Một món ăn, cả câu chuyện văn hóa
Di sản phở Việt là tổng hòa của món ăn, tri thức chế biến, tập quán thưởng thức và ký ức cộng đồng được vun đắp qua nhiều thế hệ người Việt. Tại Công viên Shiba ở Tokyo, Vietnam Food Festival 2026 biến ý niệm ấy thành trải nghiệm cụ thể trong hai ngày 24–25/10: phở không chỉ được nếm thử mà còn được giới thiệu như một phần bản sắc Việt Nam. Đây là cách quảng bá thuyết phục hơn việc chỉ đặt một tô phở trước khách tham quan, bởi hương vị có thể khơi gợi sự tò mò, còn câu chuyện văn hóa giúp họ hiểu món ăn đến từ đâu và vì sao được gìn giữ. Với ẩm thực Việt Tokyo, phở trở thành điểm mở đầu cho cuộc trò chuyện rộng hơn về con người và nếp sống Việt.
Lễ hội do Hiệp hội UNESCO thành phố Hà Nội phối hợp với Acecook Việt Nam tổ chức chuỗi hoạt động quảng bá di sản văn hóa ẩm thực phở Việt. Tại lễ khai mạc, ông Trương Minh Tiến, Chủ tịch Hiệp hội UNESCO thành phố Hà Nội, nhấn mạnh phở là tinh hoa văn hóa được kết tinh, sáng tạo và bồi đắp qua nhiều thế hệ.
Từ gian trưng bày đến trải nghiệm tại chỗ
Khu trưng bày Di sản Phở Việt do Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội tổ chức đưa lịch sử hình thành, quá trình phát triển và giá trị văn hóa của món ăn vào một không gian dễ tiếp cận. Tư liệu, hình ảnh cùng phần giới thiệu về nguyên liệu và cách chế biến giúp khách tham quan nhìn phở như một thực hành văn hóa, thay vì một công thức cố định. Song song với trưng bày, Acecook Việt Nam tổ chức hoạt động tương tác, trò chơi và giới thiệu phở ăn liền Đệ Nhất. Sự kết hợp giữa thông tin di sản và trải nghiệm sản phẩm có thể mở rộng cánh cửa cho phở Việt tại Nhật, miễn là trải nghiệm tiện lợi không lấn át câu chuyện về kỹ nghệ và tập quán làm nên món ăn.
Đại sứ Việt Nam tại Nhật Bản Phạm Quang Hiệu nhận định ẩm thực được người dân hai nước yêu thích và tạo cơ hội để họ hiểu thêm văn hóa của nhau. Phở vì thế vừa là món ăn, vừa là cầu nối giao lưu Việt–Nhật.
Giữ hồn phở khi giới thiệu ra thế giới
Tọa đàm “Di sản văn hóa ẩm thực phở Việt Nam” đặt trọng tâm vào giá trị văn hóa, tri thức chế biến được tích lũy qua nhiều thế hệ và vai trò của cộng đồng trong gìn giữ, trao truyền di sản. Bà Bùi Thị Hương Thủy, đại diện Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội, lưu ý rằng phở gắn với đời sống thường ngày, nhịp sống và ký ức của nhiều thế hệ người Hà Nội cũng như người Việt. Góc nhìn ấy giúp hoạt động quảng bá tránh biến di sản thành một nhãn hiệu trống rỗng: giới thiệu món ăn cần đi cùng việc tôn trọng những kỹ nghệ và tập quán đã làm nên bản sắc.
Thách thức cũng nằm ở thị trường tiếp nhận. Nhật Bản đặt yêu cầu cao về chất lượng, an toàn thực phẩm và trải nghiệm tiêu dùng; doanh nghiệp muốn đưa sản phẩm phở đến gần người tiêu dùng cần đáp ứng những tiêu chuẩn ấy mà vẫn giữ nét đặc trưng của phở Việt. Đổi mới có ích khi hỗ trợ di sản tiếp cận đời sống mới, không thay thế những tri thức đã tạo nên nó.
Từ Tokyo, mở rộng cánh cửa cho ẩm thực Việt
Vietnam Food Festival còn giới thiệu bún chả, bánh mì và cà phê Việt Nam, cùng các hoạt động giao lưu văn hóa, nghệ thuật có nghệ sĩ hai nước tham gia. Trong bức tranh ấy, phở nổi bật không phải vì là món duy nhất, mà vì có thể kết nối hương vị với câu chuyện về lịch sử, kỹ nghệ và đời sống. Việc giới thiệu phở tại Tokyo do đó mở ra cơ hội để công chúng Nhật Bản tìm hiểu sâu hơn về văn hóa và con người Việt Nam, đồng thời góp phần đưa món ăn truyền thống Việt đến gần hơn với bạn bè quốc tế.
Giá trị của sự kiện không chỉ nằm ở số người nếm thử, mà ở khả năng khơi gợi sự quan tâm sau khi lễ hội khép lại. Khi gian hàng, tư liệu và cuộc trò chuyện cùng kể một câu chuyện nhất quán, phở có thể trở thành lời mời tìm hiểu Việt Nam. Đó là hướng đi đáng tiếp tục: quảng bá rộng, nhưng đặt việc gìn giữ di sản làm nền.
