Từ tập đoàn bất động sản đến “ông lớn” hạ tầng giao thông
Vingroup đầu tư hạ tầng là bước chuyển chiến lược khi tập đoàn vốn gắn với bất động sản, du lịch, ô tô, y tế và giáo dục nay đẩy mạnh tham gia các dự án hạ tầng giao thông quy mô lớn, từ đường sắt tốc độ cao, quốc lộ đến cầu hầm vượt biển và nút giao cao tốc, định hình lại cách kết nối và di chuyển giữa các đô thị và vùng ven biển trong hệ sinh thái của mình.
Điểm đáng nói của làn sóng Vingroup đầu tư hạ tầng không nằm ở số lượng dự án, mà ở việc tập đoàn chấp nhận biến hạ tầng công cộng thành trụ cột mới bên cạnh bất động sản và ô tô. Thay vì chỉ “ăn theo” quy hoạch bằng phát triển dự án nhà ở, Vingroup đang chuyển sang trực tiếp tạo ra hạ tầng giao thông nền tảng: đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh, trục Quốc lộ 1A tại Hà Nội, cầu hầm vượt biển Cần Giờ – Vũng Tàu và các nút giao cao tốc Bến Lức – Long Thành. Điều này cho thấy tập đoàn muốn bước lên tầng cao hơn trong chuỗi giá trị đô thị – giao thông, nơi họ không chỉ xây nhà mà còn quyết định cách người dân di chuyển hàng ngày.
Đường sắt tốc độ cao: Trục xương sống mới và bài toán hậu cần khổng lồ
Trong danh mục Vingroup đầu tư hạ tầng, các dự án đường sắt tốc độ cao đang là “ngôi sao” vừa tham vọng vừa nhiều rủi ro. Tuyến Hà Nội – Quảng Ninh dài hơn 120 km, đi qua Hà Nội, Bắc Ninh, Hải Phòng và Quảng Ninh, với tốc độ thiết kế tối đa 350 km/h. Ngày 30/1/2026, VinSpeed được UBND Quảng Ninh chấp thuận làm nhà đầu tư, và tuyến đã khởi công ngày 12/4/2026 với mục tiêu vận hành thương mại năm 2028. Đó là tốc độ triển khai nhanh hiếm có với một dự án hạ tầng giao thông phức tạp như đường sắt tốc độ cao.
Đằng sau tham vọng này là câu chuyện hậu cần ít được nhắc tới: chuỗi cung ứng vật liệu, năng lượng và nước trải dài cả tuyến. Báo cáo đánh giá tác động môi trường cho thấy dự án cần khối lượng lớn bê tông, đá dăm, xi măng, cáp ngầm, sắt thép… được cung cấp từ Hà Nội, Bắc Ninh, Hải Phòng, Quảng Ninh, tối ưu ở khoảng cách vận chuyển trung bình 20 km tới công trường. Máy móc thi công phải còn mới ít nhất 85%, kéo theo yêu cầu cao về chất lượng thiết bị. Nhu cầu điện cho giai đoạn vận hành đường sắt tốc độ cao được tính toán tăng mạnh theo chu kỳ nhiều năm, với mạng lưới truyền tải và trạm biến áp phải chạy dọc tuyến để cấp điện cho tàu, nhà ga, trung tâm điều hành và hệ thống an toàn. Nếu quản trị chuỗi này không tốt, tốc độ 350 km/h trên giấy sẽ khó trở thành tốc độ thực trên đường ray.
Quốc lộ, cầu hầm vượt biển và nút giao cao tốc: Vingroup bủa vây các cửa ngõ giao thông
Điểm thứ hai trong chiến lược Vingroup đầu tư hạ tầng là bám cả vào trục quốc lộ và cửa ngõ ra biển lẫn cao tốc. Tại Hà Nội, liên danh do Vingroup đứng đầu tham gia Trục không gian Quốc lộ 1A từ Vành đai 1 đến Cầu Giẽ, chiều dài khoảng 36,3 km, quy mô tối đa 16 làn xe, theo hình thức PPP, hợp đồng BT. Công trình đã khởi công ngày 19/5/2026, mục tiêu hoàn thành năm 2027. Nếu giữ được tiến độ, tuyến quốc lộ này sẽ trở thành trục xương sống mới của giao thông phía Nam Hà Nội, vừa giảm tải vừa tạo quỹ đất đô thị hai bên tuyến.
