Một Sài Gòn nhiều tầng lớp trong 90 khuôn hình
Triển lãm ảnh Sài Gòn “Sài Gòn phố thị” là một sự kiện nhiếp ảnh đô thị quy tụ 90 tác phẩm của 17 nhiếp ảnh gia, ghi lại cuộc sống thành phố và diện mạo kiến trúc trong nhiều bối cảnh khác nhau, từ lao động, học tập, sinh hoạt văn hóa đến những khoảnh khắc bình dị đời thường, đồng thời góp phần lưu giữ ảnh lịch sử Sài Gòn như những lát cắt trực quan về một giai đoạn phát triển đô thị. Điều đáng nói là triển lãm không coi Sài Gòn như phông nền đẹp mà đặt con người ở vị trí trung tâm của câu chuyện. Nhân dịp cả nước hướng tới kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9, không gian ảnh thời sự nghệ thuật này nhắc chúng ta rằng lịch sử không chỉ nằm trong tài liệu, mà còn sống trong nhịp thở đời thường của thành phố hôm nay.
Ảnh thời sự nghệ thuật: khi khoảnh khắc đời thường trở thành tư liệu lịch sử
Triển lãm “Sài Gòn phố thị” được tổ chức bởi Chi hội Nhiếp ảnh Sài Gòn, hướng tới kỷ niệm 33 năm thành lập Chi hội (9/1993 - 9/2026). Bối cảnh đó khiến 90 tác phẩm tại đây mang ý nghĩa rõ ràng: mỗi khung hình là giao điểm giữa thời sự và nghệ thuật. Người ta thấy lao động, học tập, sáng tạo, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, thấy lễ hội và sinh hoạt văn hóa, nhưng trên hết là nhịp sống thành phố được ghi lại bằng con mắt yêu đời và ý thức lưu giữ ký ức đô thị. Những ảnh thời sự nghệ thuật này có sức nặng hơn một bản tin: chúng cho phép người xem cảm nhận tương lai qua hiện tại. Theo ông Đoàn Hoài Trung, những khuôn hình hôm nay không chỉ để thưởng lãm mà còn lưu giữ hình ảnh con người, văn hóa và diện mạo thành phố trong một giai đoạn phát triển.
Nhịp sống đô thị qua góc nhìn đa chiều của 17 nhiếp ảnh gia
Điểm mạnh nhất của triển lãm ảnh Sài Gòn này nằm ở sự đa dạng trong cách nhìn đô thị. Từ những công trình xây dựng đến khoảnh khắc đời thường, Sài Gòn – TP Hồ Chí Minh hiện lên vừa năng động, hiện đại, vừa gần gũi, nghĩa tình. 17 nhiếp ảnh gia không cùng một giọng nói thị giác; họ theo nhiều tuyến nội dung: lao động đường phố, kiến trúc mới cũ đan xen, lễ hội văn hóa, lớp trẻ học tập và sáng tạo. Chính sự đa chiều ấy làm nên chân dung đô thị thuyết phục hơn bất kỳ bài báo thống kê. NSNA Cao Thị Thanh Hà nhấn mạnh đó là thế mạnh của những nghệ sĩ lâu năm, gắn bó với thành phố để tìm được góc nhìn giàu cảm xúc về cuộc sống thành phố và người dân trong đời sống đô thị hôm nay. Nhiếp ảnh đô thị ở đây không lạnh lùng mà chan chứa sự gắn bó.
Sài Gòn đang phát triển: từ khoảnh khắc bình dị đến ký ức đô thị
Không dừng ở phản ánh đời sống đương đại, những tác phẩm trong “Sài Gòn phố thị” còn được nhìn như các mảnh ghép của ảnh lịch sử Sài Gòn trong tương lai. Hình ảnh lao động, sinh hoạt văn hóa, cảnh quan và con người hôm nay, qua thời gian, sẽ trở thành tư liệu trực quan về một giai đoạn phát triển của thành phố. Điều đó đặt ra một câu hỏi thú vị: chúng ta sẽ đọc lại những bức ảnh này như thế nào sau vài thập kỷ nữa? Có lẽ, những chi tiết tưởng nhỏ – chiếc xe máy cũ, sạp hàng ven đường, nụ cười trong lễ hội – mới là phần nói rõ nhất về căn tính đô thị. Triển lãm cho thấy nhiếp ảnh đô thị không chỉ săn tìm đường chân trời kính và thép, mà còn kiên nhẫn ghi chép các mạch ngầm nghĩa tình làm nên bản sắc Sài Gòn.
Không gian giao lưu sáng tác và lời nhắc về trách nhiệm ký ức
Triển lãm “Sài Gòn phố thị” mở cửa phục vụ công chúng từ ngày 22/8 đến hết ngày 10/9/2026 tại Hội Nhiếp ảnh TP Hồ Chí Minh, số 122 Sương Nguyệt Anh, phường Bến Thành. Nhưng giá trị của nó vượt ra ngoài khung thời gian đó. Đây là dịp hội viên Chi hội Nhiếp ảnh Sài Gòn giao lưu, trao đổi kinh nghiệm sáng tác, tìm kiếm những góc nhìn mới về con người, văn hóa và đời sống đô thị. Nó nhắc giới làm nghề rằng mỗi lần bấm máy là một lần quyết định lịch sử sẽ được ghi lại như thế nào. Sau 33 năm xây dựng và trưởng thành, Chi hội tiếp tục gắn bó với đời sống nhiếp ảnh thành phố; triển lãm góp thêm hình ảnh về thành phố hôm nay vào dòng chảy ký ức đô thị. Với công chúng yêu ảnh, đây không chỉ là nơi thưởng lãm, mà là cơ hội nhìn lại Sài Gòn và tự hỏi: mình đang sống trong đô thị hay đang sống cùng đô thị?
