Làn sóng tài chính Hàn Quốc tại Việt Nam: tăng trưởng đi cùng rủi ro
Làn sóng hiện diện của các công ty Hàn Quốc Việt Nam trong lĩnh vực tài chính – từ Shinhan ngân hàng, bảo hiểm Hanwha Life đến Shinhan Life và Hyosung Vina – đang tái định hình cấu trúc lợi nhuận nửa năm 2026, vừa mở rộng tín dụng tăng trưởng vừa phơi bày những lỗ lũy kế và áp lực hoạt động liên tục, cho thấy dòng vốn ngoại không chỉ mang lại tăng trưởng mà còn đưa thêm lớp rủi ro mới cho thị trường Việt Nam. Nhìn vào nửa đầu năm, bức tranh chung không hề phẳng lặng: Shinhan Việt Nam bứt lên bằng lợi nhuận đậm và tăng trưởng tín dụng ổn định, Hanwha Life Việt Nam chứng minh sức mạnh tái cơ cấu chi phí, trong khi Shinhan Life Việt Nam vẫn chật vật với lỗ sau thuế và Hyosung Vina là ví dụ điển hình cho câu chuyện lãi hiện tại nhưng lỗ lũy kế khổng lồ. Sự phân hóa này đặt ra câu hỏi: vốn Hàn đang giúp thị trường mạnh hơn, hay khiến cấu trúc rủi ro trở nên phức tạp hơn?
Shinhan ngân hàng: tăng trưởng tín dụng 6,2% và mặt trái của đòn bẩy
Ngân hàng TNHH MTV Shinhan Việt Nam là điểm sáng rõ rệt trong nhóm vốn Hàn, khi tiếp tục mở rộng quy mô hoạt động trong 6 tháng đầu năm với tổng tài sản đạt 246.826 tỷ đồng, tăng 4,2% so với cuối 2025. Dư nợ cho vay khách hàng lên tới 167.638 tỷ đồng, tức tín dụng tăng trưởng khoảng 6,2% – con số thể hiện tham vọng chiếm thị phần không nhỏ trên thị trường ngân hàng Việt Nam. Đáng chú ý, lợi nhuận trước thuế đạt 2.589,8 tỷ đồng, củng cố vị thế một ngân hàng ngoại hiệu quả tại Việt Nam. Bên cạnh dòng lợi nhuận ấn tượng, Shinhan lại chọn cách tăng cường đòn bẩy: nợ phải trả vọt lên 206.124,7 tỷ đồng, tăng hơn 35.492 tỷ đồng, khiến hệ số nợ trên vốn chủ sở hữu từ 4,59 lên 4,98 lần. Nợ vay ngân hàng tăng từ 4.197,5 tỷ đồng đến 14.579,5 tỷ đồng, trong khi nợ trái phiếu 3.000 tỷ đồng đã được xóa trên bảng cân đối. Tỷ lệ nợ xấu vẫn rất thấp, chỉ 0,55%, nhưng các tỷ lệ thanh khoản ngắn hạn lại suy giảm; điều này cho thấy chiến lược của Shinhan đặt cược nhiều hơn vào mở rộng tín dụng và chấp nhận áp lực thanh khoản. Với CAR ở mức 20,70% vẫn trên ngưỡng yêu cầu, ngân hàng có dư địa, song nếu môi trường kinh tế đảo chiều, cấu trúc nợ hiện tại sẽ là phép thử thật sự cho sức chịu đựng của mô hình tăng trưởng này.
Bảo hiểm Hanwha Life: doanh thu giảm, lợi nhuận tăng – cuộc chơi của chi phí và đầu tư
Trái ngược ngân hàng, bảo hiểm Hanwha Life Việt Nam chọn chiến lược lợi nhuận dựa trên siết chi phí và tối ưu đầu tư tài chính. Doanh thu thuần hoạt động kinh doanh bảo hiểm còn hơn 1.522 tỷ đồng, giảm 7% so với cùng kỳ, phản ánh sức bán bảo hiểm liên kết chung suy yếu khi chỉ đạt hơn 1.117 tỷ đồng. Nhưng kết quả cuối cùng lại gây ấn tượng: lợi nhuận sau thuế gần 442 tỷ đồng, tăng 68%, biên lãi gộp nhích từ 9% lên 9,5% – minh chứng rằng lợi nhuận không nhất thiết phải đi cùng tăng doanh thu. Hanwha Life làm được điều này bằng cách kiểm soát bồi thường và chi phí vận hành. Tổng chi phí bồi thường bảo hiểm giảm 7% xuống gần 1.313 tỷ đồng, trong khi chi phí khác hoạt động kinh doanh bảo hiểm giảm 14% xuống hơn 64 tỷ đồng, chủ yếu do hoa hồng bảo hiểm giảm về hơn 62 tỷ đồng. Lợi nhuận gộp bảo hiểm chỉ giảm nhẹ 2% xuống gần 145 tỷ đồng, nhưng đòn quyết định lại đến từ hoạt động tài chính: doanh thu tài chính hơn 825 tỷ đồng, tăng 26%, mang về lợi nhuận gộp gần 800 tỷ đồng, tăng 28% nhờ lãi tiền gửi, chứng chỉ tiền gửi và lãi bán trái phiếu. Bức tranh này cho thấy Hanwha Life đang dựa mạnh vào thị trường vốn lãi suất cao và giảm chi trả cho mạng lưới phân phối, một chiến lược hiệu quả trong giai đoạn ngắn, nhưng tiềm ẩn nguy cơ suy yếu năng lực bán hàng nếu duy trì quá lâu.
