Mục tiêu cao đặt ra yêu cầu điều hành đồng bộ
Tăng trưởng hai con số là mục tiêu mở rộng quy mô nền kinh tế với tốc độ từ 10% trở lên, đồng thời giữ ổn định giá cả, các cân đối lớn và nền tảng cho phát triển dài hạn. Đây không phải lựa chọn giữa tăng trưởng và ổn định, mà là phép thử xem chính sách có thể theo đuổi cả hai cùng lúc hay không. Ngày 20-10, tại Hội nghị Bộ trưởng Tài chính APEC lần thứ 33 ở Hong Kong, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn chia sẻ về kinh tế vĩ mô, triển vọng tăng trưởng và định hướng điều hành của Việt Nam. Vài ngày sau, tại Diễn đàn Kinh tế Mùa thu năm 2026, Thủ tướng Lê Minh Hưng nêu bối cảnh thế giới biến chuyển sâu sắc, đem lại cơ hội nhưng cũng đặt ra thách thức lớn. Thông điệp từ hai sự kiện gặp nhau ở một điểm: tham vọng tăng trưởng cần đi liền với năng lực chống chịu, thay vì chạy theo con số bằng mọi giá.
Năm 2027 là bước tiến, không phải mục tiêu tách rời
Việt Nam hướng tới tăng trưởng kinh tế hai con số trong năm 2027, đồng thời giữ vững ổn định vĩ mô và đổi mới mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học, công nghệ. Đặt mục tiêu này cạnh kế hoạch trung hạn cho thấy năm 2027 không thể được xem như một cuộc bứt tốc đơn lẻ: đó là một chặng trong lộ trình dài hơn, nơi kết quả trước mắt phải củng cố năng lực tăng trưởng về sau. Chính phủ xác định giai đoạn 2026–2030 là giai đoạn bản lề, phấn đấu tăng trưởng GDP bình quân từ 10% mỗi năm trở lên, trên nền tảng kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn, nâng cao chất lượng tăng trưởng và phát triển bền vững. Vì vậy, mục tiêu GDP Việt Nam không chỉ nên được đánh giá bằng tốc độ tăng trong một năm. Chất lượng của nguồn tăng trưởng, sức cạnh tranh và khả năng duy trì ổn định mới cho biết liệu con số ấy có đứng vững qua cả chu kỳ hay không.
Phối hợp tài khóa và tiền tệ là mắt xích quyết định
Nền tảng hiện tại có tín hiệu thuận lợi nhưng cũng cho thấy độ khó của bài toán. Trong chín tháng đầu năm 2026, GDP tăng 9,01%, còn chỉ số giá tiêu dùng tăng 4,52%; cùng kỳ, vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài đăng ký đạt 50,36 tỉ USD. Đây là những con số tích cực, song duy trì đà tăng cao mà không làm gia tăng sức ép lạm phát đòi hỏi điều hành thận trọng hơn, không phải nới lỏng đồng loạt. Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn nhấn mạnh kết quả vĩ mô có đóng góp từ chính sách tài khóa mở rộng có trọng tâm, chính sách tiền tệ linh hoạt và cải cách thể chế. Đây nên là nguyên tắc cho giai đoạn kế tiếp: tài khóa ưu tiên nguồn lực cho đầu tư phát triển và hạ tầng chiến lược, còn tiền tệ cần linh hoạt nhưng nhất quán với mục tiêu ổn định. Nếu hai nhánh chính sách phát tín hiệu trái chiều, tham vọng tăng trưởng có thể khiến việc kiểm soát lạm phát và bảo đảm cân đối lớn khó hơn.
Tăng tốc bằng đổi mới mô hình, không chỉ bằng quy mô
Kế hoạch tăng trưởng GDP 2026–2030 đặt ra yêu cầu thay đổi cách tạo ra tăng trưởng. Định hướng của Chính phủ là đổi mới mạnh mô hình phát triển, nâng năng lực và sức cạnh tranh, làm mới các động lực truyền thống, đồng thời phát triển lĩnh vực mới dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đây là hướng đi thuyết phục hơn việc chỉ tìm cách kích cầu ngắn hạn, bởi mục tiêu kéo dài suốt năm năm cần nguồn tăng trưởng có năng suất và khả năng tạo giá trị cao hơn. Tuy nhiên, đổi mới mô hình không thể tách khỏi kỷ luật vĩ mô. Cải cách thể chế, đầu tư có trọng điểm và phối hợp tài khóa–tiền tệ phải được triển khai như một chỉnh thể. Việt Nam dự kiến tiếp nhận vai trò chủ nhà Năm APEC 2027 tại lễ bế mạc hội nghị ngày 21-10, tạo thêm một mốc hợp tác quốc tế. Cơ hội ấy chỉ có ý nghĩa kinh tế lâu dài nếu đi cùng năng lực nội tại và chính sách nhất quán.
Thước đo cuối cùng là tăng trưởng bền vững
Tham vọng tăng trưởng hai con số là tín hiệu về quyết tâm, nhưng cũng nâng mức đòi hỏi đối với chất lượng điều hành. Năm 2027 cần được nhìn trong toàn bộ khuôn khổ 2026–2030: đạt tốc độ cao mà vẫn kiểm soát lạm phát, giữ các cân đối lớn và xây dựng động lực tăng trưởng mới. Khi tài khóa có trọng tâm, tiền tệ linh hoạt đúng mức và cải cách tạo điều kiện cho đầu tư hiệu quả, mục tiêu cao mới có nền móng đáng tin cậy. Ngược lại, nếu chỉ xem tốc độ tăng GDP là đích đến, nguy cơ đánh đổi ổn định lấy thành tích ngắn hạn sẽ làm suy yếu chính lộ trình đã đề ra. Kết luận cần rõ ràng: ổn định kinh tế vĩ mô không phải rào cản của tăng trưởng, mà là điều kiện để tăng trưởng cao có thể kéo dài. Thành công của giai đoạn bản lề vì thế phải được đo bằng cả tốc độ, chất lượng và sức bền.
