Cuộc tổng tấn công vào sản phẩm giảm cân giả trên sàn thương mại điện tử
Chiến dịch siết chặt an toàn thực phẩm online hiện nay là chuỗi biện pháp pháp lý và kỹ thuật nhằm phát hiện, gỡ bỏ, xử phạt các thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả, sản phẩm giảm cân giả và thực phẩm bổ sung chưa được kiểm định đang được kinh doanh trên các sàn thương mại điện tử, với trọng tâm là nhóm sản phẩm phục vụ nhu cầu giảm cân, tăng cơ, cải thiện sức khỏe của người tiêu dùng trẻ và cộng đồng tập luyện thể hình. Cục An toàn thực phẩm đã chính thức yêu cầu Shopee gỡ bỏ khẩn 11 mặt hàng thực phẩm bảo vệ sức khỏe vi phạm, vốn đang được quảng bá và giao dịch rầm rộ trên nền tảng này. Đây không còn là câu chuyện quản lý giấy tờ, mà là bước chuyển sang tư duy "đánh trực diện" vào nguồn cung thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả đang len lỏi trong đời sống số của người dùng.
Chiêu mạo danh giấy phép: từ OstroVit đến nguy cơ cho gymer
Qua rà soát hồ sơ, Cục An toàn thực phẩm phát hiện 11 sản phẩm, phần lớn mang thương hiệu OstroVit như Creatine Ostrovit, Creatine monohydrate, Magnesium citrate 400 mg + B6, Ostrovit Omega 3 D3 + K2, Ostrovit Vitamin D3 4000 + K2, Ostrovit Zinc Picolinate, CLA+Greentea+L-Carnitine, ZMAdvanced, Ostrovit Ashwagandha vege, Ostrovit L-theanine và Caffeine 200 mg đang mạo danh giấy phép trên Shopee. Thủ đoạn là lấy số Giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm của sản phẩm khác đã được cấp phép để gán ghép trái phép lên bao bì, nội dung quảng cáo của mình. "Số giấy 1648/2021/ĐKSP của thực phẩm bảo vệ sức khỏe Elasten bị chiếm dụng cho Creatine Ostrovit và Magnesium citrate 400 mg + B6". Với người tập luyện nặng, creatine, caffeine hay các stack CLA + L-carnitine là nền tảng trong phác đồ bổ sung. Nếu các sản phẩm bổ sung ấy chưa được kiểm định sản phẩm bổ sung một cách đầy đủ mà lại bị mạo danh cấp phép, rủi ro từ thành phần không rõ ràng, liều lượng sai lệch, chất cấm hoặc tạp chất là rất thực tế. Việc lập lờ đánh lận giấy phép này "tiềm ẩn rủi ro rất lớn đối với sức khỏe người tiêu dùng", đặc biệt là cơ bắp, tim mạch, gan và thận của người đang chịu tải luyện tập cao.
Án tù 15–16 năm ở Tây Ninh: lời cảnh tỉnh cho dân bán hàng online
Trong khi Cục An toàn thực phẩm xử lý tầng nền tảng, một vụ án ở Tây Ninh là minh chứng rằng bán thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả trên mạng không còn là hành vi "nhỏ". Ngày 18/8, tòa án tỉnh Tây Ninh tuyên phạt Phan Trọng Hiếu 16 năm tù, Nguyễn Thị Hào 15 năm tù và Tô Hạnh Nhi 15 năm tù cùng về tội buôn bán hàng giả là thực phẩm. Từ tháng 11/2023, bộ ba này bàn bạc, thống nhất kinh doanh thực phẩm giả, chủ yếu là thực phẩm bảo vệ sức khỏe và thực phẩm bổ sung hỗ trợ giảm cân trên sàn thương mại điện tử. Họ lập tới 20 gian hàng trên Shopee để tiêu thụ sản phẩm giảm cân giả, trong đó có 721 hộp Vichi++, 439 hộp BeAlive Slimbe, 291 hộp Phan Tả Diệp, 303 hộp trà viên Kompucha cùng nhiều sản phẩm hỗ trợ giảm cân khác. Đây là mô hình kinh doanh có tổ chức: sao chép hình ảnh, tự tạo đánh giá tốt, tạo đơn hàng ảo để tăng lượt bán và dùng nhiều địa điểm cất giấu hàng khi bị nghi ngờ. Với người chơi gym, bodybuilder đang săn lùng sản phẩm hỗ trợ giảm cân nhanh trên Shopee, vụ án này cho thấy phía sau những review "5 sao" và kết quả trước – sau hào nhoáng rất có thể là một dây chuyền sản xuất thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả.
Siết an toàn thực phẩm online: trách nhiệm nền tảng và cảnh giác của người dùng
Trước bằng chứng vi phạm rõ ràng, Cục An toàn thực phẩm yêu cầu Shopee lập tức ngừng kinh doanh và gỡ bỏ toàn bộ thông tin liên quan đến 11 sản phẩm vi phạm, đồng thời rà soát toàn bộ giao dịch điện tử trong ngách thực phẩm chức năng để bảo đảm chỉ phân phối sản phẩm đã được cấp phép hợp lệ hoặc có tên trên hệ thống dữ liệu an toàn thực phẩm. Kết quả phải báo cáo trước ngày 10/9/2026. Song song, Cục đề nghị phối hợp các sàn khác và yêu cầu Sở Y tế Hà Nội kiểm tra khẩn đối với một số đơn vị nhập khẩu, phân phối và vận chuyển, với hạn báo cáo 15/9/2026. Việc gỡ 11 sản phẩm giảm cân giả và siết chặt kiểm định sản phẩm bổ sung là bước quan trọng, nhưng không đủ nếu người dùng vẫn tin tuyệt đối vào quảng cáo. Với cộng đồng tập luyện nặng, cần coi giấy công bố sản phẩm là điểm xuất phát, không phải điểm kết thúc: đọc kỹ số giấy, tra cứu trên hệ thống dữ liệu an toàn thực phẩm, hoài nghi những hiệu quả "siêu tốc" và ưu tiên mua tại nguồn có kiểm định rõ ràng. Chỉ khi nền tảng làm đúng trách nhiệm, nhà nước quyết liệt và người dùng chủ động cảnh giác, an toàn thực phẩm online mới trở thành môi trường hỗ trợ thật sự cho hành trình giảm mỡ, tăng cơ thay vì biến nó thành rủi ro sức khỏe dài hạn.
