Hạ tầng điện Phú Quốc: nền tảng không thể thiếu cho vai trò điểm đến APEC
Hạ tầng điện Phú Quốc là hệ thống lưới truyền tải, trạm biến áp và nguồn cấp dự phòng nhiều lớp được tỉnh An Giang phối hợp cùng Tổng công ty Điện lực miền Nam đầu tư để bảo đảm cấp điện ổn định cho sinh hoạt, sản xuất, du lịch và đặc biệt là các sự kiện quốc tế như Hội nghị cấp cao APEC, qua đó nâng cao an ninh năng lượng và năng lực phát triển kinh tế – xã hội của đảo.Đảm bảo nguồn điện liên tục và an toàn cho Hội nghị cấp cao APEC 2027 là một trong những nhiệm vụ trọng tâm đang được tỉnh An Giang và Tổng Công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) tập trung triển khai tại đặc khu Phú Quốc.
Điểm đáng chú ý là cách địa phương nhìn hạ tầng điện không còn là “hậu cần kỹ thuật” mà là trụ cột chiến lược. Khi một đảo du lịch hướng tới vai trò đăng cai APEC 2027, mọi câu chuyện hình ảnh, dịch vụ, an ninh đều có thể sụp đổ nếu thiếu cấp điện ổn định. Bài học từ sự cố đứt cáp ngầm 110kV Hà Tiên – Phú Quốc cho thấy bất kỳ lỗ hổng nhỏ nào trong hệ thống cũng có thể trở thành rủi ro lớn cho cả nền kinh tế đảo.
Tăng tốc các dự án điện trọng điểm: từ trạm 220kV đến mạch vòng 110kV
Nếu chỉ nói “tăng tốc dự án” mà không nhìn vào cấu trúc kỹ thuật thì sẽ khó thấy hết độ thay đổi của hạ tầng điện Phú Quốc. Theo ông Nguyễn Ngọc Lân, trạm biến áp 220kV Phú Quốc đang được khẩn trương hoàn thiện để bổ sung nguồn công suất lớn và liên kết mạch vòng với lưới 110kV hiện hữu. Đây là bước xoay trục quan trọng: từ hệ thống phụ thuộc vài điểm cấp đơn lẻ sang lưới có khả năng truyền tải linh hoạt và dự phòng đa lớp.
Tuyến đường dây 110kV Phú Quốc – Bắc Phú Quốc dài hơn 40 km với tổng mức đầu tư gần 353 tỷ đồng giúp tăng năng lực truyền tải cho khu vực phía Bắc đảo. Cùng với đó, đường dây 220kV Kiên Bình – Phú Quốc vừa là nguồn cấp trực tiếp từ đất liền, vừa là “bảo hiểm chiến lược” khi tuyến cáp ngầm 110kV gặp sự cố. Nói cách khác, Phú Quốc đang “thiết kế lại” hạ tầng điện để không bất kỳ khu vực nào của đảo bị cô lập về năng lượng.
Sự cố cáp ngầm 110kV: cú cảnh tỉnh về an ninh năng lượng đảo du lịch
Sự cố đứt cáp ngầm 110kV Hà Tiên – Phú Quốc không chỉ là một tai nạn kỹ thuật mà là phép thử đối với tư duy an ninh năng lượng. Sau sự cố này, tỉnh An Giang và ngành điện phải triển khai nhiều giải pháp khẩn cấp để khôi phục cấp điện, từ huy động thiết bị, phương tiện đến chỉ đạo phối hợp liên ngành. Tới cuối năm 2025, việc đóng 3 dàn trụ đỡ ngoài biển và lắp dựng 2 trụ điện bê tông trên đất liền đã giúp khôi phục hoàn toàn việc cấp điện cho đặc khu, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt, sản xuất, kinh doanh và du lịch.
