Làn sóng sụt giảm du học sinh quốc tế Mỹ: tín hiệu báo động đỏ
Làn sóng sụt giảm du học sinh quốc tế Mỹ là hiện tượng số lượng sinh viên nước ngoài nộp đơn và ghi danh vào các trường đại học tại Mỹ giảm mạnh, kéo theo thiệt hại tài chính lớn cho các cơ sở giáo dục và cộng đồng địa phương phụ thuộc vào kinh tế sinh viên nước ngoài. Theo một nghiên cứu về triển vọng tuyển sinh quốc tế mùa thu và tác động kinh tế, số du học sinh quốc tế đăng ký nhập học mùa thu tới ước tính giảm gần 9,5%, tương đương 110.000 người. Đây không chỉ là một đợt sụt giảm tuyển sinh đại học thông thường, mà là cú sốc lớn nhất kể từ khi dữ liệu số được thu thập, khi số đơn quốc tế nộp qua một hệ thống chung đã giảm khoảng 10% trong năm nay. Nếu Mỹ coi du học sinh là một trụ cột mềm của sức mạnh quốc gia, thì trụ cột đó đang nứt rõ rệt.
Khi kinh tế sinh viên nước ngoài chững lại: ai mất nhiều nhất?
Điều ít người Mỹ muốn thừa nhận là: kinh tế sinh viên nước ngoài đã trở thành phao tài chính cho nhiều trường đại học. Với khoảng 1,18 triệu sinh viên quốc tế đến từ hơn 200 quốc gia, hệ thống này từng mang lại nguồn đóng góp kinh tế rất lớn cho Mỹ. Khi số lượng du học sinh quốc tế Mỹ giảm gần 110.000 người chỉ trong một kỳ tuyển sinh, đồng nghĩa một phần đáng kể chi tiêu cho học phí, nhà ở, ăn uống, dịch vụ y tế và các nhu cầu tiêu dùng biến mất khỏi các thị trấn đại học. Các tổ chức giáo dục quốc tế ước tính, cú hụt này đồng thời khiến gần 40.000 việc làm gắn với chi tiêu của du học sinh bị ảnh hưởng. Các trường công vùng nông thôn và đại học ít tên tuổi – vốn sống nhờ nguồn học phí ngoài bang và sinh viên quốc tế – chắc chắn là nhóm chịu tổn thương đầu tiên, chứ không phải những trường siêu tinh hoa.
Chính sách thị thực Mỹ: từ lợi thế cạnh tranh thành điểm nghẽn
Đằng sau con số sụt giảm tuyển sinh đại học không phải là sự "hết thời" của thương hiệu giáo dục Mỹ, mà là chuỗi quyết định chính sách thị thực Mỹ tự tay bào mòn sức hút của mình. Nhiều chuyên gia chỉ ra nhu cầu du học Mỹ suy giảm gắn trực tiếp với sự gián đoạn trong xử lý visa du học, tình trạng khan hiếm lịch hẹn phỏng vấn tại Ấn Độ, Trung Quốc và khắp châu Âu. Cùng lúc, trong năm qua, chính quyền Trump đã tăng cường các nỗ lực hạn chế sinh viên nước ngoài nhập cảnh, thay đổi quy định thị thực sinh viên và thắt chặt khả năng ở lại làm việc. Nghiên cứu cũng nhấn mạnh tác động tiêu cực lâu dài từ quy định mới về thời gian lưu trú, cộng với các kế hoạch siết chương trình thực tập sau tốt nghiệp OPT. Nói thẳng, Mỹ đang gửi đi thông điệp: "Chúng tôi cần học phí, nhưng không muốn các bạn ở lại." Đó là thông điệp nguy hiểm.
Cạnh tranh nhân tài toàn cầu: Mỹ tự nhường sân chơi cho ai?
Trong khi Mỹ tự làm khó mình, các đối thủ giáo dục khác đang mở cửa rộng. Một báo cáo cho thấy số đơn đăng ký từ châu Á và châu Phi giảm ở mức hai con số, số sinh viên châu Âu nộp đơn cũng giảm 4%, chấm dứt nhiều năm tăng trưởng ổn định. Điều này diễn ra đúng thời điểm các quốc gia như Pháp và Đức tăng cường nỗ lực thu hút những sinh viên đang vỡ mộng với viễn cảnh giáo dục tại Mỹ. Về tỷ lệ sinh viên quốc tế trong tổng số sinh viên, Mỹ chỉ ở mức khoảng 6%, trong khi nhiều nước khác đạt từ hơn một phần tư đến trên một phần ba. Khi Mỹ siết cửa với nhân tài quốc tế, các trung tâm giáo dục khác không chỉ giành thêm học phí mà còn giành luôn những nhà nghiên cứu, kỹ sư, bác sĩ tương lai. Nói cách khác, đây không chỉ là cuộc đua tuyển sinh, mà là cuộc đua ai sẽ sở hữu những phát minh lớn tiếp theo.
Kết luận: nếu Mỹ không thay đổi, du học sinh sẽ lựa chọn nơi khác
Sự sụt giảm du học sinh quốc tế Mỹ không phải hiện tượng nhất thời, mà là kết quả logic của một loạt lựa chọn chính sách sai hướng. Khi thủ tục visa khó hơn, thời gian lưu trú bị siết, khả năng ở lại làm việc bị đe dọa, thì ngay cả các gia đình sẵn sàng chi trả cũng phải cân nhắc. Dữ liệu cho thấy mức giảm đơn đăng ký mạnh nhất nằm ở các trường chấp nhận hơn một nửa số ứng viên, trong khi nhóm trường cạnh tranh cao nhất gần như không bị tổn thương. Điều đó đồng nghĩa áp lực tài chính dồn lên những cơ sở vốn mong manh nhất – các trường phục vụ cộng đồng, bệnh viện giảng dạy, phòng thí nghiệm địa phương. Nếu Mỹ muốn giữ hình ảnh là điểm đến hàng đầu cho nhân tài toàn cầu, họ không thể tiếp tục gửi tín hiệu rằng sinh viên quốc tế chỉ là nguồn thu ngắn hạn. Du học sinh có lựa chọn, và ngày càng nhiều người đang sử dụng lựa chọn ấy để quay lưng với nước Mỹ.
