Semiexpo Việt Nam: từ sự kiện triển lãm đến đòn bẩy chiến lược
Semiexpo Việt Nam là triển lãm quốc tế chuyên sâu về ngành bán dẫn Việt Nam, được thiết kế như một diễn đàn kết nối doanh nghiệp, cơ quan quản lý, viện trường và đối tác toàn cầu, vừa trưng bày công nghệ vừa thúc đẩy tìm kiếm nhà cung ứng, chuyển giao công nghệ, phát triển nhân lực và hợp tác quốc tế theo định hướng tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu.
Điểm quan trọng nhất của Semiexpo Việt Nam 2026 không phải là quy mô sự kiện, mà là thông điệp: Việt Nam muốn xuất hiện trong bản đồ chuỗi cung ứng bán dẫn, không chỉ ở vai trò lắp ráp mà còn trong thiết kế, đóng gói, kiểm thử và dịch vụ hỗ trợ. Triển lãm năm nay diễn ra ngày 3–4/12 tại Thiskyhall Sala Convention Center, TP.HCM, nhân dịp Ngày hội Đổi mới sáng tạo Việt Nam, sau lễ phát động được tổ chức tại Hà Nội, quy tụ cơ quan quản lý, doanh nghiệp và trường đại học trong ngành. Chính sự song hành Hà Nội – TP.HCM cho thấy đây là câu chuyện chiến lược quốc gia, không phải một hội chợ công nghệ đơn lẻ.
Cơ hội vàng: Việt Nam bước vào chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu như thế nào?
Ngành bán dẫn toàn cầu đang ở giai đoạn tăng trưởng mới, nơi trí tuệ nhân tạo và hạ tầng số liên tục đẩy nhu cầu chip lên cao. Theo dự báo của Hiệp hội Bán dẫn Đông Nam Á (SEMI SEA), doanh thu ngành bán dẫn toàn cầu có thể đạt kỷ lục vào năm 2026, mở ra không gian cho những nền kinh tế đang xây dựng hệ sinh thái bán dẫn như Việt Nam. Trong bối cảnh đó, Semiexpo Việt Nam 2026 được định hướng rất rõ: tạo các kết nối “thực chất” giữa doanh nghiệp Việt và hệ sinh thái bán dẫn quốc tế, từ kết nối nhà cung ứng – bên mua, đến đối thoại chính sách, trao đổi xu hướng công nghệ và phát triển nhân lực.
Qua hai kỳ tổ chức 2024 và 2025, Semiexpo đã thu hút khoảng 5.000 đại biểu cùng hơn 300 doanh nghiệp quốc tế, với sự góp mặt của các tên tuổi như NVIDIA, Intel, ASML, Lam Research, Applied Materials, Micron, Tokyo Electron, Infineon, Siemens và Amkor. Đây là điều mà nhiều hội thảo trong nước chưa làm được: đưa doanh nghiệp Việt đối diện trực tiếp với chuẩn mực kỹ thuật, yêu cầu chất lượng và tiêu chí lựa chọn nhà cung ứng của những “ông lớn” trong chuỗi cung ứng bán dẫn. Nếu biết tận dụng, từng cuộc gặp gỡ ở Semiexpo có thể là bước mở đầu cho hợp đồng trong 3–5 năm tới.
Mục tiêu tham vọng: 100 doanh nghiệp thiết kế, 50.000 kỹ sư – thực tế hay khẩu hiệu?
Việt Nam không giấu tham vọng trong ngành bán dẫn. Định hướng đến năm 2030 đặt mục tiêu hình thành ít nhất 100 doanh nghiệp thiết kế vi mạch, một cơ sở sản xuất bán dẫn quy mô nhỏ, 10 cơ sở đóng gói, kiểm thử cùng đội ngũ hơn 50.000 kỹ sư và nhân lực trình độ đại học trở lên trong lĩnh vực này. Đồng thời, quy mô thị trường bán dẫn trong nước được kỳ vọng vượt mốc 25 tỷ USD vào năm 2030, đi kèm kết quả tích cực về đổi mới sáng tạo và xuất khẩu sản phẩm công nghệ cao.