Điểm đáng nói là dù đã khôi phục, tỉnh vẫn coi việc xử lý triệt để tuyến cáp ngầm là yêu cầu cấp thiết để bảo đảm an ninh năng lượng lâu dài. Một đảo du lịch không thể chấp nhận phụ thuộc vào “giải pháp tạm”. Với vai trò địa bàn trọng điểm về du lịch, dịch vụ và tổ chức sự kiện lớn, mỗi phút mất điện đồng nghĩa với mất niềm tin, doanh thu và hình ảnh. Phú Quốc đang trả lời câu hỏi: họ muốn nổi tiếng vì bãi biển đẹp hay vì những câu chuyện mất điện giữa mùa cao điểm?
Hai phương án xử lý cáp ngầm: chọn nhanh hay chọn đúng?
Trước bài toán cáp ngầm 110kV Hà Tiên – Phú Quốc, EVNSPC đưa ra hai phương án, mỗi phương án phản ánh một cách ưu tiên khác nhau giữa tiến độ, chi phí và cảnh quan. Phương án 1 là xây dựng mới khoảng 460 m đường dây 110kV trên không, kèm 2 trụ ngoài biển và cải tạo trụ hiện hữu, với tổng kinh phí dự kiến hơn 15 tỷ đồng và thời gian hoàn thành quanh tháng 10/2026. Ưu điểm: triển khai nhanh, chủ động vật tư trong nước, dễ quản lý vận hành và xử lý sự cố, giảm nguy cơ hư hỏng do san lấp, lấn biển.
Nhưng cái giá phải trả là thay đổi giải pháp kỹ thuật từ cáp ngầm sang đường dây trên không, có thể ảnh hưởng cảnh quan ven biển, quy hoạch đô thị, yêu cầu hành lang an toàn, quốc phòng, an ninh và hàng hải. Phương án 2 là nối cáp ngầm hiện hữu, xử lý khoảng 100 m cáp với 2 hộp nối đặt dưới biển, kinh phí dự kiến hơn 34 tỷ đồng và thời gian hoàn thành sớm nhất khoảng tháng 4–5/2027, phụ thuộc thiết bị nhập khẩu. Nói thẳng: phương án 1 là “đi nhanh nhưng xấu hơn”, phương án 2 là “đi chậm nhưng tròn quy hoạch”. Câu trả lời nằm ở mức độ ưu tiên của địa phương về hình ảnh đô thị biển trong dài hạn.
Từ APEC đến kinh tế – xã hội: vì sao điện ổn định là điều kiện sống còn?
Việc An Giang và EVNSPC khẩn trương triển khai các dự án điện trọng điểm theo hướng nâng cao độ tin cậy và dự phòng đa lớp không chỉ để “chạy kịp” APEC 2027 mà còn để thiết lập nền tảng dài hạn cho phát triển kinh tế – xã hội Phú Quốc. Những công trình như trạm 220kV, tuyến 110kV Phú Quốc – Bắc Phú Quốc hay đường dây 220kV Kiên Bình – Phú Quốc được kỳ vọng tạo nền tảng hạ tầng năng lượng vững chắc, đáp ứng yêu cầu tổ chức sự kiện quy mô lớn và phát triển bền vững.
Trong thực tế, cấp điện ổn định không chỉ là điều kiện kỹ thuật, mà là cam kết với nhà đầu tư, doanh nghiệp du lịch và người dân rằng Phú Quốc là điểm đến có an ninh năng lượng đáng tin. Việc khắc phục triệt để sự cố cáp ngầm, hoàn thiện mạch vòng 110kV, đa dạng nguồn cấp giúp đảo chủ động cung cấp điện cho sinh hoạt, sản xuất, kinh doanh, du lịch và bảo đảm ổn định kinh tế – xã hội. Nếu Phú Quốc muốn trở thành “thủ phủ du lịch” chứ không chỉ là điểm nghỉ dưỡng mùa vụ, hạ tầng điện ổn định phải được coi là ưu tiên ngang hàng với sân bay, cảng biển hay khách sạn hạng sang.
