Bánh canh 400.000 đồng: khi ăn đường phố không còn rẻ
Hiện tượng ăn đường phố đắt, trong đó nổi bật là món bánh canh tăng giá lên 400.000 đồng một tô mà khẩu phần vẫn giữ nguyên, phản ánh sự thay đổi cán cân giữa giá trị ẩm thực truyền thống và khả năng chi trả của người ăn, đồng thời cho thấy khoảng cách ngày càng lớn giữa phân khúc đường phố cao cấp và quán ăn bình dân tại Sài Gòn. Một quán bánh canh cua trong hẻm Phạm Văn Chí được xem là “đắt nhất nhì” đã nhiều lần điều chỉnh giá: từ 300.000 đồng một tô năm 2018, lên 350.000 đồng vào 2023 và hiện là 400.000 đồng cho tô thập cẩm lớn, trong khi khẩu phần không đổi. Video review đầu tháng 8 về việc bánh canh tăng giá tiếp tục gây tranh cãi, khi nhiều thực khách thẳng thừng nhận xét mức giá này khó chấp nhận với một quán ăn đường phố.
Lý do quán nói: chất lượng hay cái cớ cho mức giá cao?
Chủ quán bánh canh khẳng định mức giá 400.000 đồng được điều chỉnh từ khoảng tháng 4, khi vật giá nguyên liệu tăng nhanh, và bà chọn nguyên liệu tươi mỗi ngày: cua, tôm, thịt nạc, giò heo, cá thác lác làm bánh nổi, nước dùng ninh từ nhiều loại thịt và hải sản. Bà cũng thừa nhận giá “nhỉnh hơn” so với quán ăn bình dân nhưng phủ nhận chuyện ảo giá, cho rằng mình bán theo kiểu “thuận mua vừa bán” và công khai bảng giá để khách tự chọn phần ăn. Tô thập cẩm lớn 400.000 đồng chỉ là một trong nhiều mức giá, khi quán còn có tô nhỏ 300.000 đồng, bánh canh thịt cua 250.000 đồng và các lựa chọn từ 50.000 đến 120.000 đồng. Thực khách thì phân cực: người cho rằng “tiền nào của nấy”, người chỉ ăn một lần rồi chuyển sang nhà hàng hoặc buffet vì thấy không xứng với không gian lề đường.
Hủ tiếu biệt thự 30.000 đồng: một kiểu bình dân khác
Đối lập với xu hướng ăn đường phố đắt là câu chuyện quán hủ tiếu trong căn biệt thự rộng khoảng 1.000m2, xây dựng gần 500m2 với chi phí gần 4 tỷ, nhưng mỗi tô chỉ 30.000 đồng. Sau khi hình ảnh quán lan trên mạng, lượng khách tăng từ 50–70 tô mỗi ngày lên 150–200 tô, khiến vợ chồng chủ quán không làm xuể. Có người phải chờ đến 45 phút mới được ăn nên họ quyết định tạm nghỉ vài ngày để tìm thêm người phụ, mua thêm tô chén, bàn ghế và sắp xếp lại khu vực phục vụ; thời điểm mở lại vẫn chưa được ấn định. Theo lời ông chủ, quán giữ giá thấp vì không tốn tiền mặt bằng, không thuê nhân viên, và ưu tiên việc khách ăn ngon rồi quay lại ủng hộ. Ở đây, “bình dân” được hiểu không phải là không gian sơ sài, mà là mức giá gần gũi với thói quen ăn sáng hàng ngày của nhiều người Sài Gòn.
Giá ăn vặt Sài Gòn: khi review mạng xã hội quyết định thị trường
Giá ăn vặt Sài Gòn những năm gần đây bị kéo giãn mạnh bởi các clip review, và tô bánh canh tăng giá chỉ là một ví dụ. Video về quán trong hẻm Phạm Văn Chí đạt gần 350.000 lượt tương tác, biến một món vốn thuộc về ký ức hè phố thành trải nghiệm “luxury” trong mắt nhiều người. Trước đó, một quầy bánh tráng bán 50.000 đồng một hộp từng gây xôn xao khi xuất hiện trong một series ẩm thực nổi tiếng, còn quán bún mắm với giá 80.000–130.000 đồng một tô bị nhận xét đắt gấp đôi mặt bằng. Ở chiều ngược lại, câu chuyện hủ tiếu biệt thự 30.000 đồng lan rộng cũng khiến quán quá tải, phải tạm ngưng để tổ chức lại vận hành. Nói cách khác, review có thể đẩy một món bình dân lên phân khúc ăn đường phố đắt hoặc đẩy những quán ăn bình dân vào tình trạng không kịp phục vụ.
Kết luận: đường phố sẽ thuộc về ai?
Mức giá 400.000 đồng một tô bánh canh đặt ra câu hỏi: đường phố còn là không gian của quán ăn bình dân hay đang dần trở thành sân chơi của các mô hình cao cấp hóa? Chủ quán bánh canh có lý khi nói “thuận mua vừa bán” và khó ai phủ nhận chi phí nguyên liệu tăng. Nhưng khi một bữa ăn lề đường có giá ngang một bữa nhà hàng, trải nghiệm tổng thể – từ khẩu phần, phục vụ đến không gian – phải tương xứng. Câu chuyện hủ tiếu biệt thự cho thấy vẫn có những người chọn hướng khác: đầu tư không gian, giữ giá thấp, chấp nhận thức dậy từ 3 giờ sáng để nấu nướng, và xem niềm vui là khách quay lại mỗi ngày. Tương lai của ẩm thực đường phố có lẽ nằm ở sự chọn lọc của người ăn: ai sẵn sàng trả tiền cho tính “đặc biệt”, ai kiên quyết bảo vệ những quán ăn kinh điển với mức giá hợp lý.