Nhìn từ con số doanh nghiệp bán dẫn và liên quan tăng từ khoảng 50 (năm 2023) lên khoảng 100 doanh nghiệp hiện nay, cùng sự hiện diện của NVIDIA, Coherent, Qualcomm, Samsung, LG, SK, Thermo Fisher… tham vọng này không phải viển vông. Nhưng khoảng cách giữa mục tiêu và thực lực vẫn đáng kể: doanh nghiệp nội còn mỏng về vốn, thiếu kinh nghiệm vận hành theo tiêu chuẩn toàn cầu, và hệ sinh thái hỗ trợ (từ vật liệu, thiết bị đến dịch vụ pháp lý, thử nghiệm) chưa hoàn thiện. Vì vậy, Semiexpo chỉ là “bệ phóng”, còn quỹ đạo bay dài hạn phụ thuộc vào cách Việt Nam nuôi dưỡng hệ sinh thái bán dẫn Việt Nam ngay sau cánh cửa triển lãm.
Hợp tác quốc tế bán dẫn: kết nối sâu hay chỉ dừng ở bắt tay?
Vai trò của Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) trong Semiexpo Việt Nam 2026 không dừng ở khâu tổ chức. NIC xác định mình là nền tảng kết nối Nhà nước, doanh nghiệp, trường đại học, viện nghiên cứu và các đối tác quốc tế, nghĩa là đứng giữa để dịch ngôn ngữ chính sách thành nhu cầu thị trường và ngược lại. Ở phía đối tác, SEMI SEA mang đến mạng lưới toàn cầu, giúp kết nối hệ sinh thái bán dẫn quốc tế với Việt Nam, từ đó mở rộng cơ hội để doanh nghiệp và nhân lực Việt tiếp cận ngành công nghiệp bán dẫn toàn cầu.
Bà Linda Tan nhấn mạnh Semiexpo 2026 được định hướng tạo những kết nối thiết thực: kết nối nhà cung ứng trong nước với bên mua hàng toàn cầu, đối thoại giữa ngành với Chính phủ, phát triển nguồn nhân lực tương lai và mở rộng hợp tác quốc tế. Đây là cơ hội hiếm cho doanh nghiệp Việt “được thấy và được nghe” trong cùng một không gian: thấy xu hướng công nghệ, tiêu chuẩn sản xuất; nghe trực tiếp yêu cầu, nỗi lo, ưu tiên của các tập đoàn. Vấn đề là doanh nghiệp có chuẩn bị đủ hồ sơ năng lực, lộ trình nâng cấp và chiến lược đầu tư công nghệ cao để những cái bắt tay đó không kết thúc cùng ngày bế mạc hay không.
Thách thức bền vững: tấm vé vào cuộc chơi hay rào cản mới?
Ngành bán dẫn không chỉ khắt khe về công nghệ mà còn về bền vững. Bà SoYoung Yang, Giám đốc Hợp tác phát triển bền vững và Năng lượng của SEMI, chỉ ra rằng sự phát triển nhanh của ngành đang đặt ra yêu cầu ngày càng cao về hiệu quả sử dụng năng lượng, tài nguyên, quản lý môi trường và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn sản xuất quốc tế. Đây không phải “phụ lục” mà là yếu tố có ảnh hưởng lớn đến quyết định đầu tư, lựa chọn nhà cung ứng và khả năng tham gia chuỗi giá trị bán dẫn toàn cầu.
Với doanh nghiệp Việt, đây vừa là áp lực vừa là cơ hội. Áp lực vì nếu tiếp cận chậm các tiêu chuẩn sản xuất bền vững, doanh nghiệp dễ bị loại khỏi danh sách nhà cung ứng ngay từ vòng sơ tuyển. Cơ hội vì Việt Nam đang xây năng lực gần như từ đầu, có thể “nhảy thẳng” lên thế hệ công nghệ mới, quy trình quản trị xanh hơn thay vì phải tốn kém cải tạo. Semiexpo 2026 đặt chủ đề “Vượt trên khát vọng – Kiến tạo tương lai ngành bán dẫn Việt Nam” không chỉ để truyền cảm hứng, mà để nhắc rằng khát vọng phải gắn với tiêu chuẩn toàn cầu, nếu muốn đứng vững trong chuỗi cung ứng bán dẫn đang ngày càng cạnh tranh.
