Siêu dự án 47 ha: Định nghĩa mới cho trung tâm hành chính TP Hồ Chí Minh
Trung tâm hành chính TP Hồ Chí Minh tại Khu đô thị Thủ Thiêm là một tổ hợp tích hợp quảng trường, công viên và khối cơ quan công quyền trên diện tích gần 47 ha, được đầu tư gần 29.600 tỷ đồng, hướng đến việc hình thành một trung tâm chính trị – hành chính tập trung, hiện đại, đồng thời tạo nên không gian công cộng quy mô lớn gắn với hạ tầng giao thông chiến lược của thành phố.
Ngày 29/4/2026, UBND TP.HCM phối hợp cùng Tập đoàn Sun Group khởi công dự án Quảng trường Trung tâm Thành phố và Trung tâm Hành chính Thành phố tại vùng lõi Khu đô thị mới Thủ Thiêm. Đây là dự án hạ tầng TP Hồ Chí Minh hiếm hoi vừa mang tính biểu tượng kiến trúc, vừa can thiệp trực diện vào cách tổ chức bộ máy nhà nước. Với tổng mức đầu tư gần 29.600 tỷ đồng và quy mô gần 47 ha triển khai theo hình thức PPP, hợp đồng BT, do Công ty TNHH Đầu tư và Phát triển Mặt Trời Sài Gòn – thành viên Sun Group – làm nhà đầu tư, dự án này cho thấy thành phố đang đặt cược lớn vào mô hình đối tác công – tư để tái định hình trục quyền lực đô thị.
Thu Thiem – lựa chọn chiến lược: Không chỉ là “đất trống” để lấp
Việc đặt Trung tâm hành chính TP Hồ Chí Minh vào Khu đô thị mới Thủ Thiêm, phường An Khánh, không đơn thuần là chọn quỹ đất rẻ hay còn trống; đó là một quyết định chiến lược về trục phát triển mới của đô thị. Tổ hợp nằm ở vùng lõi Khu đô thị Thủ Thiêm, được bao quanh bởi các tuyến giao thông huyết mạch Mai Chí Thọ, Nguyễn Cơ Thạch, Tố Hữu và sông Sài Gòn, tạo nên một cấu trúc kết nối liền mạch với trung tâm hiện hữu.
Thủ Thiêm từng bị nhìn như “bên kia sông” xa xôi, nhưng với dự án Sun Group này, khu vực đang được định nghĩa lại như trái tim mới của hạ tầng TP Hồ Chí Minh. Cách tiếp cận là đưa trung tâm hành chính ra khỏi khu lõi cũ, kết nối với mạng giao thông hiện đại theo cấu trúc mở, thay vì tiếp tục dồn nén trong khu trung tâm lịch sử. Điều này không chỉ giảm áp lực cho khu cũ mà còn kích hoạt Khu đô thị Thủ Thiêm thoát khỏi tình trạng “đại công trường kéo dài”, chuyển sang một giai đoạn hình thành rõ nét hơn.
Quảng trường trung tâm 350m: Tham vọng không gian công cộng quy mô quốc gia
Trái tim biểu tượng của tổ hợp là Quảng trường “Vì dân” – quảng trường trung tâm 350m dài, rộng khoảng 245m, với diện tích 6,6 ha. Theo mô tả, không gian này có thể đón từ 90.000 – 100.000 người cùng lúc, đủ sức tổ chức các sự kiện cấp quốc gia. Câu nói có thể trích dẫn ở đây là: “Quảng trường ‘Vì dân’ dài khoảng 350 m, rộng 245 m, quy mô 6,6 ha, có thể đón 90.000 – 100.000 người cùng lúc”.
Thay vì chỉ là một sân lớn lát đá, quảng trường trung tâm 350m được đặt trong mô hình “tích hợp” gồm quảng trường – công viên – trung tâm hành chính với ba phân khu “Của dân – Do dân – Vì dân”. Hồ trung tâm rộng khoảng 12 ha làm “lõi sinh thái” lan tỏa các lớp không gian đồng tâm xung quanh, biến khu hành chính thành một vùng công viên mở hơn là khuôn viên công sở khép kín. Đây là bước đi táo bạo: nếu vận hành đúng, quảng trường có thể trở thành không gian biểu tượng mới, tạo “khoảng xanh” lớn trong lõi đô thị đang ngày càng đặc và nóng.
