Hợp tác quốc tế ung thư: Chìa khóa thu hẹp khoảng cách điều trị
Hợp tác quốc tế ung thư là quá trình các cơ sở y tế, tổ chức khoa học và chuyên gia nhiều nước cùng liên kết đào tạo, nghiên cứu và chuyển giao kỹ thuật để nâng cao chất lượng chẩn đoán, điều trị và chăm sóc ung thư, giúp người bệnh ở những hệ thống y tế đang phát triển rút ngắn khoảng cách với các chuẩn mực điều trị tiên tiến trên thế giới.
Điểm đáng chú ý hiện nay là việc hợp tác quốc tế không còn dừng ở các hội thảo hay chuyến tham quan học hỏi, mà đi vào cấu trúc hệ thống điều trị ung thư Việt Nam. PGS.TS.BS Phạm Cẩm Phương, Viện trưởng Viện Y học hạt nhân và Ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai, vừa được Quỹ Oncidium của Bỉ bổ nhiệm làm Đại sứ và là đại diện đầu tiên của Việt Nam trong mạng lưới chuyên môn này. Đây không chỉ là vinh dự cá nhân mà là bước khẳng định: nếu muốn nâng chất lượng điều trị ung thư Việt Nam, chúng ta phải bước hẳn vào “bàn tròn” quốc tế, chứ không thể đứng ngoài quan sát.
Từ Bệnh viện Bạch Mai đến mạng lưới Oncidium: Chuẩn mới cho chẩn đoán ung thư hiện đại
Bệnh viện Bạch Mai nhiều năm qua là một trong những điểm sáng của điều trị ung thư Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực y học hạt nhân. Tại đây, PGS.TS Phạm Cẩm Phương và đồng nghiệp đã tiên phong ứng dụng các công nghệ chẩn đoán ung thư hiện đại như PET/CT, điều trị đích, điều trị miễn dịch và xét nghiệm gen cho các bệnh lý ung thư phức tạp. Đây là minh chứng rằng khi có hợp tác quốc tế ung thư, bệnh viện trong nước hoàn toàn có thể tiệm cận các chuẩn mực điều trị của thế giới.
Đáng kể nhất là hướng tiếp cận Theranostics – phương pháp kết hợp chẩn đoán và điều trị dựa trên các chất đánh dấu phóng xạ gắn với phân tử nhận diện đích, giúp vừa phát hiện tổn thương vừa đưa thuốc đến đúng tế bào bệnh. Ở vai trò Đại sứ Quỹ Oncidium, BS Phương kỳ vọng tăng cường kết nối chuyên môn, mở rộng hợp tác quốc tế để người bệnh ung thư tại Việt Nam tiếp cận thêm các phương pháp điều trị tiên tiến, trong đó có Theranostics. Nói cách khác, chuẩn điều trị mới không chỉ nằm trong giáo trình, mà được đưa thẳng vào thực hành lâm sàng.
Mạng lưới chăm sóc ung thư toàn diện: Khi tuyến trên không thể đứng một mình
Một hệ thống điều trị ung thư Việt Nam chất lượng không thể chỉ dựa vào vài bệnh viện lớn. Nếu tuyến tỉnh, tuyến huyện vẫn lúng túng, người bệnh sẽ tiếp tục dồn lên tuyến trên, chẩn đoán muộn và mất cơ hội điều trị tốt. Chính vì vậy, các thỏa thuận hợp tác mới hướng tới mô hình chăm sóc ung thư toàn diện: tăng cường đào tạo nhân lực, kết nối cơ sở y tế và hỗ trợ người bệnh tiếp cận thông tin chăm sóc sức khỏe đáng tin cậy.
Trong biên bản ghi nhớ hợp tác chiến lược giai đoạn 2026–2028 giữa Bệnh viện Ung bướu TP.HCM và một đối tác dược phẩm, các chuyên gia thống nhất ba trụ cột: nâng cao năng lực chuyên môn thông qua đào tạo y khoa liên tục; đẩy mạnh vai trò bệnh viện tuyến đầu như đầu mối trong mạng lưới chăm sóc ung thư, hỗ trợ tuyến dưới để bệnh nhân được chẩn đoán sớm và chăm sóc toàn diện hơn; và tổ chức các chương trình lấy người bệnh làm trung tâm như tư vấn trực tuyến, câu lạc bộ bệnh nhân nhằm nâng nhận thức và khuyến khích tầm soát. Đây là một bước đi cho thấy: chăm sóc ung thư toàn diện bắt đầu từ việc kết nối, không phải từ một máy móc đắt tiền.
Từ hội thảo đến buồng bệnh: Người bệnh được lợi gì?
Nếu không gắn chặt với nhu cầu bệnh nhân, mọi hợp tác quốc tế ung thư đều sẽ dừng ở khẩu hiệu. Điểm tích cực là các chương trình hiện nay đã nhấn mạnh tác động thực tế: tạo thêm cơ hội để người bệnh ung thư tại Việt Nam tiếp cận phương pháp điều trị tiên tiến, đồng thời hỗ trợ người bệnh và cộng đồng tiếp cận thông tin chăm sóc sức khỏe đáng tin cậy.
Các hoạt động như tư vấn trực tuyến, câu lạc bộ bệnh nhân, chương trình nâng nhận thức được thiết kế để giúp người bệnh và người chăm sóc hiểu hơn về bệnh lý, tác dụng phụ, lựa chọn điều trị, từ đó chủ động hơn trong hành trình chữa trị. Hợp tác nghiên cứu lâm sàng về những bệnh lý trọng điểm như ung thư vú, ung thư phổi cũng mở ra cơ hội tiếp cận phác đồ mới. Quan trọng hơn, thông qua biên bản hợp tác 2026–2028, các bên cùng kỳ vọng xây dựng mạng lưới chăm sóc ung thư có năng lực cao hơn, đáp ứng tốt hơn nhu cầu người bệnh và nâng trình độ y tế nói chung. Nếu được triển khai nghiêm túc, người hưởng lợi không ai khác chính là bệnh nhân bình thường, ở cả thành thị lẫn vùng xa.
