Đông khán giả chưa đủ để thành ngành công nghiệp
Công nghiệp concert là chuỗi hoạt động tổ chức, sản xuất và kinh doanh các chương trình biểu diễn trực tiếp, kết nối nghệ sĩ với khán giả và những lĩnh vực dịch vụ liên quan. Sự phát triển của công nghiệp concert Việt Nam đang tạo ra những đêm diễn đông khách, nhưng lượng vé bán ra chưa tự động hình thành một ngành có sức bền. Năm 2025, V Concert và V-Fest mỗi chương trình đón hơn 25.000 lượt người, còn 8Wonder thu hút hơn 50.000 lượt khán giả. Nhiều concert lớn khác ghi nhận quy mô 40.000–100.000 khán giả mỗi chương trình. Tại hội thảo về công nghiệp concert và giải trí diễn ra ở Hà Nội, các chuyên gia đã nêu khoảng cách giữa thị trường sôi động và năng lực vận hành của một ngành thực thụ. Đó là vấn đề cần nhìn thẳng: thành công một đêm diễn chỉ là điểm khởi đầu.
Điểm nghẽn nằm sau ánh đèn sân khấu
Doanh thu từ vé và sức nóng truyền thông có thể tăng nhanh, nhưng cấu trúc để tái đầu tư không thể được tạo ra chỉ bằng một mùa diễn thành công. Muốn phát triển lâu dài, thị trường cần khán giả quay lại, mô hình kinh doanh khả thi và năng lực sáng tạo, sản xuất, vận hành đáng tin cậy. Trong khi đó, hạ tầng biểu diễn đồng bộ còn thiếu; đội ngũ kỹ thuật, quản lý sân khấu và giám sát an toàn chưa được đào tạo đồng đều. Nguy cơ sao chép ý tưởng cũng làm giảm động lực đầu tư vào sản phẩm mới. Nếu chương trình lệ thuộc vào định dạng nhập khẩu hoặc nghệ sĩ quốc tế, còn sản phẩm mang bản sắc Việt chưa đủ sức đi xa, thị trường sẽ khó tạo lợi thế riêng. Kinh tế biểu diễn bền vững đòi hỏi năng lực được tích lũy qua mỗi lần tổ chức, chứ không chỉ một bảng tổng kết khán giả.
Biến khán giả concert thành du khách trải nghiệm
Bán vé là một giao dịch; tạo ra chuyến đi đáng nhớ mới là cách mở rộng giá trị của concert. Du lịch âm nhạc có thể kết nối chương trình với lưu trú, ẩm thực, mua sắm, giao thông và hoạt động trải nghiệm văn hóa, để khán giả có lý do ở lại lâu hơn và khám phá điểm đến. Các sự kiện âm nhạc cũng có thể góp phần thu hút du khách quay lại nếu được ghép nối với sản phẩm và dịch vụ du lịch phù hợp. TS Vladimir Antchak dẫn số liệu tỷ lệ khách quay lại sử dụng dịch vụ du lịch tại Thái Lan từng đạt 80%, trong khi Việt Nam ở mức 30–35%. Khoảng cách ấy nhắc rằng một sự kiện không thể thay thế chất lượng điểm đến, nhưng có thể trở thành động lực để cải thiện trải nghiệm. Khi nghệ thuật, dịch vụ và bản sắc địa phương cùng hiện diện, hệ sinh thái văn hóa mới tạo được giá trị vượt ra ngoài thời lượng chương trình.
Xây hệ sinh thái bằng phối hợp và đo lường
Một concert chỉ tạo được ảnh hưởng rộng khi nhà tổ chức, đơn vị lữ hành, doanh nghiệp dịch vụ, nhà đầu tư và chính quyền phối hợp thành chuỗi trải nghiệm thay vì làm riêng lẻ. Việc cần làm trước tiên là thống nhất cách đo lường và chia sẻ dữ liệu thị trường, đồng thời thử nghiệm nguyên tắc hợp tác về trách nhiệm, thanh toán, chất lượng và phân bổ rủi ro. Đánh giá hiệu quả cũng nên vượt khỏi số vé bán ra để tính đến chi tiêu của khán giả, tác động tới dịch vụ và tài sản có thể tiếp tục khai thác. Nghị quyết 80-NQ/TW đặt mục tiêu công nghiệp văn hóa đóng góp 7% GDP vào năm 2030, trong khi dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa đang được trình Quốc hội xem xét. Concert có thể đóng góp vào mục tiêu ấy nếu nội dung được phát triển tiếp qua biểu diễn, sản phẩm thương mại, nội dung số và trải nghiệm du lịch. Kết luận rất rõ: giá trị bền vững không nằm ở một đêm đông kín chỗ, mà ở năng lực để mỗi đêm diễn nuôi dưỡng lần kế tiếp.
