Sức khỏe tâm thần sinh viên: nền tảng mới của học tập đại học
Sức khỏe tâm thần sinh viên là trạng thái cân bằng cảm xúc, nhận thức và quan hệ xã hội, trong đó người học đủ khả năng nhận diện cảm xúc, quản lý áp lực và duy trì năng lượng tích cực để học tập, làm việc và kết nối lành mạnh với cộng đồng trong môi trường đại học nhiều biến động. Trong bối cảnh người trẻ liên tục phải thích nghi với thay đổi nhanh, theo đuổi nhiều mục tiêu và chịu áp lực từ học tập, công việc đến các mối quan hệ, sức khỏe tinh thần đang từ “chuyện riêng” trở thành điều kiện tiên quyết để trưởng thành bền vững. Nếu trước đây, các trường đại học chủ yếu đầu tư vào kiến thức và kỹ năng chuyên môn, thì nay một trụ cột mới xuất hiện: wellbeing đại học – nơi tâm trí và cảm xúc được quan tâm ngang hàng với điểm số. Và chính ở đây, các chương trình chăm sóc tâm lý mới cho thấy vai trò thay đổi cuộc chơi.
UEH.ISB WELLBEING 2026: khi nhận diện cảm xúc trở thành kỹ năng sống bắt buộc
Thông điệp của UEH.ISB WELLBEING 2026 rất rõ ràng: muốn “vững nội lực” thì phải bắt đầu từ nhận diện cảm xúc. Chuỗi hoạt động này đồng hành cùng sinh viên trong hành trình gọi tên cảm xúc, tái tạo năng lượng và chủ động chăm sóc sức khỏe tinh thần, chứ không chờ đến khi khủng hoảng mới tìm hỗ trợ. Với hơn 1K lượt sinh viên tham gia, 5 trạm trải nghiệm, 6 hoạt động và hơn 80 buổi tư vấn tâm lý 1:1 cùng chuyên gia, chương trình cho thấy một sự nghiêm túc mà nhiều nơi vẫn còn thiếu.
Trạm Sắc Màu dùng ngôn ngữ nghệ thuật để giúp sinh viên gọi tên cảm xúc và nhận diện nguồn lực bên trong. Thử thách nhắm mắt xé giấy, vẽ “phong cảnh nội tâm” nghe có vẻ nhẹ nhàng, nhưng chính những trải nghiệm này phá vỡ thói quen chối bỏ hoặc hợp lý hóa cảm xúc. Thay vì nói suông về “tự yêu bản thân”, hoạt động buộc người trẻ đối diện với thế giới bên trong, nhìn rõ mong muốn và nỗi sợ của chính mình – một bước mà hệ thống giáo dục truyền thống thường bỏ qua.
Từ trạm Năng Lượng đến Ánh Sao: thiết kế lại cách sinh viên chăm sóc tinh thần
Điểm mạnh của chuỗi UEH.ISB WELLBEING là không dừng lại ở nhận diện cảm xúc, mà thiết kế trọn hành trình chăm sóc sức khỏe tâm thần sinh viên. Trạm Năng Lượng cung cấp các buổi tham vấn tâm lý 1-1 trong không gian riêng tư, bảo mật, với sự đồng hành của các chuyên gia như TS. Nguyễn Thị Ngọc Giàu, ThS. Nguyễn Thị Phú Quý và ThS. Huỳnh Hiếu Thuận. Tại đây, sinh viên được hỗ trợ nhìn rõ vấn đề, học cách quản lý cảm xúc và quan trọng hơn là phá bỏ định kiến “tìm chuyên gia là yếu đuối” – thay vào đó, chủ động tìm sự hỗ trợ được coi là lựa chọn trưởng thành.
