Một chuyến thăm mang tính biểu tượng và bước ngoặt
Nhà vua Thái Lan thăm Việt Nam trong chuyến thăm cấp Nhà nước, cùng Hoàng hậu, là sự kiện ngoại giao đánh dấu 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Thái, đồng thời khẳng định quyết tâm nâng tầm Đối tác Chiến lược Toàn diện giữa hai nước theo hướng thực chất và lâu dài.
Quan điểm cần nhấn mạnh là: đây không chỉ là một chuyến thăm mang tính nghi lễ, mà là cột mốc chính trị đặc biệt, lần đầu tiên một nhà vua Thái Lan thực hiện chuyến thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam kể từ khi hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao. Sự có mặt của Nhà vua Maha Vajiralongkorn Phra Vajiraklaochaoyuhua và Hoàng hậu trong các hoạt động chính thức tại Hà Nội gửi một tín hiệu rõ ràng: hoàng gia Thái Lan coi quan hệ với Việt Nam là một trụ cột chiến lược trong bức tranh khu vực. Được thực hiện theo lời mời của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân, chuyến thăm diễn ra từ ngày 14 đến 16/9, với trọng tâm củng cố lòng tin chính trị và làm sâu sắc thêm mối gắn kết giữa hoàng gia Thái Lan và lãnh đạo Việt Nam.
50 năm quan hệ ngoại giao Việt Thái: Từ nền tảng lịch sử đến Đối tác Chiến lược Toàn diện
Việc Nhà vua Thái Lan thăm Việt Nam đúng dịp 50 năm thiết lập ngoại giao không phải là trùng hợp, mà là thông điệp về một chặng đường đã đủ dài để nhìn lại và đủ chín để bước lên nấc thang mới của quan hệ song phương.
Việt Nam và Thái Lan thiết lập quan hệ ngoại giao năm 1976, nhưng sự gắn bó giữa hai nước đã hình thành từ lâu trên nền tảng gần gũi địa lý và văn hóa. Dấu ấn hành trình hoạt động cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Thái Lan không chỉ là câu chuyện lịch sử mà còn là chất keo tinh thần giúp nhân dân hai nước dễ tìm thấy tiếng nói chung. Trên nền tảng đó, quan hệ ngoại giao Việt Thái đã được nâng cấp lên Đối tác Chiến lược Toàn diện vào tháng 5/2025, mở ra khuôn khổ hợp tác rộng và sâu hơn. Một phát biểu đáng trích dẫn là: "Sau khi được nâng cấp lên Đối tác Chiến lược Toàn diện, quan hệ Việt Nam–Thái Lan tiếp tục đạt nhiều thành tựu".
Đối tác Chiến lược Toàn diện: Từ chính trị đến thương mại và con người
Đối tác Chiến lược Toàn diện không thể chỉ dừng ở những tuyên bố chung; trọng tâm là cách hai nước chuyển hóa lòng tin chính trị thành lợi ích cụ thể cho người dân và doanh nghiệp.
Trên bình diện chính trị, tần suất tiếp xúc cấp cao dày đặc từ đầu năm đến nay cho thấy ý chí chung muốn làm sâu sắc hơn Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam–Thái Lan. Chuyến thăm chính thức của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Thái Lan tháng 5, chuyến thăm của Thủ tướng Thái Lan tham dự Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ ba tại Việt Nam tháng 6, và chuyến thăm của Chủ tịch Quốc hội Thái Lan tháng 8 là ba mắt xích nối nhau, tạo tiền đề cho chuyến thăm cấp Nhà nước của Nhà vua lần này. Về kinh tế, Thái Lan hiện là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam trong ASEAN, với kim ngạch hai chiều ước đạt mức cao và duy trì đà tăng trưởng đáng kể; riêng 7 tháng đầu năm, kim ngạch đạt hơn 15,03 tỷ và tăng 22% so với cùng kỳ. Đây là con số cho thấy sức sống của quan hệ kinh tế song phương.
Tác động đến người dân: Giá trị của một quan hệ “lấy con người làm trung tâm”
Ý nghĩa lớn nhất của việc Nhà vua Thái Lan thăm Việt Nam nằm ở chỗ quan hệ ngoại giao được kéo gần lại đời sống thường ngày, thay vì chỉ là câu chuyện trong phòng họp.
Hợp tác văn hóa, du lịch, giáo dục – đào tạo giữa hai nước tiếp tục được tăng cường, với hàng trăm nghìn du khách Thái lựa chọn Việt Nam làm điểm đến mỗi năm, trong đó năm 2025 dự kiến có gần 458.000 lượt khách. Các chương trình hỗ trợ của Chính phủ Thái Lan dành cho việc giảng dạy tiếng Thái tại các trường đại học Việt Nam, cùng nhiều học bổng dài hạn và ngắn hạn, tạo cơ hội cho sinh viên, giảng viên Việt Nam tiếp cận sâu hơn với xã hội Thái. Đặc biệt, các dự án do Hoàng gia Thái Lan triển khai ở Việt Nam trong lĩnh vực giáo dục, phát triển cộng đồng và an sinh xã hội thể hiện rõ tinh thần "hợp tác lấy người dân làm trung tâm". Cộng đồng khoảng 100.000 người Việt tại Thái Lan, nhất là ở vùng đông bắc, đang góp phần làm cầu nối hữu nghị thông qua việc gìn giữ các di tích tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh và các công trình văn hóa của cộng đồng.
Hướng tới tương lai chung: Từ chương trình hành động 2026–2031 đến vai trò khu vực
Nếu cột mốc 50 năm là dịp nhìn lại, thì chuyến thăm cấp Nhà nước lần này phải được xem là điểm xuất phát mới cho một quãng đường tiếp theo trong khuôn khổ Đối tác Chiến lược Toàn diện.
Trong chuyến thăm chính thức Thái Lan của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vào tháng 5, hai bên đã ký Chương trình hành động triển khai Đối tác Chiến lược Toàn diện giai đoạn 2026–2031. Điều đó cho thấy quan hệ Việt Thái không chỉ dựa trên khẩu hiệu mà đã được cụ thể hóa bằng lộ trình, mục tiêu và ưu tiên hợp tác. Cả hai nước đều là thành viên tích cực và có trách nhiệm của ASEAN, cùng chia sẻ lợi ích và quan điểm trong việc xây dựng một cộng đồng khu vực đoàn kết, kiên cường và giữ vai trò trung tâm trong cấu trúc khu vực. Chuyến thăm của Nhà vua và Hoàng hậu vì thế không chỉ là dịp kỷ niệm, mà còn là thời điểm để hai bên thống nhất các định hướng và biện pháp mới, đóng góp vào hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển ở khu vực và trên thế giới.
