Từ môn học đến ngôn ngữ dùng trong trường
Mô hình đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học là cách tổ chức môi trường để học sinh sử dụng tiếng Anh trong học tập, giao tiếp và sinh hoạt, thay vì giới hạn việc học trong các tiết ngoại ngữ. Ngày 9/10/2026, theo công văn của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, Trường Tiểu học Tân Định tổ chức chuyên đề xây dựng môi trường sử dụng tiếng Anh ở tiểu học, cấp độ 1. Trường là một trong ba cơ sở được thành phố chọn thí điểm cấp độ này. Việc lựa chọn có ý nghĩa vượt ra ngoài danh hiệu: đây là dịp kiểm chứng xem tiếng Anh trường học có thể trở thành một phần tự nhiên của ngày học hay không. Đích đến không phải thêm giờ cho đủ chỉ tiêu, mà là để mỗi học sinh có cơ hội thực hành, mạnh dạn giao tiếp và tự tin dùng ngôn ngữ trong tình huống gần gũi.
Cơ hội thực hành phải vượt khỏi lớp học
Ở Tân Định, đại biểu tham quan không gian giáo dục, dự giờ và quan sát cách giáo viên, học sinh dùng tiếng Anh trong lớp, khi giao tiếp và trong sinh hoạt thường ngày. Tiết dạy minh họa của cô Nguyễn Thị Kim Thơ gợi ra điểm cốt lõi: học sinh cần được chủ động nói và vận dụng tiếng Anh vào tình huống thực tế, chứ không chỉ ghi nhớ kiến thức. Nhà trường trình bày quá trình triển khai mô hình thí điểm cấp độ 1, còn phần trao đổi chuyên môn hướng dẫn việc dạy tiếng Anh theo sách Global Success trong năm học 2026–2027. Đây là hai mảnh ghép cần đi cùng nhau: chất lượng bài học và cơ hội dùng ngôn ngữ ngoài bài học. Nếu học sinh chỉ được nói tiếng Anh khi giáo viên yêu cầu, mục tiêu đưa ngôn ngữ vào đời sống học đường khó thành hiện thực.
Mở rộng có lộ trình, không áp một khuôn
Quy mô đăng ký cho thấy Hà Nội đang mở rộng chương trình theo nhiều mức độ: năm học 2026–2027 có 1.582 trường tham gia, gồm 1.443 trường ở cấp độ 1, 112 trường cấp độ 2 và 27 trường cấp độ 3. Cách chia cấp độ là lựa chọn hợp lý, bởi mỗi trường có điều kiện khác nhau về cơ sở vật chất, đội ngũ và môi trường học tập. Trước khi triển khai rộng trong năm học này, thành phố đã chọn 20 cơ sở giáo dục từ mầm non đến cao đẳng để thí điểm chương trình giai đoạn 2026–2030. Kinh nghiệm từ các trường này cần được dùng để nhận diện trở ngại về tổ chức hoạt động và nhân lực, rồi điều chỉnh cách làm cho phù hợp từng nơi. Mục tiêu đến năm 2030 là mọi cơ sở giáo dục xây dựng và duy trì môi trường học tập, giao tiếp bằng tiếng Anh.
Thay đổi cần thiết nằm trong cả nếp vận hành
Muốn tiếng Anh hiện diện ngoài giờ học, trường cần nhiều hơn một giáo viên có chuyên môn tốt. Ban giám hiệu phải sắp xếp hoạt động, tạo không gian giao tiếp và hỗ trợ giáo viên phối hợp sử dụng tiếng Anh trong các ngữ cảnh phù hợp; học liệu và điều kiện cơ sở vật chất cũng cần tương xứng với cấp độ đăng ký. Tân Định chia sẻ thực tiễn để các đơn vị khác thảo luận cách tổ chức và chọn giải pháp theo điều kiện riêng, thay vì sao chép nguyên mẫu. Điều đó quan trọng vì một hoạt động hiệu quả ở trường này có thể không phù hợp với trường thiếu nhân lực hoặc không gian. Nhà trường đặt mục tiêu thực hiện nhiệm vụ trong năm học 2026–2027 và lan tỏa những cách làm thiết thực. Thành công của mô hình sẽ được đo bằng việc học sinh có thêm cơ hội sử dụng tiếng Anh thường xuyên, không phải bằng số tiết tăng thêm.
