Vành đai 2.5: tuyến đường gần 20 km được kỳ vọng gỡ nút thắt giao thông
Vành đai 2.5 Hà Nội là tuyến đường bộ dài khoảng 19,64–20 km, nằm giữa Vành đai 2 và Vành đai 3, có mặt cắt ngang 40–50 m, kết nối từ khu đô thị Ciputra tới nút giao Vành đai 3 gần cầu Thanh Trì, đi xuyên qua các khu dân cư hiện hữu và khu đô thị mới, được kỳ vọng giúp giải tỏa ùn tắc và tăng liên kết đô thị của Thủ đô. Ngày 9/9, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Trọng Đông đã trực tiếp kiểm tra thực địa toàn tuyến, từ nút giao Vành đai 3 – Lĩnh Nam, các đoạn Nguyễn Trãi – Đầm Hồng, Ngụy Như Kon Tum – Nguyễn Trãi, Khu đô thị mới Dịch Vọng – Dương Đình Nghệ cho tới tuyến đường số 5 vào Trung tâm Khu đô thị mới Tây Hồ Tây. Việc lãnh đạo thành phố xuống công trường không chỉ mang tính kiểm tra mà cho thấy quyết tâm coi đây là một dự án ưu tiên cấp bách trong chiến lược hạ tầng giao thông Hà Nội.
Tăng tốc thi công “3 ca, 4 kíp”: quyết tâm hay lựa chọn bắt buộc?
Trên công trường vành đai 2.5 Hà Nội, khẩu hiệu lúc này không phải là cắt băng khánh thành mà là “3 ca, 4 kíp”. Sau buổi kiểm tra, ông Nguyễn Trọng Đông yêu cầu các đơn vị huy động tối đa nhân lực, máy móc, thiết bị, tổ chức thi công liên tục, tận dụng thời tiết thuận lợi để bù tiến độ bị ảnh hưởng bởi giải phóng mặt bằng và mưa kéo dài. Đây không chỉ là chọn lựa kỹ thuật, mà là thông điệp chính trị: tuyến đường phải kịp thông xe kỹ thuật dịp 10/10 – ngày kỷ niệm Giải phóng Thủ đô. Theo báo cáo, toàn tuyến đã hoàn thiện khoảng 7,6 km, trong khi 9,36 km còn lại đang tiếp tục triển khai. Một phát biểu đáng chú ý là: “Chỉ còn khoảng một tháng để triển khai các phần việc còn lại, hướng tới mục tiêu thông xe kỹ thuật tuyến đường dịp 10/10”, cho thấy dư địa thời gian hầu như đã cạn.
Những đoạn tuyến then chốt và sức ép đồng bộ hạ tầng
Nhìn vào từng đoạn, có thể thấy sức ép kỹ thuật lẫn tổ chức. Đoạn nâng cấp, mở rộng đường Lĩnh Nam dài khoảng 3,4 km liên quan tới gần 800 hộ dân và 34 tổ chức, giải phóng hơn 98.000 m2 đất – một bài toán điển hình về xung đột đất đai trong phát triển hạ tầng giao thông Hà Nội. Đoạn Nguyễn Trãi – Đầm Hồng dài khoảng 1,5 km đang được thi công đồng thời 3 mũi, ưu tiên hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật ngầm, điện, thoát nước trước khi thảm bê tông nhựa. Nhóm dự án Dịch Vọng – Dương Đình Nghệ, Vũ Phạm Hàm – Trần Duy Hưng, Ngụy Như Kon Tum – Nguyễn Trãi dài tổng cộng 2,26 km, được triển khai theo lệnh xây dựng khẩn cấp của UBND thành phố, với một số đoạn đã đạt khoảng 80% khối lượng. Tuy nhiên, yêu cầu vừa thi công vừa đảm bảo an toàn cho hệ thống hạ tầng kỹ thuật ngầm hiện hữu trên các trục lớn cho thấy rủi ro chậm tiến độ luôn hiện hữu.
Từ thông xe kỹ thuật đến giải tỏa ùn tắc: không chỉ là chuyện mở đường
Mục tiêu trước mắt là hoàn thành các hạng mục còn lại và thông xe kỹ thuật một số đoạn trước ngày 30/9, toàn tuyến hướng tới mốc 10/10. Nhưng thông xe kỹ thuật chỉ là bước đầu; nếu tổ chức giao thông và kết nối không tốt, vành đai 2.5 khó đạt kỳ vọng giải tỏa ùn tắc. Chính vì vậy, lãnh đạo thành phố yêu cầu nghiên cứu kỹ phương án tổ chức giao thông tại các nút giao, bảo đảm đồng bộ giữa các tuyến, điều tiết ngay từ thời điểm đưa vào khai thác để hạn chế nguy cơ ùn ứ tại các khu vực có lưu lượng lớn. Đồng thời, các đoạn đã cơ bản hoàn thành phải gấp rút bổ sung cây xanh, điện chiếu sáng, hệ thống an toàn giao thông, chỉnh trang cảnh quan và vệ sinh môi trường để vừa đáp ứng chức năng giao thông, vừa nâng chất lượng không gian đô thị. Nói cách khác, đây là phép thử xem Hà Nội có chuyển từ tư duy “mở đường là xong” sang tư duy hạ tầng đồng bộ hay chưa.
Một cột mốc hạ tầng, phép đo năng lực quản trị đô thị
Theo quy hoạch, vành đai 2.5 là tuyến giao thông quan trọng, nằm giữa hai vành đai chính, có vai trò kết nối liên vùng và thúc đẩy phát triển thương mại, dịch vụ, tạo đà cho phát triển kinh tế – xã hội và nâng tầm quy hoạch đô thị. Một tuyến đường gần 20 km được triển khai bằng lệnh khẩn cấp, với thi công “3 ca, 4 kíp”, cho thấy Hà Nội đã nhận ra hạ tầng giao thông không còn là phần phụ, mà là điều kiện sống còn để thành phố vận hành trơn tru. Nếu hoàn thành đúng tiến độ, vành đai 2.5 sẽ là cột mốc lớn trong quá trình nâng cấp hạ tầng giao thông Hà Nội, khép dần mạng lưới vành đai, phân tải cho các trục hiện hữu. Nhưng quan trọng hơn, nó là phép đo năng lực quản trị dự án, giải phóng mặt bằng và phối hợp giữa các cấp, ngành. Thành công hay thất bại của mốc thông xe kỹ thuật 10/10 sẽ gửi một tín hiệu rõ ràng về khả năng thực thi các tham vọng hạ tầng tiếp theo của Thủ đô.