Shinhan Life và Hyosung Vina: mặt tối của vốn Hàn tại Việt Nam
Nếu Hanwha Life là ví dụ thành công trong ngành bảo hiểm, thì Shinhan Life Việt Nam lại cho thấy quá trình xây dựng thị phần bảo hiểm nhân thọ Hàn Quốc tại Việt Nam không hề dễ dàng. Doanh thu thuần hoạt động kinh doanh bảo hiểm gần 137 tỷ đồng, giảm nhẹ 1%, nhưng công ty vẫn lỗ sau thuế gần 52 tỷ đồng; dù vậy, mức lỗ đã cải thiện mạnh so với hơn 101 tỷ đồng cùng kỳ. Chi phí bồi thường giảm tới 72% xuống hơn 16 tỷ đồng, chi phí hoạt động bảo hiểm giảm 31% còn gần 57 tỷ đồng, nhưng chi hoa hồng bảo hiểm lại tăng lên hơn 40 tỷ đồng khiến công ty phải chấp nhận lỗ để mở rộng kênh phân phối. Đây là lựa chọn chiến lược: đánh đổi lợi nhuận nửa năm 2026 để xây nền khách hàng dài hạn. Câu chuyện Hyosung Vina còn căng thẳng hơn. Doanh nghiệp hóa chất 100% vốn Hàn này đảo chiều từ lỗ 1.885 tỷ đồng sang lãi 768 tỷ đồng trong nửa đầu năm, đồng thời nợ phải trả giảm 37% còn gần 18.899 tỷ đồng. Nhưng đằng sau con số lãi là khoản lỗ lũy kế khổng lồ 20.798 tỷ đồng, cùng tổng nợ ngắn hạn vượt tài sản ngắn hạn khoảng 6.482 tỷ đồng, khiến kiểm toán viên phải nhấn mạnh yếu tố nghi ngờ đáng kể về khả năng hoạt động liên tục. Vốn chủ sở hữu được bơm lên 10.789 tỷ đồng, với vốn đầu tư chủ sở hữu tăng 61% lên 30.882 tỷ đồng, song việc phải liên tục tăng vốn để bù lỗ cho thấy rủi ro hệ thống: dòng vốn Hàn không chỉ mang lại công nghệ và quy mô, mà còn có thể chất thêm gánh nặng tài chính lên hệ sinh thái doanh nghiệp liên quan tại Việt Nam.
Kết luận: ảnh hưởng Hàn Quốc – cơ hội đi cùng trách nhiệm giám sát
Nhìn toàn cảnh, các tập đoàn Hàn Quốc đang thay đổi bộ mặt tài chính Việt Nam theo ba hướng rõ rệt. Một, các định chế như Shinhan Việt Nam đẩy mạnh tín dụng tăng trưởng, mở rộng tài sản và lợi nhuận, góp phần làm thị trường ngân hàng năng động hơn nhưng cũng tăng đòn bẩy và áp lực thanh khoản. Hai, các nhà bảo hiểm như Hanwha Life và Shinhan Life tái cấu trúc mô hình, chấp nhận giảm doanh thu hoặc lỗ để giành thị phần, đồng thời tận dụng thị trường tài chính để tối đa hóa lợi nhuận từ dòng tiền đầu tư. Ba, những cái tên công nghiệp như Hyosung Vina nhắc nhở rằng phía sau các dự án quy mô lớn luôn có nguy cơ lỗ lũy kế và rủi ro hoạt động liên tục. Tác động của vốn Hàn vì thế là con dao hai lưỡi: nó tạo thêm cạnh tranh, đa dạng hóa sản phẩm và nâng chuẩn quản trị, nhưng đồng thời khiến cấu trúc rủi ro của thị trường phức tạp hơn. Trong giai đoạn tới, câu hỏi không chỉ là làm sao thu hút thêm công ty Hàn Quốc Việt Nam, mà còn là Việt Nam có đủ năng lực giám sát dòng vốn này, đảm bảo tín dụng tăng trưởng đi cùng an toàn hệ thống, và lợi nhuận nửa năm 2026 không che khuất những lỗ lũy kế, nghĩa vụ dài hạn đang âm thầm tích tụ.
