Kế hoạch tìm nhà đầu tư, chưa phải khởi công
Vành đai 3 Hải Phòng là dự án hoàn thiện tuyến đường dài khoảng 17,55 km, nối nút giao Hưng Đạo thuộc Vành đai 2 với Quốc lộ 10 tại xã An Lão. Đây là kế hoạch đang được thành phố tìm nhà đầu tư nghiên cứu, không phải thông báo dự án đã khởi công. Ngày 26/10, UBND thành phố công bố việc kêu gọi các nhà đầu tư quan tâm đến đoạn tuyến này. Phân biệt rõ hai mốc đó là điều cần thiết: con số đầu tư và quy mô tuyến mô tả một phương án dự kiến, còn tiến độ xây dựng, lựa chọn nhà đầu tư và các bước triển khai vẫn cần được xác định. Với tổng mức đầu tư sơ bộ 8.119 tỷ đồng, đề xuất đáng chú ý, nhưng chưa thể xem là công trình sắp hoàn thành.
Dự án được đặt trong mục tiêu hoàn thiện mạng lưới giao thông, mở rộng không gian đô thị và tăng kết nối giữa các khu công nghiệp với cảng biển. Lý do này có sức nặng thực tế: nếu được triển khai và hoàn thành, đường Vành đai 3 có thể rút ngắn hành trình vận tải hàng hóa giữa các trung tâm công nghiệp Đông Bắc Bộ và hệ thống cảng Hải Phòng.
Quy mô lớn, hướng tuyến kết nối nhiều trục
Theo phương án được công bố, tuyến bắt đầu tại nút giao Hưng Đạo, đi đến nút giao Quốc lộ 10 ở An Lão. Quy hoạch nêu nền đường rộng 68 m; đoạn từ Hưng Đạo đến đường tỉnh 354 dự kiến có nền rộng 68 m, gồm 8 làn xe. Từ đường tỉnh 354 đến Quốc lộ 10, nền đường dự kiến rộng 37 m, cũng gồm 8 làn và có dự trữ đất để mở rộng sau này. Các thông số cho thấy đây không chỉ là đường nối hai điểm, mà là một hành lang giao thông được tính đến cho nhu cầu dài hạn. Tuy vậy, hướng tuyến và thiết kế chi tiết vẫn cần được hoàn thiện trong hồ sơ đề xuất.
Toàn tuyến dự kiến có sáu nút giao chính, kết nối với đường tỉnh 361, tuyến nối Quốc lộ 5 – Quốc lộ 10, đường tỉnh 354, đường tỉnh 360 và Quốc lộ 10. Các vị trí kết nối cụ thể với đường hiện trạng sẽ tiếp tục được nghiên cứu khi lập hồ sơ, căn cứ nhu cầu phát triển từng khu vực. Với người đi đường và doanh nghiệp vận tải, hiệu quả sau này sẽ phụ thuộc không chỉ vào số làn mà còn vào chất lượng các nút giao và đường nhánh.
Hợp đồng BT và quỹ đất đối ứng cần được làm rõ
Thành phố dự kiến thực hiện dự án theo phương thức đối tác công tư, loại hợp đồng xây dựng – chuyển giao (BT), với thanh toán cho nhà đầu tư bằng quỹ đất đối ứng. Nguồn đất có thể gồm các khu đất hai bên tuyến và những quỹ đất khác trên địa bàn, phù hợp quy định pháp luật. Cơ chế đổi đất lấy hạ tầng có thể giúp huy động nguồn lực tư nhân cho công trình, nhưng cũng khiến việc công khai cách xác định giá trị đất, nghĩa vụ của nhà đầu tư và tiến độ bàn giao trở thành những vấn đề cần theo dõi sát. Thông tin hiện có mới nêu phương án thanh toán dự kiến, chưa xác định cụ thể các khu đất hay điều kiện hợp đồng.
Nhà đầu tư quan tâm có thể liên hệ Sở Tài chính Hải Phòng tại số 6 đường Hồng Bàng, phường Hồng Bàng để tìm hiểu và nghiên cứu đề xuất dự án. Đây là bước tiếp nhận quan tâm, chưa đồng nghĩa với việc đã lựa chọn nhà đầu tư. Những thông tin đáng chú ý tiếp theo sẽ là hồ sơ đề xuất, thiết kế và kết nối tuyến, phương án quỹ đất đối ứng, cùng các thủ tục lựa chọn và triển khai.
Kết nối vùng là lợi ích lớn, nhưng tiến độ mới là phép thử
Động thái tìm nhà đầu tư diễn ra khi đoạn Vành đai 2 Tân Vũ – Hưng Đạo – Bùi Viện đang được đẩy nhanh thi công, với mục tiêu thông xe ngày 31/1/2027. Bối cảnh ấy cho thấy thành phố đang thúc đẩy hình thành mạng lưới vành đai thay vì trông đợi một tuyến đơn lẻ giải quyết mọi điểm nghẽn. Nếu Vành đai 3 được triển khai đồng bộ với các trục kết nối, hàng hóa có thêm lựa chọn tiếp cận cảng và phương tiện có thể giảm phụ thuộc vào các tuyến đi qua khu vực đông đúc.
Dù vậy, kỳ vọng kết nối chưa thay thế được những cam kết cụ thể về vốn, đất đối ứng, lựa chọn nhà đầu tư và tiến độ. Mức đầu tư 8.119 tỷ đồng cùng chiều dài 17,55 km cho thấy quy mô đáng kể, nhưng hiện vẫn là số liệu sơ bộ của một dự án đang tìm kiếm đơn vị nghiên cứu thực hiện. Kết luận hợp lý lúc này là Vành đai 3 Hải Phòng có tiềm năng cải thiện vận tải và mở rộng không gian phát triển, song giá trị thực tế chỉ được kiểm chứng khi cơ chế BT minh bạch và kế hoạch đi đến triển khai.
