Đội dự tuyển học sinh giỏi quốc gia: cánh cửa đầu tiên bước ra sân chơi lớn
Đội dự tuyển học sinh giỏi quốc gia của TP.HCM là tập hợp những học sinh xuất sắc nhất được chọn qua kỳ thi chọn học sinh giỏi, nhằm bồi dưỡng chuyên sâu trong 12 môn và chuẩn bị cho kỳ thi học sinh giỏi quốc gia, đồng thời tạo nền tảng để các em tiếp cận những sân chơi học thuật khu vực và quốc tế. Việc công bố 364 gương mặt tiêu biểu không chỉ là một thông tin giáo dục thường niên, mà là tuyên bố rõ ràng về tham vọng của TP.HCM: dùng hệ thống thi chọn học sinh giỏi làm “bệ phóng” nhân tài. Đội dự tuyển 2026-2027 được hình thành từ kỳ thi chọn đội tuyển học sinh giỏi quốc gia diễn ra ngày 23-24.9 với 4.622 thí sinh tham gia, cho thấy quy mô sàng lọc rất khắt khe. Khi thành phố chọn ra chưa tới 8% ứng viên, thông điệp gửi tới học sinh và nhà trường là: thành tích cao phải đi cùng chất lượng thực sự, không chạy theo số lượng giải.
Quy trình tuyển chọn khắt khe: từ 4.622 thí sinh đến 364 gương mặt tiêu biểu
Điểm đáng chú ý nhất trong kỳ thi chọn học sinh giỏi của TP.HCM là quy trình tuyển chọn nhiều tầng, nhiều lớp. Từ 4.622 thí sinh dự thi, chỉ 364 em được gọi vào đội dự tuyển 2026-2027 ở 12 môn: Ngữ văn, Lịch sử, Địa lý, Toán, Vật lý, Hóa học, Sinh học, Tin học, tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Trung, tiếng Nhật. Ở từng môn, điểm chuẩn được đặt ở mức cao, như môn Toán có 30 học sinh với điểm chuẩn 23,25; môn tiếng Anh có 31 học sinh với điểm chuẩn 26,85; môn Ngữ văn có 31 học sinh với điểm chuẩn 18,25; môn Tin học có 30 học sinh với điểm chuẩn 20,8. Đây là những con số cho thấy TP.HCM tuyển chọn tài năng trên nền tảng đánh giá thực chất, không “nới tay” để tăng số lượng. Quan trọng hơn, đội hình không chỉ đến từ bốn trường chuyên mà còn có học sinh của nhiều trường THPT thường ở cả ba khu vực, từ Phú Nhuận, Bùi Thị Xuân, Trung Phú đến Nguyễn Công Trứ, Nguyễn Hữu Huân, Ngô Quyền, Lê Trọng Tấn, Mạc Đĩnh Chi, Võ Thị Sáu… Cách mở rộng nguồn tuyển này là bước đi đúng, vì nhân tài không chỉ nằm trong hệ thống trường chuyên.
10 tuần bồi dưỡng tập trung: xây đội hình mạnh cho kỳ thi học sinh giỏi quốc gia
Sau lễ ra mắt đội dự tuyển do Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM tổ chức chiều 16.10, 364 học sinh sẽ bước vào giai đoạn bồi dưỡng 10 tuần, từ 19.10 đến 19.12, học trực tiếp tại Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong. Đây là khoảng thời gian ngắn nhưng cường độ cao, đòi hỏi cả học sinh lẫn giáo viên phải tập trung tối đa. Các em ở khu vực 2 và 3 sẽ lưu trú tại ký túc xá Trường Cán bộ quản lý giáo dục TP.HCM, được bố trí xe đưa đón theo kế hoạch từng môn, cùng kinh phí ăn trưa và nơi ở để yên tâm ôn luyện. Về phía học sinh, Sở quy định rõ trách nhiệm: tham gia đầy đủ các buổi ôn tập, bồi dưỡng và các bài kiểm tra đánh giá; kết quả những bài kiểm tra này sẽ là căn cứ để Ban Chỉ đạo thi quyết định danh sách đội tuyển chính thức. Cách làm này thể hiện quan điểm nhất quán: vào đội dự tuyển chưa phải là đích đến, mà là khởi đầu của một quá trình rèn luyện liên tục, nơi thái độ học tập và năng lực tiến bộ được đánh giá nghiêm túc.
Tham vọng vươn ra quốc tế: đội dự tuyển là bước đi chiến lược
Điều khiến đội dự tuyển học sinh giỏi quốc gia của TP.HCM năm nay đáng bàn không chỉ là số lượng hay điểm chuẩn, mà là tầm nhìn phía sau. Tại lễ công bố, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Văn Phong nhấn mạnh 364 học sinh được triệu tập là niềm tự hào của gia đình, nhà trường và ngành giáo dục thành phố, đồng thời là lực lượng được kỳ vọng “giành được nhiều giải cao và tiếp cận với cơ hội tham gia chinh phục những giải thưởng quốc tế, khu vực”. Tham vọng này không phải nói cho hay: năm học 2025-2026, TP.HCM dẫn đầu cả nước với 288 học sinh đạt giải trong kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia, gồm 198 giải ở các môn văn hóa và 90 giải ở nhóm môn ngoại ngữ; Toán là môn có nhiều giải nhất, tiếp đến là Vật lý, Hóa học, Sinh học, còn tiếng Anh dẫn đầu về số lượng giải và nhiều giải Nhất, Nhì. Với nền tảng đó, việc đặt mục tiêu vươn tầm quốc tế là bước tiếp theo hợp lý. Tuy nhiên, để tham vọng không dừng ở khẩu hiệu, thành phố cần song song chú ý đến việc bổ sung kiến thức sau thời gian tập trung đội tuyển, như chính lãnh đạo Sở đã lưu ý.
Kết luận: từ sân chơi quốc gia đến khát vọng quốc tế
Nhìn vào cách TP.HCM tuyển chọn và bồi dưỡng đội dự tuyển 2026-2027, có thể thấy một định hướng rõ ràng: dùng kỳ thi chọn học sinh giỏi làm công cụ phát hiện và nuôi dưỡng nhân tài, đồng thời chuẩn bị lực lượng đủ mạnh để bước ra sân chơi quốc gia và xa hơn là quốc tế. Việc chọn 364 học sinh từ 4.622 thí sinh, mở rộng nguồn tuyển ngoài hệ thống trường chuyên, tổ chức bồi dưỡng tập trung 10 tuần với cơ chế đánh giá liên tục cho thấy thành phố không bằng lòng với thành tích cũ mà muốn xây dựng một hệ sinh thái thi học sinh giỏi quốc gia nghiêm túc, có chiều sâu. Nếu những cam kết về hỗ trợ, về trách nhiệm của nhà trường và gia đình được thực thi đúng, đội dự tuyển năm nay không chỉ có cơ hội nối dài chuỗi thành tích dẫn đầu cả nước, mà còn có thể trở thành bước đệm để TP.HCM hiện thực hóa khát vọng chinh phục giải thưởng quốc tế thông qua các thế hệ học sinh giỏi được đào tạo bài bản.
