường dây nóng kết nối được phản ánh cụ thể với việc xác minh, các dấu hiệu khó thấy trong đợt kiểm tra định kỳ có cơ hội được phát hiện sớm hơn.
Hiệu quả nằm ở hậu kiểm và minh bạch
Các địa phương đang kết hợp nhiều cách: kiểm tra liên ngành như tại Âu Cơ, rà soát và giám sát theo kế hoạch ở Hải Phòng, kiểm tra đột xuất khi có dấu hiệu, cùng kênh tiếp nhận phản ánh tại Nghi Xuân. Hướng đi này hợp lý vì sai phạm có thể liên quan đồng thời đến hồ sơ, điều kiện an toàn, cách thu và tổ chức lớp học. Nhưng số cơ sở được kiểm tra hay số điện thoại được công bố chưa tự nó chứng minh việc quản lý đã hiệu quả. Tiêu chí cần nhìn là thiếu sót có được khắc phục đúng hạn, phản ánh có được xác minh, và học sinh có được bảo vệ khỏi ép buộc hoặc lớp học không an toàn hay không. Cơ sở dạy thêm cũng cần chủ động rà soát hồ sơ, điều kiện hoạt động và chấp hành quy định học thêm, thay vì chờ đoàn đến.
Kết luận, kiểm tra có giá trị khi nối liền ba khâu: phát hiện tại cơ sở, tiếp nhận thông tin từ cộng đồng và hậu kiểm có trách nhiệm. Chính quyền cần duy trì giám sát thường xuyên, chọn kiểm tra đột xuất đúng nơi có nguy cơ và công khai cách xử lý; phụ huynh cần có kênh phản ánh dễ tiếp cận. Khi các khâu ấy vận hành cùng nhau, quản lý dạy thêm mới chuyển từ yêu cầu trên giấy thành môi trường học tập minh bạch, an toàn và tôn trọng quyền lợi của học sinh.
