Tây Ninh bước vào “thập kỷ hạ tầng” với 13 dự án lớn
Dự án hạ tầng Tây Ninh hiện là một chương trình đầu tư đa ngành gồm 13 công trình đồng loạt khởi công, trải rộng các lĩnh vực giao thông vận tải, công nghiệp, nông nghiệp, chế biến thực phẩm, năng lượng, giáo dục, cấp nước và nhà ở xã hội, với mục tiêu không chỉ cải thiện kết cấu hạ tầng mà còn tái định vị tỉnh như một trung tâm kết nối kinh tế vùng trong giai đoạn phát triển mới. Điều đáng nói là tỉnh không đi theo lối mòn “làm đường trước, tính chuyện kinh tế sau”, mà thiết kế cả một hệ sinh thái hạ tầng phục vụ sản xuất, logistics, đô thị và an sinh. Hội nghị xúc tiến đầu tư đã trở thành điểm kích hoạt, nơi các dự án giao thông chiến lược song hành cùng nhà máy chế biến nông sản, điện mặt trời, trường đại học, nhà máy nước và khu nhà ở cho người lao động. Đây là cách tiếp cận của một địa phương muốn chuyển mình thành cực tăng trưởng, chứ không chỉ là trạm trung chuyển trên tuyến biên giới.
Giao thông vận tải Tây Ninh: từ “ngõ cụt biên giới” thành trục kết nối vùng
Nếu phải chọn một “đòn bẩy” cho tham vọng kết nối kinh tế Tây Ninh, thì chính sách phát triển giao thông vận tải Tây Ninh đang đóng vai trò trung tâm. Dự án vành đai 4 TP.HCM, với hạng mục đường tiếp cận và đường song hành qua địa phận Tây Ninh, được kỳ vọng hoàn thiện mạng lưới kết nối tỉnh với TP.HCM và các địa phương trong vùng, mở rộng không gian cho công nghiệp, đô thị, thương mại và dịch vụ. Cùng lúc, trục Long An – Tây Ninh có tổng vốn đầu tư bằng đồng nội tệ được phê duyệt, với lộ trình giải phóng mặt bằng giai đoạn 2026–2027 và thi công từ 2027–2031, nhằm rút ngắn thời gian di chuyển, chi phí logistics và nối liền các trung tâm phát triển với khu vực phía tây và các cửa khẩu. Các tuyến ĐT.827E, ĐT.818 và hệ thống cầu qua sông cũng được thiết kế để giảm tải quốc lộ 1, đồng thời tạo hành lang liên kết TP.HCM – Tây Ninh – Đồng Tháp, biến tỉnh từ vị trí “vùng rìa” thành mắt xích quan trọng của chuỗi cung ứng liên vùng.
Đầu tư vùng kinh tế đa ngành: nông nghiệp, công nghiệp và năng lượng cùng tăng tốc
Điểm khác biệt của đợt đầu tư vùng kinh tế lần này là Tây Ninh không chỉ đổ nguồn lực vào đường sá, mà song song kích hoạt cả một chuỗi dự án gắn với sản xuất và dịch vụ. Trong nông nghiệp và chế biến, các nhà máy thức ăn chăn nuôi, cơ sở giết mổ và chế biến thịt heo, trang trại bò sữa và nhà máy sữa tạo thành một “cụm liên kết” từ sản xuất nguyên liệu đến chế biến sâu. Đáng chú ý, hai dự án chăn nuôi heo nhiều tầng áp dụng công nghệ lọc không khí và khử mùi có tổng vốn đáng kể, cho thấy lựa chọn đi vào nông nghiệp công nghệ cao thay vì mô hình chăn nuôi truyền thống. Ở phía năng lượng, nhà máy điện mặt trời Solar Park 7 bổ sung nguồn điện sạch cho sản xuất công nghiệp, trong khi Tam Anh University tạo nguồn nhân lực tại chỗ cho các ngành đang lên. Như vậy, chiến lược là lấp đầy đồng thời các “khoảng trống hạ tầng” về vật chất (điện, nước, giao thông) và nguồn lực (lao động, nhà ở, dịch vụ), thay vì giải quyết từng mảnh rời rạc.
Lợi ích cho người dân và doanh nghiệp: hạ tầng có chạm tới đời sống?
Câu hỏi lớn nhất với bất kỳ chương trình đầu tư hạ tầng Tây Ninh nào là: người dân và doanh nghiệp có hưởng lợi trực tiếp hay hạ tầng chỉ tồn tại trên bản vẽ? Việc hoàn thiện mạng lưới giao thông quanh vành đai 4 và trục Long An – Tây Ninh được dự báo sẽ rút ngắn thời gian đi lại, giảm chi phí vận chuyển hàng hóa, đồng thời kết nối dễ dàng hơn giữa các khu công nghiệp, đô thị và cửa khẩu. Tuyến ĐT.827E sau khi hoàn thiện cả cầu qua sông và các đoạn còn thiếu sẽ giảm áp lực lên quốc lộ 1, giúp lưu thông liên vùng bớt ùn tắc và ổn định hơn. Song song, nhà máy xử lý nước mặt trên sông Vàm Cỏ Đông cùng dự án nhà ở xã hội Bình Hòa Nam nhắm trực tiếp vào nhu cầu an sinh: nước sạch, chỗ ở cho lao động và người thu nhập thấp. Nếu các dự án này được thi công và vận hành đúng cam kết, đời sống thường ngày – từ chuyến xe công nhân tới nhà máy, đến bữa ăn với thực phẩm chế biến an toàn – sẽ là thước đo rõ ràng nhất cho hiệu quả đầu tư.
Tham vọng trung tâm kinh tế vùng: cơ hội lớn đi cùng rủi ro thực thi
Nhìn vào danh mục 13 dự án và loạt công trình giao thông trọng điểm được Hội đồng nhân dân tỉnh ưu tiên giai đoạn 2026–2030, tham vọng biến Tây Ninh thành trung tâm kinh tế khu vực là rất rõ ràng. Tỉnh đang dùng chiến lược “đa mũi” – vừa kết nối với TP.HCM và các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long qua các trục và cầu mới, vừa mở cửa ra biên giới bằng các tuyến nối cửa khẩu, lại vừa xây dựng nền sản xuất nông nghiệp công nghệ cao, công nghiệp chế biến, năng lượng tái tạo và đô thị dịch vụ. Tuy nhiên, quy mô vốn nội tệ lớn, thời gian triển khai kéo dài, cùng yêu cầu giải phóng mặt bằng và phối hợp liên tỉnh sẽ là bài kiểm tra khắc nghiệt cho năng lực thực thi của bộ máy. Cơ hội thu hút thêm dòng vốn mới đã xuất hiện khi hàng chục nhà đầu tư bày tỏ quan tâm tới hàng chục dự án khác, nhưng nếu công trình chậm tiến độ, thiếu đồng bộ hoặc không gắn với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp và người dân, Tây Ninh có thể mất đi “cửa sổ vàng” để bứt phá. Bài toán tiếp theo không còn là gọi vốn, mà là quản trị dự án và đảm bảo chất lượng hạ tầng xứng đáng với vị thế mà tỉnh đang theo đuổi.
