Ẩm thực xanh không chỉ là món chay: thông điệp từ một lễ hội 7 ngày
Lễ hội ẩm thực chay TPHCM là sự kiện ẩm thực xanh kéo dài 7 ngày, nơi món chay, nông sản bản địa, doanh nghiệp và du khách được kết nối trong một không gian trải nghiệm ăn uống, giáo dục và giải trí hướng đến lối sống bền vững. Lễ hội Ẩm thực Chay TPHCM lần thứ ba (Green Food Festival 2026) diễn ra từ ngày 25/8 đến 30/8 tại Công viên Bình Phú, phường Bình Phú, TPHCM. Với chủ đề “Chọn ẩm thực xanh – Vì tương lai xanh”, chương trình không giấu tham vọng đi xa hơn một hội chợ ẩm thực, mà muốn đặt nền móng cho một hệ sinh thái ẩm thực xanh, trong đó ẩm thực, nông nghiệp, sản xuất, tiêu dùng và du lịch được nhìn như một chuỗi giá trị thống nhất. Quan điểm rõ ràng: ăn chay không phải đối lập với ăn mặn, mà là một lựa chọn xanh hơn trong đời sống hằng ngày.
355.000 lượt khách và 200 gian hàng: ẩm thực xanh TPHCM đã thành phong trào
Điều đầu tiên cần nói thẳng: ẩm thực xanh TPHCM đã vượt xa khuôn khổ trào lưu nhất thời. Lễ hội thu hút hơn 355.000 lượt khách đến tham quan, thưởng thức ẩm thực và trải nghiệm các hoạt động văn hóa, đồng thời quy tụ hơn 200 gian hàng với nhiều món chay đặc sắc từ khắp cả nước. Đây là lễ hội ẩm thực chay có quy mô lớn nhất từ trước đến nay tại Việt Nam, với hơn 5 triệu lượt xem trên các nền tảng số và hơn 150 bài báo đưa tin. Những con số này cho thấy: khi món chay được đặt trong ngữ cảnh vui, đẹp và sáng tạo, công chúng sẵn sàng xếp hàng để thử. Lễ hội không còn là sân chơi “ngách” cho người ăn chay mà là điểm hẹn của cộng đồng yêu lối sống xanh, từ người dân, du khách đến nông dân và doanh nghiệp.
Món chay sáng tạo và câu chuyện nông sản bản địa
Điểm nhấn lớn nhất của bất kỳ lễ hội ẩm thực chay nào vẫn là món ăn. Hơn 200 gian hàng tại Công viên Bình Phú mang đến một “bản đồ” món chay sáng tạo, nơi rau củ, ngũ cốc, đậu hạt và nông sản bản địa trở thành nguyên liệu chính. Những giá trị truyền thống của ẩm thực Việt được làm mới bằng khoa học dinh dưỡng, công nghệ thực phẩm và sự sáng tạo của các đầu bếp, hướng đến phát triển bền vững. Nói cách khác, các gian hàng đã chứng minh: món chay sáng tạo không phải là phiên bản “giả mặn” đơn giản, mà là cách kể câu chuyện mới cho rau củ và nông sản. Đây cũng là cách thiết thực để mở rộng thị trường cho nông sản Việt, thực phẩm xanh và hệ thống nhà hàng, thương mại, du lịch.
Workshop, sân chơi đầu bếp và sinh viên: học ăn xanh như một kỹ năng sống
Nếu chỉ dừng ở ăn uống, lễ hội sẽ khó có chiều sâu. Điều đáng giá là trong 7 ngày, chương trình tổ chức nhiều hoạt động chuyên đề, biến ẩm thực xanh thành chủ đề đối thoại nghiêm túc. Ngày 27/8, workshop “Làn sóng vegan toàn cầu, từ lối sống đến chuẩn mực sản phẩm” cùng chương trình quảng diễn nhiều món chay Việt cho thấy món chay đã bước ra khỏi phạm vi tôn giáo để trở thành câu chuyện xu hướng và tiêu chuẩn sản phẩm. Ngày 28/8, diễn đàn “Đối thoại để kiến tạo tương lai xanh” mở rộng chủ đề sang chính sách, sản xuất, tiêu dùng. Bên cạnh đó, các hội thi đầu bếp chuyên nghiệp, sân chơi sinh viên, khu trải nghiệm dành cho giới trẻ biến việc “ăn xanh” thành kỹ năng, chứ không phải khẩu hiệu. Ai nói ẩm thực xanh chỉ dành cho người lớn tuổi chắc chắn sẽ phải nghĩ lại sau một vòng quanh lễ hội.
Từ lễ hội ẩm thực chay đến hệ sinh thái thực phẩm và du lịch ẩm thực
Điều đáng suy ngẫm nhất sau lễ hội là cách ban tổ chức đặt ẩm thực trong một hệ sinh thái thực phẩm rộng hơn. Lễ hội hướng đến kết nối chuỗi giá trị nông nghiệp xanh, sản xuất xanh, ẩm thực xanh, tiêu dùng xanh, du lịch xanh và cộng đồng xanh. Trên thực tế, sự kiện trở thành điểm hẹn của nông dân, doanh nghiệp, đầu bếp và du khách thông qua các sản phẩm từ rau củ, ngũ cốc, đậu hạt và nông sản bản địa. Đây là nền tảng quan trọng để hình thành du lịch ẩm thực gắn với lối sống xanh, nơi mỗi món ăn là “cửa ngõ” dẫn du khách đến với vùng nguyên liệu, làng nghề và câu chuyện địa phương. Thông điệp giản dị nhưng có sức nặng: “Hãy xanh hơn một chút trong mỗi lựa chọn hằng ngày”. Từ góc độ người viết, đây là hướng đi đúng: không áp đặt chế độ ăn, mà mở thêm lựa chọn xanh, hấp dẫn và dễ tiếp cận.