Ở phía Nam, câu chuyện còn táo bạo hơn: tuyến cầu hầm vượt biển Cần Giờ – Vũng Tàu dài khoảng 14 km, trong đó hơn 8 km cầu và khoảng 3,85 km hầm vượt biển. Vingroup công bố triển khai dự án từ ngày 1/7/2026, với thời gian thực hiện khoảng 3 năm kể từ khi được bàn giao mặt bằng và đủ điều kiện khởi công. Song song, hệ sinh thái Vingroup thông qua SGC tham gia xây dựng hai nút giao cao tốc Bến Lức – Long Thành với đường Rừng Sác và Quốc lộ 50, riêng nút giao Rừng Sác có tổng mức đầu tư gần 3.000 tỷ đồng."Cùng thời điểm triển khai tuyến đường vượt biển, hệ sinh thái Vingroup còn tham gia xây dựng hai nút giao kết nối cao tốc Bến Lức - Long Thành với đường Rừng Sác và Quốc lộ 50". Bức tranh tổng thể cho thấy Vingroup không chỉ xây tuyến chính, mà còn khóa chặt các điểm kết nối chiến lược giữa cao tốc, đường ven biển và đô thị trung tâm.
Tác động tới người dân và bộ mặt giao thông khu vực
Nhìn từ góc độ người dùng cuối, việc Vingroup đầu tư hạ tầng không chỉ là câu chuyện vốn mà là thay đổi trực tiếp thời gian và cách chúng ta di chuyển. Tuyến cầu hầm vượt biển Cần Giờ – Vũng Tàu được kỳ vọng tạo kết nối trực tiếp giữa hai khu vực này, thay vì phải đi vòng qua các tuyến đường bộ hiện hữu, rút ngắn thời gian di chuyển xuống khoảng 10 phút. Hai tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh và Bến Thành – Cần Giờ, với mục tiêu khai thác trong năm 2028, mở ra khả năng đi lại liên vùng bằng tàu nhanh, cạnh tranh với cả đường bộ lẫn hàng không ở cự ly trung bình.
Trục Quốc lộ 1A mới tại Hà Nội nếu hoàn thành đúng kế hoạch 2027 sẽ làm lại toàn bộ cấu trúc giao thông trục Nam – Bắc của thành phố, đồng thời tạo dư địa cho chỉnh trang, tái thiết đô thị hai bên tuyến. Trong tương lai, nút giao cao tốc Bến Lức – Long Thành với Rừng Sác và Quốc lộ 50 bổ sung các cửa ngõ mới, giúp người dân khu vực phía Nam TP.HCM, đặc biệt là Cần Giờ, tiếp cận mạng lưới cao tốc nhanh hơn. Hạ tầng giao thông do doanh nghiệp tư nhân đầu tư, nếu đi cùng chính sách giá vé và phí sử dụng hợp lý, có thể làm giảm chi phí di chuyển, mở rộng cơ hội việc làm và du lịch cho người dân ở cả vùng lõi lẫn vùng ven.
Chiến lược đa dự án: cơ hội định hình hệ sinh thái, thách thức quản trị rủi ro
Điều gây chú ý nhất trong chiến lược Vingroup đầu tư hạ tầng là cách tập đoàn triển khai cùng lúc nhiều dự án lớn với tiến độ gấp: trục Quốc lộ 1A hướng tới hoàn thành năm 2027, hai tuyến đường sắt tốc độ cao đặt mục tiêu khai thác năm 2028, tuyến Cần Giờ – Vũng Tàu dự kiến mất khoảng 3 năm thực hiện sau khi đủ điều kiện thi công. Như vậy, chỉ trong vài năm, hệ sinh thái Vingroup đã hiện diện ở cả đường sắt tốc độ cao, quốc lộ, cầu – hầm vượt biển và hạ tầng kết nối cao tốc. Đây là bước chuyển rõ ràng từ một tập đoàn thiên về bất động sản sang nhà đầu tư hạ tầng công cộng, với hạ tầng được xác định là trụ cột hoạt động mới.
Tuy nhiên, chiến lược đa dự án này đi kèm những thách thức không nhỏ. Một là áp lực vốn và dòng tiền khi nhiều công trình hạ tầng giao thông có thời gian hoàn vốn dài, phụ thuộc vào lưu lượng và chính sách giá sử dụng. Hai là yêu cầu năng lực thi công, quản lý và vận hành đồng bộ, đặc biệt với hệ thống phức tạp như dự án đường sắt tốc độ cao. Ba là bài toán phối hợp với Nhà nước về quy hoạch, giải phóng mặt bằng và chia sẻ rủi ro. Từ một tập đoàn gắn nhiều với bất động sản, du lịch, ô tô, y tế và giáo dục, việc liên tiếp xuất hiện tại các dự án giao thông trị giá lớn cho thấy Vingroup đang chấp nhận bước vào “cuộc chơi” dài hơi và rủi ro hơn. Thành công hay thất bại của chiến lược này sẽ không chỉ ảnh hưởng tới bảng cân đối tài chính của tập đoàn, mà còn tới cách người dân Việt Nam đi lại và phát triển đô thị trong nhiều thập kỷ tới.
