Một cuộc thi biến kiến thức biển đảo thành trải nghiệm
“Em yêu biển, đảo quê hương” là cuộc thi giáo dục dành cho học sinh trung học cơ sở, kết hợp câu hỏi kiến thức với thi đấu, giao lưu và trải nghiệm để giúp các em hiểu về biển đảo, chủ quyền quốc gia và pháp luật. Điểm đáng chú ý không chỉ là quy mô đông đảo, mà còn là cách đưa nội dung vốn dễ xa lạ với học sinh vào một sân chơi có tương tác. Ngày 9/11, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 cùng các cơ quan, đơn vị tại TP. Hồ Chí Minh phát động cuộc thi năm học 2026-2027, thu hút 84.828 học sinh thuộc 31 trường THCS ở 7 xã và 7 phường. Con số này cho thấy nhu cầu và khả năng tổ chức giáo dục chủ quyền biển đảo trên diện rộng; đồng thời đặt ra yêu cầu giữ nội dung chính xác, gần gũi và có ích cho đời sống học sinh.
Quy mô lớn cần đi cùng nội dung có chiều sâu
Cuộc thi tại TP. Hồ Chí Minh đưa vào nội dung lịch sử, địa lý, pháp luật về biển đảo Việt Nam, bảo vệ chủ quyền và môi trường biển, truyền thống Cảnh sát biển, cùng kiến thức phòng, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Chương trình còn mở rộng sang phòng, chống ma túy và bạo lực học đường, giúp học sinh kết nối kiến thức biển đảo với những vấn đề các em gặp trong xã hội. Năm học trước, cuộc thi có 46.404 học sinh từ 57 trường tham gia, đạt 99,69% số học sinh thuộc diện dự thi; đội Sóng Biển của thành phố giành giải Nhất chung kết khu vực 4 và giải Nhì chung kết toàn quốc. Thành tích và tỷ lệ tham gia là tín hiệu tích cực, nhưng giá trị lâu dài sẽ phụ thuộc vào việc kiến thức có được củng cố sau cuộc thi hay không.
Lâm Đồng cho thấy sức hút của hình thức kết hợp
Tại Lâm Đồng, hơn 14.000 học sinh thuộc 17 trường THCS tìm hiểu biển đảo qua cuộc thi kết hợp kiến thức và trải nghiệm. Ngày 7/11, vòng thi trực tiếp Cụm 1 được tổ chức tại Nhà thi đấu Trường THPT chuyên Trần Hưng Đạo; 100 thí sinh có thành tích cao nhất từ vòng trực tuyến bước vào tranh tài. Các em trải qua bốn phần thi mang tên “Ra khơi”, “Vượt sóng”, “Cập bến” và “Đặt mốc chủ quyền”, với hình thức trả lời trắc nghiệm loại trực tiếp; hoạt động giải cứu có sự tham gia của giáo viên tạo thêm không khí giao lưu. Cách tổ chức này khiến học sinh tìm hiểu biển đảo không chỉ bằng việc ghi nhớ thông tin, mà còn qua phản xạ, trao đổi và trải nghiệm tập thể. Đó là hướng đi đáng duy trì nếu mục tiêu là biến kiến thức thành hiểu biết bền vững.
Từ sân chơi đến trách nhiệm ngoài lớp học
Giá trị của cuộc thi nằm ở việc đưa chủ quyền, pháp luật và trách nhiệm bảo vệ biển đảo thành những bài học có thể tiếp cận, thảo luận và chia sẻ. Tại Lâm Đồng, ban tổ chức kỳ vọng học sinh tiếp tục lan tỏa kiến thức tới gia đình, nhà trường và cộng đồng; dịp này, 20 suất học bổng và 15 xe đạp cũng được trao cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn, nỗ lực trong học tập. Ở TP. Hồ Chí Minh, chương trình phối hợp giai đoạn 2026-2030 và những năm tiếp theo dự kiến gồm cuộc thi, trải nghiệm tại đơn vị Cảnh sát biển, giáo dục kỹ năng sống, bảo vệ môi trường và hỗ trợ học sinh. Vòng trực tuyến diễn ra từ ngày 9 đến 15/11/2026; vòng trực tiếp cấp cụm dự kiến trong tháng 12/2026, cấp thành phố vào tháng 1/2027. Em yêu biển đảo quê hương sẽ có ý nghĩa hơn khi những hoạt động ấy tiếp nối thành thói quen tìm hiểu và hành động có trách nhiệm.
