Một thỏa thuận đặt món ăn vào trung tâm xúc tiến du lịch
Du lịch ẩm thực là hình thức khám phá điểm đến thông qua món ăn, nguyên liệu, kỹ nghệ chế biến và câu chuyện của cộng đồng địa phương, thay vì chỉ thưởng thức một bữa ăn.
Sáng 17/10, tại Gia Lai, Hiệp hội Văn hóa Ẩm thực Việt Nam (VCCA) và Trung tâm Truyền hình Việt Nam khu vực miền Trung – Tây Nguyên (VTV8) ký kết hợp tác chiến lược giai đoạn 2026–2030, hướng tới quảng bá ẩm thực gắn với các điểm đến du lịch. Đây là bước đi đáng chú ý vì đặt năng lực truyền thông cạnh tri thức chuyên môn về ẩm thực, thay vì xem quảng bá món ăn như hoạt động phụ trợ. Trọng tâm là phát triển nội dung chuyên đề, đưa di sản ẩm thực thành sản phẩm du lịch và góp phần tăng sức mạnh mềm quốc gia. Cũng trong ngày 17/10, hội thảo tại Gia Lai bàn về vai trò của điện ảnh, truyền hình và video ngắn trong thúc đẩy du lịch.
Di sản chỉ có giá trị kinh tế khi được kết nối thành chuỗi
Ẩm thực Việt Nam đang đứng trước cơ hội bước khỏi cách nhìn di sản như thứ cần gìn giữ trong bảo tàng hay lễ hội. Chủ tịch VCCA Nguyễn Quốc Kỳ nêu định hướng chuyển “di sản” thành “tài sản”: khơi dậy, phát triển và phổ biến văn hóa ẩm thực để đóng góp cho kinh tế, nhất là thông qua nguồn thu trực tiếp từ du lịch. Muốn làm được điều đó, một món ăn cần được nối với vùng nguyên liệu, người chế biến, câu chuyện địa phương và trải nghiệm tại điểm đến. Hội thảo về nông sản Việt Nam từ nông trại đến bàn ăn thu hút khoảng 250 đại biểu, cùng thảo luận cách hình thành hệ sinh thái khép kín giữa nông nghiệp, ẩm thực và du lịch. Đây là hướng đi thực tế hơn việc chỉ quảng bá món ăn riêng lẻ: giá trị được tạo ra dọc cả chuỗi, từ sản xuất đến trải nghiệm.
Màn ảnh và video ngắn mở lối từ tò mò đến chuyến đi
Truyền thông ẩm thực có thể biến một món ăn xa lạ thành lý do để du khách tìm hiểu một vùng đất. Nhưng hình ảnh đẹp thôi chưa đủ; điều giữ chân người xem là câu chuyện về nguyên liệu, ký ức, người nấu và nếp sống phía sau món ăn. Tại hội thảo ở Gia Lai, các đại biểu phân tích cách chuyển di sản ẩm thực thành nội dung sáng tạo trên điện ảnh, truyền hình và nền tảng video ngắn. Cục trưởng Cục Điện ảnh Đặng Trần Cường nhấn mạnh rằng câu chuyện trên phim có thể khơi gợi tò mò, khiến khán giả muốn đến tận nơi trải nghiệm. Sự kết hợp giữa các hình thức truyền thông này có tiềm năng đưa trải nghiệm ẩm thực vượt khỏi phạm vi địa phương và tạo sức hút toàn cầu. Với du khách quốc tế, video ngắn có thể là cánh cửa đầu tiên; nội dung chân thực mới là lời mời đủ sức thuyết phục.
Từ nội dung đến trải nghiệm, cần giữ lời hứa với du khách
Chiến lược chỉ thành công khi lời mời trên màn ảnh khớp với trải nghiệm ngoài đời. VTV8 định hướng phối hợp cùng nhà sản xuất, khu du lịch và đơn vị ẩm thực địa phương, đưa sản vật lên màn ảnh rồi chuyển sự chú ý thành lượt khách thực tế. Mạch kết nối này có thể đem doanh thu trực tiếp về cho nhà hàng và doanh nghiệp làm video, thay vì dừng ở lượt xem. Để tạo niềm tin lâu dài, VCCA hướng tới liên kết nghệ nhân, đầu bếp, doanh nghiệp, nhà sáng tạo và cộng đồng địa phương; đồng thời xây dựng vùng nguyên liệu có thể truy xuất, gìn giữ làng nghề truyền thống và đề xuất chính sách hỗ trợ. Đây là phần khó nhưng quyết định: nếu chất lượng, nguồn gốc và câu chuyện được bảo đảm, du lịch ẩm thực mới vừa bảo tồn di sản vừa tạo sinh kế. Khi ấy, sức mạnh mềm văn hóa không còn là khẩu hiệu mà trở thành lợi ích cụ thể cho địa phương.
