Đường Tân An - Bình Hiệp: trục kết nối mới, thách thức cũ về đất đai
Dự án đường Tân An Bình Hiệp là một tuyến giao thông mới dài khoảng 66,81 km, kết nối khu vực trung tâm tỉnh với vùng Đồng Tháp Mười, Vành đai TP Tân An và cửa khẩu quốc tế Bình Hiệp, đòi hỏi phải thu hồi hơn 417ha đất cho tuyến chính, các tuyến kết nối và khu tái định cư, đồng thời trở thành phép thử lớn cho năng lực giải phóng mặt bằng Tây Ninh. Chính quyền không che giấu tham vọng: biến tuyến đường này thành một trục hạ tầng giao thông Tây Ninh mang tính chiến lược, song hành cùng Quốc lộ 62 và gia tăng kết nối tới khu kinh tế cửa khẩu, cao tốc TP.HCM - Trung Lương, Quốc lộ N2. Nhưng đằng sau triển vọng mở rộng không gian phát triển là những băn khoăn rất thực của người dân về thu hồi đất dự án và tương lai sinh kế trên hành lang giao thông mới.
Quy mô thu hồi đất: 417ha cho một trục 4 làn xe
Điểm nổi bật của dự án đường Tân An Bình Hiệp không chỉ nằm ở chiều dài 66,81 km mà ở quy mô thu hồi đất lên tới hơn 417ha. Con số này cho thấy tham vọng mở một hành lang giao thông rộng 60m suốt toàn tuyến, đủ cho quy mô 4 làn xe, mỗi chiều 2 làn. Trong tổng quỹ đất thu hồi, khoảng 393,9ha dành cho tuyến chính và các tuyến kết nối, phần còn lại là 4 khu tái định cư với tổng diện tích khoảng 24ha, bố trí tại phường Kiến Tường và các xã Tân Tây, Mộc Hóa, Thạnh Hóa. Đổi lại, người dân mất đất sẽ có chỗ ở mới, nhưng câu hỏi lớn là chất lượng tái định cư có tương xứng với việc hy sinh quỹ đất sản xuất, đặc biệt ở các vùng lúa và nông nghiệp lâu năm trên tuyến.
Những khu vực chịu ảnh hưởng: 9 xã, phường trên tuyến nóng giải tỏa
Dự án đi qua 9 xã, phường: Khánh Hậu, Mỹ An, Tân Tây, Thạnh Hóa, Thạnh Phước, Mộc Hóa, Kiến Tường, Tuyên Thạnh và Bình Hiệp, biến toàn bộ dải đất này thành vùng trọng điểm giải phóng mặt bằng Tây Ninh. Theo các cơ quan chức năng, 9/9 địa phương đã nhận bàn giao ranh mốc, bản vẽ, thành lập Hội đồng bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và Hội đồng xác định giá đất cụ thể, đồng thời công bố chủ trương và thông báo thu hồi đất dự án. Tuy vậy, thực tế cho thấy tiến độ không đồng đều: công tác kiểm đếm đất, tài sản đã hoàn thành ở Tuyên Thạnh, Kiến Tường, Mộc Hóa, Bình Hiệp, Thạnh Phước, Mỹ An; Tân Tây và Thạnh Hóa gần hoàn tất, riêng Khánh Hậu chưa triển khai kiểm đếm. Những bất cập về giấy chứng nhận, tranh chấp đất đai, mồ mả chưa xác định thân nhân đang là điểm nghẽn rất cụ thể, có thể kéo chậm lộ trình khởi công.
Chiến dịch “Thần tốc 60 ngày đêm” và cuộc đua tiến độ đến 2026
UBND tỉnh đã phát động phong trào thi đua “Thần tốc 60 ngày đêm”, đặt mục tiêu hoàn thành giải phóng mặt bằng toàn tuyến từ 20/9 đến 19/11/2026 – một khung thời gian cho thấy áp lực chính trị lẫn kỹ thuật. Song song, chỉ tiêu đặt ra là công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư tuyến chính phải hoàn thành trong tháng 10, nhằm rút ngắn tiến độ để khởi công ngay trong năm 2026. Trong một phát biểu đáng chú ý, cơ quan chuyên môn nhấn mạnh: "Tây Ninh đang tăng tốc giải phóng mặt bằng dự án đường Tân An - Bình Hiệp dài 66,81km, tổng mức đầu tư 9.318 tỷ đồng, phấn đấu hoàn thành bồi thường trong tháng 10 và khởi công dự án trong năm 2026." Để không biến mục tiêu thành khẩu hiệu, tỉnh yêu cầu quy trình bồi thường phải dân chủ, công khai, tăng đối thoại trực tiếp, xử lý kiến nghị từ cơ sở và tổ chức giao ban kiểm tra tiến độ hằng tuần.
Từ áp lực giải tỏa đến cơ hội định hình hạ tầng giao thông Tây Ninh
Khi hoàn thành, đường Tân An Bình Hiệp sẽ không chỉ chia sẻ áp lực cho Quốc lộ 62, mà còn tạo thêm một trục hạ tầng giao thông Tây Ninh kết nối trung tâm tỉnh với Đồng Tháp Mười, cửa khẩu quốc tế Bình Hiệp và Campuchia, cũng như Vành đai TP Tân An và các tuyến cao tốc, quốc lộ hiện hữu. Tuyến đường được kỳ vọng mở thêm không gian phát triển dọc hành lang giao thông mới, nâng cao năng lực vận tải và khả năng kết nối với các địa phương biên giới. Nhưng để cơ hội thành hiện thực, công tác giải phóng mặt bằng Tây Ninh phải thực sự đi trước một bước: vừa đảm bảo đúng tiến độ, vừa thuyết phục người dân bằng bồi thường công bằng, tái định cư có chất lượng và thông tin minh bạch. Nếu làm tốt, đây không chỉ là dự án giao thông mà còn là bước chuyển về cách tỉnh xử lý các dự án thu hồi đất lớn trong tương lai.
