Thị trường mừng dữ liệu xấu: khi việc làm yếu lại đẩy Phố Wall lên đỉnh
Dữ liệu việc làm Mỹ tháng 7 yếu hơn kỳ vọng đã đảo chiều kỳ vọng về lãi suất Fed, khiến thị trường chứng khoán Mỹ coi tin xấu về kinh tế là tin tốt cho tài sản rủi ro, bởi nó làm giảm nguy cơ thắt chặt chính sách tiền tệ mạnh tay trong ngắn hạn và hỗ trợ đà tăng của định giá cổ phiếu.
Điểm mấu chốt không phải là thị trường lao động đang yếu đi, mà là cách Phố Wall chọn diễn giải thông tin đó. Thị trường chứng khoán Mỹ kết thúc phiên giao dịch cuối tuần với đà tăng mạnh khi giới đầu tư đón nhận báo cáo việc làm tháng 7 yếu hơn đáng kể so với kỳ vọng. Điều này cho thấy khẩu vị rủi ro hiện nay đang bị chi phối gần như hoàn toàn bởi câu hỏi: Fed sẽ làm gì với lãi suất, hơn là sức khỏe thực sự của nền kinh tế.
Cái giá của sự lạc quan đó là thị trường đánh cược rằng Fed sẽ ưu tiên tránh gây thêm áp lực lên tăng trưởng, chấp nhận một phần rủi ro lạm phát, miễn là dữ liệu tiếp theo không gây bất ngờ tiêu cực.
Báo cáo việc làm tháng 7: cú sốc số liệu làm mềm kỳ vọng lãi suất Fed
Tâm điểm của phiên là báo cáo việc làm tháng 7, khi nền kinh tế Mỹ bất ngờ mất 23.000 việc làm, trái ngược hoàn toàn với kỳ vọng tăng khoảng 80.000–83.000 vị trí. Tỷ lệ thất nghiệp giảm nhẹ xuống 4,1%, nhưng lại chủ yếu do tỷ lệ tham gia lực lượng lao động đi xuống, nên khó có thể xem là tín hiệu tích cực.
Điểm đáng lo hơn là các số liệu những tháng trước cũng bị điều chỉnh giảm, cho thấy thị trường lao động đang suy yếu nhanh hơn đánh giá trước đó. Điều này củng cố quan điểm rằng nền kinh tế đã bắt đầu chịu tác động rõ rệt từ mặt bằng lãi suất cao, thay vì hấp thụ được như câu chuyện “hạ cánh mềm” mà nhiều nhà đầu tư vẫn bám víu.
Tuy vậy, chính tín hiệu suy yếu này lại làm thay đổi định giá về lãi suất Fed. Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm giảm xuống khoảng 4,64%, và xác suất một đợt tăng lãi suất trong tháng 9 giảm còn khoảng 44%. Nói cách khác, dữ liệu việc làm Mỹ đã buộc thị trường thừa nhận rằng Fed sẽ phải thận trọng hơn với các quyết định lãi suất Fed thời gian tới.
S&P 500 kỷ lục và bữa tiệc cổ phiếu: lợi nhuận vẫn hỗ trợ cuộc chơi
Khi áp lực lãi suất Fed dịu lại trong định giá, thị trường chứng khoán Mỹ bật tăng mạnh. Chỉ số S&P 500 tăng 0,6% lên 7.757,64 điểm, thiết lập mức đóng cửa cao kỷ lục mới. Dow Jones tăng 0,3% lên 54.036,93 điểm, Nasdaq Composite tăng 1,3% lên 26.690,62 điểm, còn Russell 2000 nhích 1,1% lên 3.034,49 điểm.
Cú bứt phá này không xuất phát từ dữ liệu vĩ mô đơn lẻ, mà từ sự cộng hưởng giữa kỳ vọng lãi suất thấp hơn và nền tảng lợi nhuận doanh nghiệp vẫn tích cực. Khoảng 85,1% doanh nghiệp thuộc S&P 500 đã công bố lợi nhuận vượt dự báo của giới phân tích, giúp biện minh cho mức định giá cao hiện nay. Đây là lý do các cổ phiếu công nghệ, bán dẫn và câu chuyện trí tuệ nhân tạo tiếp tục hút tiền, kéo Nasdaq trở thành chỉ số tăng mạnh nhất phiên.
Thị trường không chỉ tăng trong một ngày. Nasdaq tăng 5,2% trong tuần, S&P 500 tăng 3,6%, Dow Jones tăng 3% và Russell 2000 tăng 3,5%. Chuỗi bốn phiên gần đây đưa S&P 500 tăng 5,75%, mức mạnh nhất kể từ tháng 4/2025. Đây là bữa tiệc giá lên được nuôi dưỡng bởi niềm tin rằng lãi suất đỉnh đã qua, dù nền tảng vĩ mô không còn hoàn hảo.
Đằng sau hưng phấn: rủi ro tăng trưởng và bài kiểm tra CPI tháng 7
Việc thị trường vui mừng trước dữ liệu việc làm Mỹ yếu cho thấy nhà đầu tư đang ưu tiên lãi suất hơn là tăng trưởng. Nhưng ưu tiên này có thể sớm bị thử thách. Nếu thị trường lao động tiếp tục suy yếu, nỗi lo suy thoái sẽ quay lại, bào mòn lập luận “tin xấu là tin tốt” mà Phố Wall đang bám theo.
Trong ngắn hạn, báo cáo chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 7 là bài kiểm tra quan trọng cho đà tăng hiện tại. Thị trường đang hướng sự chú ý tới báo cáo CPI này, với dự báo lạm phát chung tăng khoảng 3,4% so với cùng kỳ và CPI lõi tăng khoảng 2,5%. Nếu con số công bố cao hơn, kỳ vọng chính sách tiền tệ có thể đảo chiều rất nhanh, kéo theo điều chỉnh mạnh trên thị trường chứng khoán Mỹ.
Phiên giao dịch ngày 7/8 cho thấy Phố Wall vẫn đặt cược vào kịch bản Fed không vội thắt chặt chính sách tiền tệ. Tuy nhiên, sau khi các chỉ số liên tiếp lập đỉnh, dư địa tăng thêm phụ thuộc ngày càng lớn vào quỹ đạo lạm phát, triển vọng lãi suất và khả năng duy trì tăng trưởng lợi nhuận. Bất kỳ tín hiệu lạm phát tái tăng hoặc suy giảm kinh tế mạnh hơn đều có thể khiến tâm lý hưng phấn hiện nay nhanh chóng chuyển sang phòng thủ.
