Tập huấn để công cụ số đi vào công việc
Nền tảng số dùng chung là các hệ thống và công cụ điện tử được cơ quan nhà nước phối hợp khai thác để hỗ trợ xử lý công việc, giao dịch hành chính và cung cấp dịch vụ công. Tại Lạng Sơn, tập huấn nền tảng số không dừng ở giới thiệu công nghệ mà hướng đến giúp cán bộ biết cách sử dụng các công cụ trong nhiệm vụ hằng ngày. Ngày 23/10/2026, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh tổ chức hội nghị hướng dẫn về chữ ký số cá nhân, Khung kiến trúc Chính quyền số phiên bản 1.0 và Trợ lý ảo công chức số. Nội dung này cho thấy chuyển đổi số cán bộ cần gắn với kỹ năng thực hành: ký giao dịch điện tử, tra cứu tài liệu và khai thác thông tin phục vụ xử lý việc. Đây là hướng đi thiết thực, bởi công cụ chỉ tạo giá trị khi người dùng biết áp dụng đúng và kiểm tra kết quả.
Phần hướng dẫn chữ ký số đề cập khái niệm, vai trò, lợi ích và cách ứng dụng trong thủ tục hành chính, giao dịch điện tử, dịch vụ công trực tuyến. Cán bộ cũng được giới thiệu cách tuyên truyền, hỗ trợ người dân đăng ký, kích hoạt, sử dụng và bảo vệ chữ ký số; đồng thời nhận diện lỗi thường gặp, cách khắc phục và lưu ý an toàn. Mục tiêu không chỉ là tăng năng lực công nghệ trong cơ quan mà còn giúp người dân tiếp cận giao dịch số thuận lợi hơn.
Khung dùng chung và trợ lý cho nghiệp vụ
Khung kiến trúc Chính quyền số tỉnh Lạng Sơn phiên bản 1.0 được trình bày như bản thiết kế tổng thể: làm rõ mục tiêu, phạm vi, nguyên tắc phát triển, các thành phần cơ bản và mối liên hệ giữa chúng. Giá trị của khung này nằm ở việc xác định vai trò, trách nhiệm của cơ quan, đơn vị và địa phương khi triển khai, khai thác các nền tảng và hệ thống thông tin. Nói cách khác, đây là lớp định hướng để các công cụ dùng chung phối hợp, thay vì mỗi nơi vận hành theo cách riêng.
Ở cấp độ tác nghiệp, Trợ lý ảo công chức số hỗ trợ hỏi đáp, tìm thông tin, truy cập tài liệu và xử lý công việc. Tuy nhiên, cán bộ được lưu ý phải kiểm tra, xác minh câu trả lời trước khi dùng để tham mưu hoặc giải quyết hồ sơ. Sự thận trọng đó là cần thiết: trợ lý số có thể rút ngắn thời gian tra cứu, nhưng trách nhiệm về quyết định hành chính vẫn thuộc về con người. Hội nghị cũng tạo dịp để các đơn vị nêu vướng mắc triển khai và nhận hướng dẫn.
Cửa khẩu số phục vụ một quy trình chuyên biệt
Khác với khung chính quyền số và các công cụ dùng chung, Nền tảng Cửa khẩu số tập trung vào vận hành hoạt động xuất nhập khẩu tại cửa khẩu. Một chương trình hướng dẫn riêng được tổ chức để triển khai Quyết định 76/2026/QĐ-UBND, ban hành ngày 15/10/2026 và có hiệu lực từ 25/10/2026, thay thế Quyết định 27/2025/QĐ-UBND ban hành ngày 24/3/2025. Đại diện viễn thông hướng dẫn sử dụng nền tảng theo quy định mới; Ban Quản lý Khu kinh tế cửa khẩu Đồng Đăng – Lạng Sơn giải thích quy trình tạm thu phí đối với xe chở hàng nhập khẩu đến điểm tập kết để dỡ hàng, lưu kho trước khi khai hải quan.
Thảo luận tập trung vào những vướng mắc vận hành cụ thể: chu kỳ và cách đối soát, hoàn phí cho doanh nghiệp khi dùng phương thức tạm thu, xác nhận tự động bằng thiết bị thông minh tại barie số 1 và số 2, cũng như cách hiển thị việc gom xe. Điều đó phân biệt rõ hai mục tiêu: nền tảng dùng chung tạo kiến trúc và năng lực số xuyên cơ quan; nền tảng cửa khẩu hỗ trợ một quy trình chuyên ngành, nơi phối hợp và thông quan hàng hóa cần thông tin nhất quán.
Hiệu quả phải được đo bằng trải nghiệm thực tế
Cả hai đợt hướng dẫn đều đặt ra yêu cầu vượt qua khâu giới thiệu hệ thống. Với công cụ dùng chung, kết quả cần thể hiện ở năng lực xử lý công việc, sử dụng dịch vụ công trực tuyến và giao dịch điện tử hiệu quả hơn. Với Cửa khẩu số, thước đo là phối hợp giữa các lực lượng rõ ràng hơn, quy trình minh bạch hơn và việc thông quan thuận lợi hơn. Đây là lợi ích thiết thực đối với cán bộ, người dân và doanh nghiệp, nhưng chỉ đạt được khi dữ liệu được cập nhật chính xác, quy trình được thực hiện thống nhất và các vướng mắc phát sinh được xử lý.
Các hội nghị vì vậy có ý nghĩa như bước chuyển từ ban hành nền tảng, quy định sang hướng dẫn sử dụng và tháo gỡ khó khăn. Đào tạo không thể thay thế việc duy trì dữ liệu đúng hoặc kiểm tra chất lượng vận hành; nó giúp người dùng hiểu trách nhiệm và cách khai thác công cụ. Lạng Sơn đang kết hợp lớp hạ tầng số chung với giải pháp chuyên biệt cho cửa khẩu. Thành công sẽ phụ thuộc vào việc những hướng dẫn ấy có trở thành thao tác ổn định trong công việc thường ngày hay không.
