Tuyển sinh trường chuyên: Dự thảo tính điểm theo ba khối ra sao?

Từ chuyên từng môn sang ba khối tuyển sinh

Tuyển sinh trường chuyên theo ba khối là phương án trong dự thảo quy chế mới, theo đó thí sinh vào lớp 10 dự thi theo nhóm Khoa học tự nhiên, Khoa học xã hội hoặc Ngoại ngữ thay vì chọn một môn chuyên riêng lẻ. Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa công bố dự thảo thông tư về tổ chức và hoạt động của trường THPT chuyên, đề xuất thay đổi cách tuyển sinh và tổ chức lớp học.

Ba khối này gom các môn có định hướng gần nhau: Khoa học tự nhiên gồm Toán, Vật lý, Hóa học, Sinh học và Tin học; Khoa học xã hội gồm Ngữ văn, Lịch sử và Địa lý; khối còn lại dành cho Ngoại ngữ. Đây là thay đổi đáng kể trong tuyển sinh lớp 10: năng lực đầu vào không còn được đo chủ yếu bằng một bài thi chuyên riêng cho từng môn. Cách gom nhóm có thể tạo nền tảng rộng hơn, nhưng cũng buộc học sinh cân nhắc hướng dự tuyển sớm hơn và điều chỉnh kế hoạch ôn tập theo cấu trúc mới.

Cách tính điểm và hệ số môn thi dự kiến

Điểm khác biệt nằm ở bài thi được ưu tiên: Toán nâng cao cho khối Tự nhiên, Ngữ văn nâng cao cho khối Xã hội và môn Ngoại ngữ đăng ký dự tuyển cho khối Ngoại ngữ đều có hệ số tối thiểu 2. Các bài thi còn lại tính hệ số 1; dự thảo nêu điểm ba bài thi trọng tâm có hệ số tối đa là 2.

Vì vậy, khi tính điểm trường chuyên, thí sinh cần nhìn cả khối dự tuyển lẫn trọng số từng bài, chứ không thể chỉ tập trung vào tên môn chuyên như trước. Toán và Ngữ văn cơ bản dự kiến dùng đề thi chung của Sở Giáo dục và Đào tạo; bài nâng cao, bài Ngoại ngữ và bài đọc hiểu do Sở quy định theo yêu cầu chương trình THCS.

Tác động đến việc ôn thi: cần chuẩn bị rộng hơn

Với học sinh đang nhắm một môn chuyên cụ thể, thay đổi không chỉ là cách cộng điểm mà còn là cấu trúc bài thi. Chẳng hạn, thí sinh hướng tới chuyên Hóa theo phương án dự thảo sẽ thi Toán nâng cao, Ngữ văn và bài đánh giá năng lực đọc hiểu khoa học tự nhiên, thay vì thi Toán, Ngữ văn, Tiếng Anh cùng bài Hóa chuyên như cách tuyển hiện nay.

Bài đọc hiểu khoa học tự nhiên và khoa học xã hội được mô tả là bài thi tổng hợp, đánh giá đọc hiểu, tư duy logic, lập luận và giải quyết vấn đề; dự thảo không yêu cầu kiến thức chuyên sâu của từng môn. Điều đó có thể giảm áp lực học thuộc phần chuyên biệt, nhưng không đồng nghĩa việc ôn thi nhẹ hơn: học sinh phải phân bổ thời gian cho nhiều dạng năng lực và môn thi hơn. Phụ huynh, học sinh nên xem đây là phương án đang lấy ý kiến, chưa phải quy định đã chốt.

Dự thảo chưa phải quy định cuối cùng

Điểm cần lưu ý nhất là các công thức trên mới nằm trong dự thảo thông tư, nên có thể được điều chỉnh trước khi ban hành. Thí sinh không nên vội thay toàn bộ kế hoạch ôn tập chỉ dựa trên phương án đề xuất; cần theo dõi văn bản chính thức và hướng dẫn cụ thể của Sở Giáo dục và Đào tạo tại địa phương.

Dự thảo còn gắn cách tuyển sinh theo khối với lộ trình học: cuối học kỳ I lớp 10, ngoài môn bắt buộc của khối, học sinh đăng ký thêm hai môn để học chuyên sâu; từ học kỳ II, các em học chuyên đề định hướng, rồi từ lớp 11 chuyển sang chương trình nâng cao theo môn. Nếu được thông qua, đây sẽ là một thay đổi đồng bộ từ tuyển sinh đến tổ chức học tập. Kết luận trước mắt: hãy hiểu rõ cách tính và chuẩn bị linh hoạt, nhưng chỉ coi hệ số cùng cấu trúc bài thi là chính thức khi quy chế được ban hành.