Hội thảo “Navigating the Inner Storms” ở Trạm Tái Tạo giúp người học hiểu rằng sức bật tinh thần không đến từ việc né tránh cảm xúc tiêu cực, mà từ khả năng nhận diện, lắng nghe và đi qua chúng. Trong khi đó, Trạm Ánh Sao với những ngôi sao giấy và lời nhắn gửi chính mình lại nhấn mạnh thói quen đối thoại tích cực với bản thân, ghi nhận nỗ lực và nuôi dưỡng lòng biết ơn. Từ nhận diện cảm xúc, tìm kiếm sự hỗ trợ đến điều hòa áp lực và lan tỏa điều tích cực, 5 trạm trải nghiệm kết nối thành một hành trình wellbeing đại học toàn diện.
Khi giảng viên cũng cần được chữa lành: workshop wellbeing cho cán bộ, giảng viên
Một hệ sinh thái hỗ trợ sức khỏe tinh thần không thể chỉ dừng ở sinh viên. Một trường đại học sư phạm đã tổ chức workshop về sức khỏe tâm thần và sự lành mạnh cho cán bộ, giảng viên, với sự tham gia của PGS.TS. Trần Thanh Nam cùng lãnh đạo các đơn vị và đội ngũ giảng viên. Trong phát biểu khai mạc, ông nhấn mạnh thực tế: giáo viên dành phần lớn thời gian cho sinh viên, đồng nghiệp và công việc, nhưng lại ít chú ý đến chính mình, nhất là khi nhà trường đang chuyển địa điểm hoạt động sang Hòa Lạc – bối cảnh mới kéo theo hàng loạt áp lực mới.
Tại workshop, chuyên gia tâm lý học đường Lê Nguyễn Phương chia sẻ kiến thức và phương pháp về sức khỏe tâm thần nơi làm việc, quản lý căng thẳng và phòng tránh kiệt sức nghề nghiệp. Người tham dự được hướng dẫn nhận diện dấu hiệu căng thẳng ở thân thể, cảm xúc, suy nghĩ, hành vi và học cách cân bằng giữa yêu cầu công việc với nguồn lực sẵn có. Thông qua các hoạt động trải nghiệm như “kiểm kê năng lượng”, thực hành điều chỉnh trạng thái tâm trí và đưa sự chú ý trở lại hiện tại, chương trình gửi đi một thông điệp đáng nhớ: phục hồi chủ động không phải xa xỉ, mà là điều kiện để duy trì năng lượng, hiệu suất, sự sáng tạo và chất lượng quan hệ lao động.
Từ nỗ lực rời rạc đến chiến lược wellbeing đại học
Nếu xem lại bức tranh chung, có thể thấy các hoạt động wellbeing hiện nay không còn là những sự kiện lẻ tẻ. Chuỗi UEH.ISB WELLBEING 2026 kết nối 5 trạm trải nghiệm thành một hành trình chăm sóc sức khỏe tinh thần toàn diện cho sinh viên, từ nhận diện cảm xúc, tìm kiếm điểm tựa, tái tạo năng lượng đến ghi nhận bản thân và lan tỏa điều tích cực. Workshop cho cán bộ, giảng viên lại bổ sung một mảnh ghép khác: xây dựng an toàn tâm lý, khuyến khích đặt câu hỏi, chia sẻ khó khăn, phòng tránh kiệt sức và chủ động tìm kiếm hỗ trợ khi cần.
Theo chương trình này, những thông điệp về nhận diện căng thẳng, phòng tránh burnout, phục hồi chủ động, xây dựng an toàn tâm lý và tìm kiếm sự giúp đỡ đã được nhấn mạnh như các yếu tố thiết yếu của chăm sóc sức khỏe tinh thần. Chúng ta không còn nói về vài buổi “ngoại khóa” mà là một chiến lược wellbeing đại học: đặt sức khỏe tâm thần sinh viên, giảng viên vào trung tâm trải nghiệm giáo dục. Các trường đại học muốn bền vững không thể tiếp tục xem áp lực là “lẽ đương nhiên” và kiệt sức là “giá phải trả”. Đã đến lúc coi các chương trình chăm sóc tâm lý như một phần hạ tầng bắt buộc – giống như thư viện hay phòng thí nghiệm – nếu muốn đào tạo ra những người trẻ có cả tri thức, kỹ năng lẫn một nội lực đủ vững trước tương lai.
