Ăn đêm khuya: Thói quen nhỏ, hậu quả lớn
Ăn đêm khuya là thói quen ăn uống sau bữa tối, thường sát giờ đi ngủ, với các món dễ chế biến như mì gói, đồ chiên, thức ăn nhanh, khiến cơ thể liên tục phải tiêu hóa trong khi lẽ ra hệ tiêu hóa và tim mạch cần được nghỉ ngơi, lâu ngày làm rối loạn chuyển hóa, tăng mỡ máu cao, tổn thương gan và gia tăng nguy cơ bệnh tim mạch, đột quỵ ở cả người trẻ tuổi. Một gói mì lúc đêm khuya có thể mang lại cảm giác thư giãn và “thưởng” cho bản thân sau ngày dài, nhưng thực tế, nó thường đi kèm rượu bia, thức khuya, bỏ thuốc điều trị và lối sống ít vận động. Khi những yếu tố này tích tụ nhiều năm, hậu quả không còn dừng ở tăng cân hay khó ngủ, mà có thể là nhồi máu cơ tim cấp hoặc viêm gan mạn cần điều trị nội khoa tích cực.
Ca nhồi máu cơ tim từ bát mì khuya và lối sống thiếu khoa học
Một người đàn ông 40 tuổi tại Đài Loan suýt mất mạng vì nhồi máu cơ tim cấp. Anh vốn bị tăng huyết áp nhưng không tuân thủ điều trị, thường xuyên thức khuya, dự tiệc, uống nhiều rượu bia và đặc biệt là mỗi tối đều ăn mì gói như bữa ăn đêm quen thuộc. Buổi sáng, sau khi thức dậy, anh xuất hiện cơn đau ngực dữ dội, cảm giác bị đè ép, khó thở, chóng mặt và phải cấp cứu tại bệnh viện ở Đài Bắc. Điện tâm đồ và men tim bất thường, bác sĩ chẩn đoán nhồi máu cơ tim cấp và kịp thời can thiệp mạch vành khẩn cấp, giúp anh giữ được mạng sống. Câu chuyện này là cảnh báo rõ ràng: nhồi máu cơ tim không chỉ đến từ tuổi già hay “số phận”, mà bị nuôi dưỡng mỗi đêm bằng thói quen ăn đêm khuya, nhiều muối, nhiều chất béo, cộng thêm rượu bia và ngủ muộn. Bỏ qua thuốc, bỏ qua cảnh báo của cơ thể, cái giá phải trả có thể là tính mạng.
Mỡ máu cao, viêm gan mạn: Những con số trắng đục trong ống nghiệm
Một bệnh nhân nam 40 tuổi tại Phú Thọ nhập viện trong tình trạng mệt mỏi, ăn uống kém, đau âm ỉ vùng thượng vị kèm nóng rát sau xương ức. Anh có tiền sử lạm dụng rượu kéo dài, từng điều trị viêm tụy và viêm loét dạ dày. Chỉ vài phút sau khi lấy máu, cả ba ống máu của anh đều xuất hiện lớp huyết tương trắng đục nổi lên phía trên dù chưa ly tâm – dấu hiệu tăng triglycerid ở mức rất cao. Kết quả xét nghiệm cho thấy men gan tăng khoảng 12 lần, triglycerid tăng khoảng 9 lần, còn GGT tăng tới khoảng 38 lần so với giới hạn bình thường. Đây không chỉ là những con số trên giấy, mà là biểu hiện của viêm gan mạn liên quan đến lạm dụng rượu, gan nhiễm mỡ và rối loạn chuyển hóa lipid đã tiến triển đáng kể. Khi triglycerid quá cao, huyết tương trở nên trắng đục và kéo theo nguy cơ xơ vữa động mạch, viêm tụy cấp, bệnh tim mạch, đột quỵ.
Thói quen ăn uống tưởng vô hại và nguy cơ với người trẻ
Điểm chung trong hai ca bệnh 40 tuổi là lối sống thiếu khoa học được duy trì dai dẳng: lạm dụng rượu bia, thức khuya, ăn đêm khuya, rối loạn mỡ máu, nhưng lại chủ quan với việc điều trị và khám định kỳ. Bác sĩ nhấn mạnh, đây là lời cảnh báo về những hệ lụy của thói quen tưởng vô hại: một gói mì ăn liền, một vài ly rượu trước ngủ, ít vận động và không kiểm soát bệnh nền. Tăng triglycerid máu rất cao, khiến huyết tương trắng đục, là yếu tố làm tăng nguy cơ xơ vữa động mạch, viêm tụy cấp, gan nhiễm mỡ, bệnh tim mạch và đột quỵ nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Người trẻ 30–40 tuổi ngày nay làm việc căng thẳng, hay ăn đêm, uống rượu bia, lại tin rằng mình “còn khỏe”, nên dễ bỏ qua triệu chứng mệt, đau ngực âm ỉ hay nóng rát sau xương ức. Vấn đề không phải là một bữa ăn khuya, mà là thói quen ăn uống lặp lại trong nhiều năm, âm thầm bào mòn tim và gan.
Đừng đợi đến cơn đau ngực: Thay đổi ngay từ tối nay
Các bác sĩ khuyến cáo, để giảm nguy cơ nhồi máu cơ tim, mỗi người cần kiểm soát tốt cao huyết áp, tiểu đường, rối loạn mỡ máu; từ bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia, ngủ đủ và xây dựng chế độ ăn uống lành mạnh. Với những người đã lạm dụng rượu bia, béo phì hoặc có rối loạn lipid máu, việc khám sức khỏe định kỳ, kiểm tra mỡ máu và chức năng gan là bắt buộc, không nên chờ đến khi xuất hiện biến chứng mới đi khám. Một câu nói đáng để ghi nhớ là: "Men gan tăng khoảng 12 lần, triglycerid tăng khoảng 9 lần và GGT tăng tới 38 lần đã phản ánh tổn thương gan nghiêm trọng liên quan đến lạm dụng rượu kéo dài". Từ tối nay, mỗi người trẻ hoàn toàn có thể giảm ăn đêm khuya, thay mì gói bằng bữa tối sớm, cân đối và ít chất béo bão hòa, tăng vận động, đồng thời lắng nghe các tín hiệu bất thường của cơ thể. Cửa phòng cấp cứu luôn mở, nhưng tốt hơn hết là bạn đừng để mình phải bước vào.