Tiến độ 3 tháng đầu: Từ bản vẽ đến công trường quy mô lớn
Chỉ sau khoảng 3 tháng thi công, những hạng mục đầu tiên của Trung tâm Hành chính TP.HCM mới và Quảng trường Trung tâm tại Khu đô thị Thủ Thiêm, phường An Khánh, đã dần hình thành. Đây là tốc độ không hề chậm với một đại công trường quy mô gần 47 ha. Toàn cảnh công trường cho thấy hàng trăm kỹ sư, công nhân chia thành nhiều mũi thi công, làm việc liên tục ngày đêm, hàng chục máy khoan cọc nhồi, cần cẩu và thiết bị cơ giới được huy động xử lý các hạng mục trọng yếu.
Điểm đáng chú ý là sự tham gia của các đơn vị tư vấn hàng đầu của Mỹ như SOM, EDSA, Morphis trong thiết kế. Điều này cho thấy tham vọng xây một trung tâm hành chính không còn dừng ở mức “tòa nhà công vụ lớn hơn”, mà là một cấu trúc kiến trúc – cảnh quan có tính biểu tượng. Tuy vậy, tốc độ khởi đầu ấn tượng mới chỉ là bước đầu; điều mà người dân quan tâm là liệu tiến độ này có được giữ vững, để những hình ảnh 3D không tiếp tục bị kéo dài trong trạng thái “hình dung tương lai” như nhiều dự án khác.
“Một cửa” cho 8.000 người làm việc: Lợi ích và thách thức với người dân
Trung tâm hành chính trong tổ hợp này dự kiến là nơi làm việc của hơn 8.000 cán bộ, công chức, viên chức và tiếp đón khoảng 1.500 – 2.000 lượt công dân mỗi ngày thông qua hệ thống “một cửa” hiện đại. Về lý thuyết, khi các sở, ngành tập trung, người dân và doanh nghiệp sẽ không phải chạy vòng quanh thành phố để hoàn thành thủ tục. “Khi hoàn thành, tổ hợp không chỉ góp phần hình thành trung tâm hành chính – chính trị tập trung, hiện đại mà còn hỗ trợ tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả quản lý và tạo thuận lợi hơn cho người dân, doanh nghiệp khi thực hiện thủ tục hành chính”.
Bên cạnh khối hành chính, dự án còn tích hợp Nhà hát đa năng kết hợp Trung tâm Hội nghị – Biểu diễn với sức chứa khoảng 2.000 chỗ, phục vụ các chương trình nghệ thuật, hội nghị, triển lãm và hoạt động cộng đồng. Nếu vận hành tốt, đây có thể là điểm gặp gỡ giữa quyền lực công và đời sống văn hóa cộng đồng, biến khu hành chính khỏi hình ảnh “khu công sở” khô khan. Tuy nhiên, bài toán sẽ nằm ở chỗ: liệu quy hoạch tốt có đi kèm chất lượng dịch vụ công tương xứng, hay người dân vẫn phải xếp hàng dài ở một “trụ sở mới, đẹp hơn” mà thôi.
Kết luận: Thủ Thiêm có trở thành trung tâm hành chính – công cộng xứng tầm?
Dự án Sun Group tại Khu đô thị Thủ Thiêm, với Trung tâm hành chính TP Hồ Chí Minh và quảng trường trung tâm 350m, là một trong những can thiệp hạ tầng quan trọng nhất của thành phố trong nhiều năm. Từ mô hình tích hợp quảng trường – công viên – cơ quan công quyền, đến hồ trung tâm 12 ha và quảng trường chứa tới 100.000 người, tất cả cho thấy tham vọng xây dựng một “hệ sinh thái đô thị toàn diện” thay vì chỉ một khu công sở mới.
Khi hoàn thành, tổ hợp được kỳ vọng vừa tái cấu trúc bộ máy hành chính theo hướng tập trung, tinh gọn, vừa cải thiện trải nghiệm của người dân, doanh nghiệp trong tiếp cận dịch vụ công. Nhưng mọi kỳ vọng đều sẽ bị thử thách bởi thực tế vận hành: chất lượng thiết kế chỉ là một nửa câu chuyện; nửa còn lại nằm ở cách thành phố biến không gian này thành nơi “của dân – do dân – vì dân” đúng nghĩa, chứ không phải một biểu tượng đẹp nhưng xa lạ với đời sống hàng ngày.
