Ánh sáng như lời tuyên ngôn của thế hệ trẻ cầm máy
Cuộc thi nhiếp ảnh học sinh “Hồn Việt qua Ống kính Tuổi trẻ” là sân chơi quốc gia dành cho học sinh THPT 16–18 tuổi, nơi các bạn dùng chủ đề “Ánh sáng” để luyện kỹ năng chụp ảnh và kể lại những câu chuyện nhân văn về con người, cuộc sống và các giá trị tích cực đang hiện hữu trong xã hội Việt Nam hôm nay.
Điều đáng nói không phải việc cuộc thi trở lại, mà là cách nó định nghĩa lại nhiếp ảnh tuổi học trò: không còn là vài tấm ảnh đẹp gửi cho vui, mà là lời mời thế hệ trẻ nhiếp ảnh bước vào hành trình tự tìm tiếng nói riêng. Cuộc thi nhiếp ảnh Hồn Việt qua Ống kính Tuổi trẻ 2026 chính thức trở lại với chủ đề “Ánh sáng”, dành cho học sinh THPT từ 16–18 tuổi trên toàn quốc. Thời gian mở đơn đăng ký trực tuyến từ ngày 1/9 đến hết ngày 30/9/2026, cho phép các bạn chuẩn bị nghiêm túc thay vì “thi cho có”.
Khi chụp ảnh ánh sáng trở thành cách kể chuyện Hồn Việt
Chủ đề “Ánh sáng” không chỉ là bài tập kỹ thuật ánh sáng, mà là một ẩn dụ có chủ đích. Ban tổ chức lý giải hình ảnh ánh sáng đi qua lăng kính sẽ khúc xạ, để lộ những sắc màu vốn tồn tại bên trong. Với trải nghiệm, cảm xúc và góc nhìn riêng, mỗi người trẻ có thể nhận ra một “tia sáng” khác nhau của Hồn Việt: tình thân trong gia đình, sự sẻ chia giữa cộng đồng, đôi bàn tay người lao động, nét văn hóa được tiếp nối hay khát vọng của thế hệ trẻ.
Nói cách khác, chụp ảnh ánh sáng ở đây là học cách dùng bóng tối và vùng sáng để kể chuyện. Một tia nắng trên mái nhà tạm có thể nói về ý chí vươn lên; bóng của hai bàn tay nắm chặt nhau gợi nghĩa đồng bào. Ban tổ chức khuyến khích thí sinh không chỉ tập trung vào một khuôn hình đẹp mà chú trọng câu chuyện phía sau mỗi khoảnh khắc. Nếu không có nội dung nhân văn, mọi kỹ thuật ánh sáng đều rỗng nghĩa.
Cuộc thi nhiếp ảnh học sinh: từ ảnh lẻ đến bộ ảnh biết kể chuyện
Nhìn lại mùa đầu, “Hồn Việt qua Ống kính Tuổi trẻ” ghi nhận 225 đội đăng ký dự thi, hơn 300 bức ảnh được gửi về; 47 bài dự thi bước vào vòng bình chọn và 10 đội xuất sắc nhất góp mặt tại vòng chung kết. Những con số này cho thấy nhu cầu được cầm máy và lên tiếng của học sinh lớn hơn nhiều so với các hoạt động ngoại khóa quen thuộc.
Từ nền tảng đó, mùa mới không dừng ở việc săn “khoảnh khắc vàng” mà chuyển hẳn sang yêu cầu một bộ ảnh có chiều sâu. Cuộc thi được xây dựng như một không gian để học sinh quan sát và kể lại Việt Nam bằng góc nhìn của chính mình. Mỗi bộ ảnh được kỳ vọng không chỉ có giá trị về hình ảnh mà còn có khả năng kể chuyện, khơi gợi đồng cảm và mở ra những suy ngẫm cho người xem. Đây là bước chuyển quan trọng: nhiếp ảnh trở thành phương tiện kể chuyện xã hội, chứ không chỉ là bản album kỷ niệm.
Sân chơi cho thế hệ trẻ nhiếp ảnh học cách nhìn lại cộng đồng
Cuộc thi do một tổ chức giáo dục phối hợp cùng đội sinh viên, học sinh tiêu biểu từ các trường đại học, THPT kiến tạo, nhằm tạo sân chơi cho học sinh đam mê nhiếp ảnh, truyền thông. Quan trọng hơn, đây là nơi người trẻ được khuyến khích kể những câu chuyện về con người, cuộc sống và các giá trị tốt đẹp trong xã hội Việt Nam hôm nay.
Theo định hướng này, thế hệ trẻ nhiếp ảnh không còn nhìn đời từ xa bằng ống kính dài, mà phải bước gần nhân vật, lắng nghe và tôn trọng câu chuyện họ kể. Qua đó, nhiếp ảnh không chỉ dừng ở việc ghi lại hình ảnh mà trở thành phương tiện để người trẻ khám phá đời sống, thể hiện cách cảm nhận và đưa những điều có ý nghĩa đến gần hơn với cộng đồng. Đây là kỹ năng xã hội hiếm khi được dạy trong lớp học, nhưng lại thiết yếu cho một thế hệ công dân biết quan sát và đồng cảm.
Ánh sáng như lời mời định hình phong cách cá nhân
“Hồn Việt qua Ống kính Tuổi trẻ 2026” dành cho học sinh THPT từ 16–18 tuổi đang theo học tại các trường THPT trên toàn quốc. Thí sinh có thể tham gia theo hình thức cá nhân hoặc đội 2–4 thành viên, với thời gian mở đơn đăng ký trực tuyến từ ngày 1/9 đến hết ngày 30/9/2026. Khoảng thời gian này đủ để mỗi bạn tự hỏi: mình muốn kể câu chuyện nào, bằng thứ ánh sáng nào.
Thông điệp “Mỗi góc nhìn là một lăng kính hé lộ một ‘tia sáng’ riêng, để muôn vàn sắc màu cùng hội tụ làm nên một Hồn Việt” không phải khẩu hiệu treo cho đẹp. Nó là lời mời từng học sinh định hình phong cách: có người chọn ánh sáng ban mai trên ruộng đồng, người khác là đèn đường trên khu phố lao động, hoặc ánh mắt lấp lánh của một đứa trẻ. Khi mỗi ống kính trở thành một “lăng kính”, những câu chuyện đẹp được kể bằng hình ảnh sẽ thu hút sự quan tâm, đồng cảm của công chúng và góp phần lan tỏa những giá trị tích cực trong đời sống.
