Diễn đàn logistics Việt Nam: phép thử cho chiến lược kết nối cao nguyên
Diễn đàn logistics Việt Nam là sự kiện thường niên quy tụ các cơ quan quản lý, địa phương, doanh nghiệp và chuyên gia để bàn về phát triển dịch vụ logistics, tăng kết nối giữa sản xuất, thương mại, xuất nhập khẩu và hệ thống vận tải, qua đó nâng sức cạnh tranh của hàng hóa trên thị trường quốc tế. Năm nay, câu chuyện không còn là chia sẻ kinh nghiệm chung chung, mà là một bài kiểm tra thực sự cho chiến lược kết nối Miền Trung – Tây Nguyên với chuỗi giá trị toàn cầu. Việc đưa diễn đàn về phường Quy Nhơn, tỉnh Gia Lai trong hai ngày 6–7/11 với chủ đề “Kết nối logistics cao nguyên, vươn ra chuỗi giá trị toàn cầu” cho thấy vùng cao nguyên được đặt vào tâm điểm thảo luận chính sách thay vì chỉ xuất hiện như vùng nguyên liệu phía sau.
Vì sao Miền Trung – Tây Nguyên vẫn đứng ngoài cuộc chơi chuỗi giá trị toàn cầu?
Miền Trung – Tây Nguyên sở hữu vùng nguyên liệu, khu công nghiệp và hệ thống cảng biển dọc duyên hải cùng các hành lang kinh tế Đông – Tây, tạo điều kiện kết nối với cửa khẩu và thị trường quốc tế. Thế nhưng, phần lớn hàng xuất khẩu của khu vực vẫn đi bằng đường bộ, kết nối theo trục ngang, hệ thống điểm gom hàng, kho lạnh và vận tải đa phương thức thiếu đồng bộ. Hậu quả là thời gian vận chuyển kéo dài, chi phí logistics phình to, khiến nông sản, khoáng sản và hàng công nghiệp từ cao nguyên khó cạnh tranh khi bước vào chuỗi giá trị toàn cầu. Quy mô khoảng 600 đại biểu từ cơ quan Trung ương, địa phương, hiệp hội, doanh nghiệp logistics, sản xuất, thương mại, xuất nhập khẩu, viện trường và tổ chức quốc tế tham dự cho thấy những “điểm nghẽn” này đã đến lúc phải được tháo gỡ bằng quyết sách, không chỉ bằng khẩu hiệu.
Hạ tầng, chính sách và kết nối cảng biển – cửa khẩu: bộ ba quyết định
Nếu Miền Trung – Tây Nguyên muốn bước vào cuộc chơi chuỗi giá trị toàn cầu, mấu chốt nằm ở bộ ba: hạ tầng, thể chế và kết nối vùng sản xuất với cảng biển, cửa khẩu. Hiện nay, việc hàng hóa chủ yếu đi đường bộ cho thấy hạ tầng logistics chưa chuyển mình theo hướng vận tải đa phương thức, kho lạnh, điểm gom hàng và trung tâm phân phối còn manh mún. “Những hạn chế này làm gia tăng thời gian, chi phí vận chuyển, đặt ra yêu cầu cấp thiết về tăng cường liên kết giữa vùng sản xuất, cửa khẩu và cảng biển.” Diễn đàn logistics Việt Nam lần này đặt thẳng vấn đề đó lên bàn nghị sự: không thể nói về giảm chi phí logistics nếu tuyến đường từ nông trại đến cảng biển cửa khẩu vẫn bị cắt khúc, thiếu kết nối đường sắt, đường thủy và dịch vụ logistics chuyên nghiệp.
Diễn đàn tại Gia Lai: từ khảo sát Cảng Quy Nhơn đến chiến lược bứt phá
Chương trình diễn đàn không dừng ở thảo luận trong hội trường. Chiều 6/11, các đại biểu sẽ khảo sát thực tế Cảng Quy Nhơn và Khu công nghiệp Becamex–VSIP tại Gia Lai để đánh giá năng lực hạ tầng logistics, hoạt động sản xuất, xuất nhập khẩu và khả năng kết nối hàng hóa của khu vực. Ngày 7/11, Phiên toàn thể khai mạc lúc 8h, kèm lễ khen thưởng các tập thể, cá nhân ngành logistics, ra mắt hiệp hội địa phương và ký kết biên bản ghi nhớ giữa các đơn vị, doanh nghiệp. Hai phiên chuyên đề đi vào đúng điểm nóng: hoàn thiện chính sách, pháp luật cho logistics trong bối cảnh mới và “Tìm cơ hội bứt phá cho logistics Miền Trung” để nhận diện tiềm năng, điểm nghẽn, từ đó thúc đẩy kết nối vùng sản xuất với cảng biển cửa khẩu và thị trường quốc tế. Đây là cách tiếp cận thiết thực: quan sát thực tế – bàn chính sách – kết nối doanh nghiệp.
Kết nối Miền Trung – Tây Nguyên: phép thử năng lực cạnh tranh khu vực
Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị, xung đột quân sự, bảo hộ thương mại gia tăng và chuỗi cung ứng toàn cầu dịch chuyển, logistics Việt Nam buộc phải cạnh tranh không chỉ trong nước mà cả trong khu vực. Miền Trung – Tây Nguyên có thể trở thành “điểm trung chuyển” mới cho chuỗi cung ứng, nhưng chỉ khi chi phí logistics được kéo xuống và năng lực kết nối với chuỗi giá trị toàn cầu tăng lên. Diễn đàn logistics Việt Nam tại Gia Lai vì thế là phép thử: liệu các cam kết về logistics xanh, chuyển đổi số, vận tải đa phương thức và liên kết vùng có được chuyển thành các dự án, chính sách, tuyến kết nối cụ thể, hay lại dừng ở nghị quyết trên giấy. Nếu diễn đàn tạo được đột phá về kết nối cao nguyên với cảng biển cửa khẩu và thị trường quốc tế, đó sẽ là tín hiệu cho thấy Việt Nam sẵn sàng bước sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, thay vì đứng ở “vành ngoài” với vai trò nhà cung cấp nguyên liệu thô.
