Ngoại ngữ có ý nghĩa hơn khi gắn với quê hương
Tiếng Anh qua di sản là cách tổ chức bài học để học sinh sử dụng ngoại ngữ tìm hiểu, diễn đạt và chia sẻ những giá trị lịch sử, văn hóa gần gũi với nơi mình sống. Cách tiếp cận này biến kiến thức địa phương thành nội dung giao tiếp có ý nghĩa, thay vì chỉ luyện từ vựng và cấu trúc tách rời đời sống. Ngày 28/10, Trường THCS Trương Công Định, phường Lê Chân, Hải Phòng, tổ chức chuyên đề cấp thành phố năm học 2026–2027 với chủ đề tìm hiểu lễ hội Nữ tướng Lê Chân qua tiết học dự án tiếng Anh lớp 8. Tại buổi chuyên đề, cô giáo Bùi Thị Khánh Huyền cùng học sinh lớp 8B3 thực hiện tiết dạy minh họa; đại biểu tham quan sản phẩm rồi cùng trao đổi, rút kinh nghiệm. Điểm đáng chú ý không phải là đưa thêm một chủ đề văn hóa vào lớp, mà là trao cho học sinh lý do cụ thể để dùng tiếng Anh.
Dự án nối luyện bốn kỹ năng với lịch sử địa phương
Trong mô hình dạy học theo dự án, học sinh chủ động tìm hiểu thông tin, trao đổi và trình bày hiểu biết về lễ hội bằng tiếng Anh. Qua thuyết trình, tranh luận và giới thiệu sản phẩm bằng ngoại ngữ, các em có dịp rèn nghe, nói, đọc, viết trong ngữ cảnh giao tiếp, đồng thời thể hiện sự tự tin, sáng tạo và tư duy phản biện. Đây là một bước chuyển đáng giá: ngoại ngữ không còn chỉ là môn cần hoàn thành, mà trở thành công cụ để giải thích điều học sinh biết về quê hương. Chủ đề cũng giúp các em tìm hiểu cuộc đời, sự nghiệp của Nữ tướng Lê Chân, nhân vật gắn với việc khai khẩn, lập ấp và vùng An Biên xưa, nay thuộc Hải Phòng. Lễ hội Lê Chân là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, mang ý nghĩa đặc biệt với người dân đất Cảng. Khi hiểu nội dung trước khi diễn đạt, học sinh có nền tảng để nói bằng tiếng Anh mà không biến bài học thành cuộc tập nói thiếu chiều sâu.
Chuyên đề thành phố đặt bài học vào yêu cầu đổi mới
Tiết học không đứng riêng lẻ. Trường cho biết chuyên đề cụ thể hóa định hướng đổi mới của Chương trình giáo dục phổ thông 2018, đồng thời gắn với kế hoạch của Hải Phòng về tăng cường dạy, học ngoại ngữ và đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học. Đây cũng là hoạt động triển khai các đề án của thành phố về dạy học ngoại ngữ và sử dụng tiếng Anh trong trường học. Bối cảnh ấy khiến cách dạy tiếng Anh qua di sản có giá trị thực tiễn: mục tiêu nâng năng lực ngôn ngữ được kết nối với việc giáo dục phẩm chất, kỹ năng sống và lòng tự hào dân tộc. Phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng Đỗ Duy Hưng đánh giá điểm nổi bật là sự kết hợp giữa dạy học theo dự án với giáo dục đạo đức, lối sống, kỹ năng sống và bồi đắp lòng tự hào dân tộc. Nhận định này nêu đúng thước đo của một tiết học tích hợp: không chỉ xem học sinh nhớ được bao nhiêu từ, mà còn xem các em có thể dùng kiến thức để hiểu và chia sẻ điều gì.
Gợi mở để trường khác vận dụng, không sao chép
Giá trị của chuyên đề sẽ được quyết định sau buổi dạy minh họa: liệu cách làm có được giáo viên nghiên cứu, điều chỉnh và đưa vào lớp học phù hợp hay không. Tại phần trao đổi, lãnh đạo ngành giáo dục đề nghị giáo viên quan sát, thảo luận cởi mở về phương pháp dự án, cách tích hợp di sản và giải pháp nâng chất lượng dạy học ngoại ngữ. Tiết dạy được xem là gợi ý thực tiễn để các trường rút kinh nghiệm và vận dụng linh hoạt, thay vì áp dụng máy móc. Đó là hướng đi hợp lý. Mỗi địa phương có câu chuyện và di sản riêng; bài học hiệu quả cần để học sinh chủ động tìm hiểu, có nội dung xác thực để trình bày và đủ không gian để thực hành ngôn ngữ. Nếu được tiếp nối theo cách ấy, học tiếng Anh lớp 8 có thể đồng thời mở rộng năng lực giao tiếp và giúp học sinh tự tin kể câu chuyện quê hương với bạn bè quốc tế. Di sản khi bước vào lớp học không chỉ được nhắc lại, mà còn trở thành điều người trẻ hiểu, trân trọng và có thể chia sẻ.
