Cú nhảy 81 bậc: tín hiệu TP.HCM trở thành thành phố toàn cầu
TP.HCM thành phố toàn cầu là cách gọi phản ánh một đô thị không chỉ dẫn dắt kinh tế trong nước mà còn tham gia sâu vào mạng lưới thương mại, nguồn nhân lực và cạnh tranh đô thị quốc tế, được đo lường bằng các thang đánh giá như Global Cities Index 2026, nơi quy mô, chất lượng phát triển và sức bật dài hạn đều được soi chiếu đồng thời. Việc TP.HCM tăng từ hạng 286 lên 205 trong Global Cities Index 2026, tức nhảy 81 bậc chỉ trong một năm, cho thấy đây không phải là cải thiện kỹ thuật mà là bước dịch chuyển vị thế địa kinh tế. Thành phố không chỉ vươn lên dẫn đầu Việt Nam, mà còn lọt vào nhóm 5 đô thị “đáng chú ý” của châu Á – Thái Bình Dương (Cities to Watch), đứng cùng Kuala Lumpur, Bengaluru, Thâm Quyến và Tashkent. Điều này đặt ra câu hỏi không phải “TP.HCM có lên hạng không”, mà là “đô thị này đang muốn trở thành gì trong trật tự khu vực mới”.
Global Cities Index 2026: thang đo mới cho tham vọng khu vực
Global Cities Index 2026 không chỉ là một bảng xếp hạng, mà là bản đồ cạnh tranh đô thị toàn cầu, nơi TP.HCM lần đầu bước vào vùng “đáng được để mắt tới”. Chỉ số này đánh giá 1.000 thành phố lớn nhất tại 163 quốc gia dựa trên 27 tiêu chí thuộc 5 nhóm: Kinh tế, Nguồn nhân lực, Chất lượng sống, Môi trường và Quản trị. Trong cấu trúc đó, TP.HCM hiện đứng hạng 142 về kinh tế, 71 về nguồn nhân lực, 342 về chất lượng sống, 555 về môi trường và 625 về quản trị. Điểm đáng chú ý là thành phố cải thiện mạnh ở ba trụ cột mang tính nền tảng cho tăng trưởng dài hạn: kinh tế tăng 69 bậc, nguồn nhân lực tăng 106 bậc và quản trị tăng tới 194 bậc so với năm trước. Một câu có thể trích dẫn là: "TP.HCM xếp hạng 205 trong 1.000 đô thị lớn nhất thế giới theo Global Cities Index 2026, tăng 81 bậc so với ấn bản 2025."
Kinh tế TP.HCM tăng trưởng: động cơ cho bước nhảy vị thế
Đằng sau cú nhảy 81 bậc là câu chuyện kinh tế TP.HCM tăng trưởng ở tốc độ mà ít đô thị trong khu vực đạt được. Báo cáo cho thấy thành phố tận dụng đà tăng trưởng thương mại, sản xuất giá trị cao và khu vực tư nhân mở rộng để tạo ra tăng trưởng GDP đáng kể, nằm trong top 5% về tiêu chí tăng trưởng kinh tế toàn cầu. Ba thế mạnh được nêu rõ là tăng trưởng GDP nhanh, bình đẳng thu nhập tương đối cao và ổn định kinh tế. Với quy mô dân số đô thị chức năng khoảng 14,2 triệu người và mức thu nhập bình quân đầu người đã bước vào vùng trung bình khá của các đô thị đang phát triển, TP.HCM không còn là “công xưởng giá rẻ” mà đang dịch chuyển sang mô hình sản xuất giá trị cao. Việc được dự báo nằm trong nhóm 50 đô thị tăng trưởng nhanh nhất thế giới trong 5 năm tới cho thấy động cơ tăng trưởng không phải là nhất thời, mà là xu hướng đang được củng cố.
Trận địa Đông Nam Á: TP.HCM bước vào cuộc đua thành phố toàn cầu
Cú leo hạng trong Global Cities Index 2026 đã đưa TP.HCM vào vị trí mới trong bảng xếp hạng khu vực: đứng thứ 5 ASEAN, sau Singapore, Kuala Lumpur, Bangkok và Jakarta, nhưng đã vượt qua Manila.Ở châu Á, thành phố được xếp dưới Seoul và Thâm Quyến, song đã vượt trên Thượng Hải, Delhi và Mumbai – những tên tuổi lâu nay được coi là biểu tượng đô thị châu Á. Điều này có ý nghĩa địa chính trị rõ ràng: TP.HCM không còn là “vùng ngoại vi” mà đã bước vào nhóm đô thị có tiếng nói khi các tập đoàn, nhà đầu tư cân nhắc trận địa trong khu vực. Thành phố dẫn đầu tất cả đô thị Việt Nam, vượt Hà Nội, Đà Nẵng và Hải Phòng, cho thấy trục phát triển quốc gia đang dồn vào cực phía Nam. Khoảng cách với Kuala Lumpur hiện nằm chủ yếu ở chất lượng sống và môi trường – hai trụ cột TP.HCM bị tụt hạng – và đây chính là mặt trận cạnh tranh tiếp theo nếu thành phố muốn bứt phá.
Tương lai đến 2050: cơ hội lớn nếu không bị níu chân bởi môi trường và chất lượng sống
Dự báo đến 2050, quy mô GDP của TP.HCM sẽ gần bằng Berlin, còn thu nhập bình quân đầu người được dự báo vượt mức trung bình châu Âu vào năm 2045. Nếu những con số này thành hiện thực, TP.HCM sẽ không chỉ là một trung tâm tài chính khu vực theo danh nghĩa, mà có đủ nền tảng kinh tế để định hình các luồng vốn và thương mại trong vùng. Tuy vậy, điểm yếu về môi trường và chất lượng sống đang là lực cản đáng kể. Thành phố bị giảm 17 bậc ở chất lượng sống và tới 100 bậc ở môi trường – đúng hai lĩnh vực được xác định là trọng tâm xử lý giai đoạn 2026–2030. Nếu không cải thiện, TP.HCM có nguy cơ trở thành một đô thị tăng trưởng nhưng kém đáng sống, khó giữ chân nguồn nhân lực chất lượng cao mà Global Cities Index đang ghi nhận là lợi thế. Kết luận hợp lý là: hoặc thành phố biến tăng trưởng kinh tế thành chất lượng đô thị, hoặc chấp nhận bị các đối thủ trong khu vực vượt qua khi cuộc đua bước sang giai đoạn mới.
