Mục tiêu toàn quốc đặt ra một phép thử về năng lực thực thi
Mục tiêu tăng trưởng GDP là định hướng tổng thể về tốc độ mở rộng nền kinh tế, được cụ thể hóa thành nhiệm vụ và chỉ tiêu cho từng ngành, lĩnh vực và địa phương. Sáng 7-11, Quốc hội thông qua Nghị quyết về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2027, đặt mục tiêu phấn đấu tăng trưởng từ 10% trở lên. Đây là đích đến nhiều tham vọng, nhưng giá trị của nó sẽ phụ thuộc vào kết quả thực chất, chứ không phải con số trong văn bản. Nghị quyết yêu cầu gắn tăng trưởng với ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn, đồng thời lấy năng suất và đời sống người dân làm thước đo. Bối cảnh bên ngoài khiến bài toán thêm khó: giá năng lượng, nguyên vật liệu và vận tải được dự báo tăng, trong khi chính sách tiền tệ ở các nền kinh tế lớn còn khó lường. Vì vậy, kế hoạch kinh tế 2027 cần được nhìn như cam kết điều hành có điều kiện, không phải lời bảo đảm rằng tăng trưởng cao sẽ tự xảy ra.
30 trong 34 địa phương phải đạt tăng trưởng hai con số
Điểm đáng chú ý của nghị quyết là mục tiêu quốc gia được phân bổ xuống phần lớn địa phương: 30/34 tỉnh, thành được giao tăng trưởng hai con số. Hải Phòng đứng đầu với 13%; Quảng Ninh được giao 12%, còn Hà Nội và Đà Nẵng cùng ở mức 11%. Tăng trưởng TPHCM được đặt mục tiêu 10,4%, thấp hơn các địa phương dẫn đầu nhưng vẫn đòi hỏi thành phố duy trì nhịp phát triển cao. Bốn địa phương còn lại có chỉ tiêu dưới 10%: Sơn La 9,3%, Quảng Trị và Quảng Ngãi cùng 9%, Đồng Tháp 8,7%. Cách giao chỉ tiêu này thể hiện kỳ vọng huy động nhiều cực tăng trưởng cùng đóng góp, thay vì trông chờ một vài đầu tàu. Nhưng mục tiêu cao chỉ có ý nghĩa nếu đi kèm nguồn lực, tiến độ và trách nhiệm rõ ràng. Nghị quyết yêu cầu cụ thể hóa chỉ tiêu thành kịch bản và sản phẩm theo ngành, địa phương, đồng thời thường xuyên cập nhật để điều chỉnh giải pháp.
Tăng trưởng phải chạm tới đời sống và có kế hoạch triển khai
Một chỉ tiêu tăng trưởng chỉ thuyết phục khi người dân cảm nhận được qua việc làm, dịch vụ công và cơ hội sống tốt hơn. Nghị quyết gắn phát triển kinh tế với văn hóa, xã hội, môi trường, việc làm, thu nhập và yêu cầu thành quả lan tỏa công bằng giữa các vùng, miền. Những mục tiêu gần với đời sống gồm cải thiện chất lượng giáo dục, giảm thiếu trường lớp và giáo viên, bảo đảm sách giáo khoa trước năm học 2027-2028; thực hiện khám sức khỏe định kỳ, sàng lọc miễn phí và củng cố y tế cơ sở. Nghị quyết cũng đặt mục tiêu phấn đấu hoàn thành hơn 176.000 căn hộ nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà ở công nhân trong năm 2027. Bước tiếp theo là Chính phủ xây dựng nghị quyết về nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu để đưa kế hoạch vào thực hiện. Đây là khâu quyết định: nếu phân quyền không đi cùng nguồn lực và trách nhiệm giải trình, mục tiêu hai con số có thể thành áp lực chỉ tiêu thay vì động lực nâng năng suất. Kết luận cần đo bằng kết quả kinh tế lẫn lợi ích cụ thể đến với người dân.
