Đầu tư công Hải Phòng: Cú tăng vốn hơn 8.448 tỷ đồng và thông điệp chiến lược
Đầu tư công Hải Phòng là kế hoạch sử dụng ngân sách nhà nước để xây dựng hạ tầng giao thông, đô thị và tái định cư, qua đó định hình lại không gian phát triển kinh tế, kết nối vùng và chất lượng sống của cư dân trong giai đoạn trung hạn. HĐND thành phố Hải Phòng đã thông qua Nghị quyết số 42/NQ-HĐND, điều chỉnh và bổ sung Kế hoạch đầu tư công năm 2026 lần thứ tư, tăng thêm 8.448,671 tỷ đồng nhưng đồng thời dừng phát hành 1.094 tỷ đồng trái phiếu chính quyền địa phương đã dự toán. Sau điều chỉnh, tổng vốn đầu tư công năm 2026 tăng từ 36.780,680 tỷ đồng lên 44.135,351 tỷ đồng, tức tăng thêm 7.354,671 tỷ đồng. Đây không chỉ là động tác kỹ thuật ngân sách, mà là tuyên bố rõ ràng rằng thành phố chọn “đường sá, cảng biển và quỹ đất sạch” làm nền cạnh tranh mới cho mình.
Dồn lực cho hạ tầng giao thông 2026: Những tuyến đường sẽ quyết định bản đồ kết nối
Phần 2.371 tỷ đồng bổ sung được Hải Phòng ưu tiên cho hạ tầng giao thông 2026, các tuyến kết nối trọng yếu và dự án tái định cư. Trục nối Quốc lộ 5 với Quốc lộ 10 đoạn tránh thị trấn Vĩnh Bảo nhận thêm 803,821 tỷ đồng, nâng kế hoạch vốn năm 2026 lên 2.163,821 tỷ đồng. Đây là tuyến mang ý nghĩa “giải phóng” giao thông quốc lộ khỏi ách tắc thị trấn, đồng thời mở hướng phát triển mới cho khu vực Vĩnh Bảo. Tuyến từ ĐT354 (Tiên Lãng) đến Quốc lộ 10 (xã Vĩnh Thuận) được bổ sung 356 tỷ đồng, lên 465 tỷ đồng, tạo một trục ngang quan trọng, giảm phụ thuộc vào các tuyến hiện hữu đã quá tải. Đáng chú ý, tuyến đường bộ ven biển từ ĐT353 đến cầu Thái Bình nhận thêm 340 tỷ đồng, nâng tổng vốn lên 360 tỷ đồng. Cùng với cầu Văn Úc trên tuyến này, đây là “xương sống ven biển” giúp Hải Phòng gắn kết chặt hơn với trục cao tốc Ninh Bình – Hải Phòng và các tỉnh lân cận.
Dự án đô thị, cảng biển và khu công nghiệp: Hạ tầng cứng đi trước, quỹ đất sạch theo sau
Nếu giao thông là bộ khung, thì các dự án đô thị Hải Phòng, hạ tầng cảng và khu công nghiệp là phần “thịt” giúp thành phố tăng sức cạnh tranh. Khu tái định cư phục vụ giải phóng mặt bằng hạ tầng khu công nghiệp Ngũ Phúc và Tân Trào được bổ sung 162 tỷ đồng, nâng lên 180 tỷ đồng, cho thấy Hải Phòng không chỉ chạy theo dự án công nghiệp mà còn chuẩn bị chỗ ở cho người dân bị ảnh hưởng. Ở hướng cảng biển, tuyến đường sau các bến cảng số 3–6 khu bến Lạch Huyện được tăng thêm 70 tỷ đồng, lên 194,02 tỷ đồng, và tuyến nối Bắc sông Cấm tới khu công nghiệp VSIP sang đảo Vũ Yên được bổ sung 42 tỷ đồng, lên 183 tỷ đồng. Sự kết hợp giữa hạ tầng cảng, khu công nghiệp và khu tái định cư cho thấy một triết lý: hạ tầng giao thông, quỹ đất sạch và không gian đô thị phải song hành thì đầu tư công Hải Phòng mới chuyển hóa thành lợi thế phát triển.
Cơ cấu nguồn vốn: Tăng thu ngân sách và lựa chọn không vay thêm
Điểm đáng chú ý là cú tăng vốn đầu tư công lần này không dựa vào vay nợ mới, mà dựa trên tăng thu và thưởng vượt dự toán. Thành phố bổ sung 8.448,671 tỷ đồng, trong đó 6.077,671 tỷ đồng đến từ nguồn tăng thu và phần chi ngân sách cấp thành phố năm 2025 còn lại, cùng 2.371 tỷ đồng là khoản thưởng vượt dự toán các khoản thu phân chia giữa ngân sách Trung ương và địa phương, đầu tư trở lại theo cơ chế đặc thù. Đồng thời, Hải Phòng quyết định không phát hành 1.094 tỷ đồng trái phiếu chính quyền địa phương dù đã có trong kế hoạch. Quyết định này cho thấy một lựa chọn chính sách khá “cứng rắn”: ưu tiên dùng nguồn lực tăng thu để đầu tư, hạn chế tăng gánh nặng nợ công cấp địa phương. Về dài hạn, cách tiếp cận này có thể giúp thành phố linh hoạt hơn khi cần triển khai thêm các dự án chiến lược, vì dư địa vay vẫn còn.
Từ tăng vốn đầu tư công đến cạnh tranh vùng: Hải Phòng đang đánh cược vào hạ tầng
Phần 6.077,671 tỷ đồng từ nguồn tăng thu không chỉ đổ vào các dự án hạ tầng cụ thể, mà còn được phân bổ 3.282 tỷ đồng làm vốn điều lệ các quỹ tài chính ngoài ngân sách; trong đó 1.282 tỷ đồng cho Quỹ Đầu tư phát triển (gắn với mục tiêu Quỹ nhà ở địa phương) và 2.000 tỷ đồng cho Quỹ Phát triển đất thành phố. Phần còn lại 2.795,671 tỷ đồng được bố trí 1.070,671 tỷ đồng cho các dự án do thành phố quản lý và 631 tỷ đồng bổ sung có mục tiêu cho ngân sách xã, phường, khu vực đặc biệt để thực hiện các dự án cụ thể. Nhìn từ góc độ cạnh tranh vùng, Hải Phòng đang gửi đi thông điệp rõ: thay vì manh mún, thành phố dồn vốn vào hạ tầng giao thông 2026, quỹ đất và các dự án đô thị Hải Phòng nhằm tạo “nền cứng” cho phát triển kinh tế trong tương lai. Câu hỏi còn lại không nằm ở số tiền, mà ở năng lực triển khai: nếu các tuyến đường, khu tái định cư và quỹ đất sạch được thực hiện đúng tiến độ, ưu thế vị trí cảng biển của Hải Phòng có thể được chuyển hóa thành lợi thế kinh tế lâu dài.
