Tín hiệu tích cực: Việt Nam bước vào bản đồ kết nối hàng không mới
Việc ba sân bay quốc tế Nội Bài, Tân Sơn Nhất và Đà Nẵng được xếp vào nhóm cải thiện kết nối nổi bật tại châu Á-Thái Bình Dương và Trung Đông cho thấy hệ thống đầu mối hàng không khu vực Việt Nam đang chuyển từ vai trò điểm đến đơn lẻ sang mắt xích quan trọng trong mạng lưới bay nội vùng và liên lục địa, giúp hành khách tiếp cận nhiều đường bay, tần suất và lựa chọn trung chuyển hơn trước. Ở cấp độ chính sách, đây là thông điệp rõ ràng: nếu Việt Nam chủ động đầu tư và tổ chức khai thác, sân bay Nội Bài kết nối tốt hơn, Tân Sơn Nhất hàng không bớt quá tải và Đà Nẵng kết nối châu Á sâu rộng hơn sẽ trở thành trụ cột cho tham vọng vươn lên của ngành. Câu chuyện không chỉ là thứ hạng, mà là bước nhảy về tư duy xem kết nối là tài sản chiến lược, không phải chỉ số phụ.
Nội Bài, Tân Sơn Nhất, Đà Nẵng: cải thiện không chỉ là thêm đường bay
Theo báo cáo Chỉ số Kết nối hàng không, Nội Bài và Tân Sơn Nhất nằm trong nhóm sân bay cải thiện nổi bật ở phân khúc phục vụ 25–40 triệu hành khách/năm, trong khi Đà Nẵng được ghi nhận ở nhóm 5–15 triệu hành khách/năm. Đây là phân khúc mà cạnh tranh khu vực rất gay gắt, nên việc ba cái tên của Việt Nam cùng xuất hiện cho thấy sự thay đổi đáng kể về chất lượng mạng lưới. Chỉ số không đo bằng số đường bay đơn thuần, mà là tổng hợp tần suất, loại tàu bay, tầm quan trọng kinh tế của điểm đến, số điểm dừng trung chuyển và mức độ tham gia các liên minh. Nói cách khác, sân bay Nội Bài kết nối tốt hơn nghĩa là nhiều chuyến bay thẳng tới các trung tâm kinh tế, Tân Sơn Nhất hàng không vận hành ổn định hơn, còn Đà Nẵng kết nối châu Á hiệu quả hơn với vai trò điểm đến du lịch và trung chuyển ngày càng rõ rệt.
Tác động lên hành khách và nền kinh tế: thêm lựa chọn, thêm cơ hội
Điểm đáng nói nhất của kết quả này là tác động thực tế tới người dùng: hành khách có thêm lựa chọn chuyến bay và điểm đến từ ba sân bay lớn của Việt Nam. Kết nối tốt hơn giúp giảm phụ thuộc vào vài đường bay “xương sống”, mở ra nhiều hành trình ngắn hơn, ít điểm dừng trung chuyển hơn và linh hoạt về giờ bay. Theo cơ quan quản lý, khả năng kết nối cải thiện góp phần nâng cao khả năng tiếp cận Việt Nam bằng đường hàng không, trực tiếp phục vụ nhu cầu đi lại, giao thương và du lịch. Câu nói này đáng được trích lại nguyên văn: "Kết quả này cho thấy khả năng kết nối của các đầu mối hàng không lớn của Việt Nam với mạng lưới đường bay khu vực và quốc tế tiếp tục được cải thiện, góp phần nâng cao khả năng tiếp cận Việt Nam bằng đường hàng không, phục vụ nhu cầu đi lại, giao thương và du lịch." Khi tần suất bay dày hơn và lựa chọn đa dạng hơn, các doanh nghiệp lẫn địa phương sẽ có thêm cửa để thu hút đầu tư.
Thế bối cảnh khu vực: tăng trưởng chậm lại nhưng dài hạn còn rất rộng
Báo cáo chỉ ra kết nối hàng không tại châu Á-Thái Bình Dương tăng 10% trong năm 2025, thấp hơn mức 14% của năm 2024, phản ánh sự chuyển dịch từ giai đoạn phục hồi mạnh sau đại dịch sang quỹ đạo tăng trưởng ổn định và bền vững hơn. Nếu tính chung với Trung Đông, mức tăng là 11%, riêng Trung Đông tăng tới 21%, cao nhất trong hai khu vực. Trong 315 sân bay được khảo sát, 74% ghi nhận kết nối tốt hơn năm trước, với tỷ lệ các sân bay trung tâm ghi nhận tăng trưởng lên tới 83–97% tùy nhóm. Lưu lượng hành khách nội vùng chiếm 91% tổng lượng khách khởi hành và đã cao hơn 5% so với trước dịch, trong khi lượng khách liên lục địa xuất phát từ châu Á-Thái Bình Dương cao hơn 12% so với mức trước đại dịch. Trong bức tranh ấy, hàng không khu vực Việt Nam không thể đứng ngoài cuộc; hoặc chủ động tăng kết nối, hoặc bị các hub lớn “nuốt” mất thị phần.
Từ ba sân bay đến tham vọng mạng lưới: việc còn lại là kỷ luật thực thi
ACI dự báo nhu cầu đi lại bằng đường hàng không tại châu Á-Thái Bình Dương và Trung Đông có thể đạt khoảng 11 tỷ lượt hành khách trong ba thập kỷ tới. Đây là đường băng dài cho tham vọng của Việt Nam, với ba đầu mối đang tăng tốc và sân bay Long Thành dự kiến khai thác giai đoạn đầu vào cuối năm 2026, bổ sung thêm năng lực quốc tế cho mạng lưới. Tuy nhiên, không thể kỳ vọng vào tương lai nếu hạ tầng chỉ mở rộng mà không cải thiện cách vận hành. Cục Hàng không nhấn mạnh nhiệm vụ: khai thác hiệu quả công suất hiện hữu, nâng cao độ tin cậy khai thác, cải thiện chất lượng phục vụ và đẩy mạnh áp dụng công nghệ. Nói thẳng, sân bay Nội Bài kết nối tốt, Tân Sơn Nhất hàng không bớt tắc, Đà Nẵng kết nối châu Á dày đặc sẽ chỉ thật sự có ý nghĩa nếu hành khách cảm nhận được sự đúng giờ, thông suốt và thân thiện ở từng chuyến đi. Kết nối là nền, trải nghiệm là điểm cộng quyết định vị thế lâu dài của hàng không khu vực Việt Nam.
