Đào tạo phải bắt đầu từ công việc cần làm
Đào tạo công chức theo vị trí việc làm là cách xác định nội dung học từ nhiệm vụ, tiêu chuẩn năng lực và khoảng trống kỹ năng của từng chức danh, thay vì đưa mọi người vào cùng một chương trình chung. Đây không chỉ là thay đổi cách tổ chức lớp học: đó là điều kiện để ngân sách, thời gian và kiến thức được chuyển thành năng lực thực thi công vụ. Nghị định số 171/2025/NĐ-CP, ban hành ngày 30 tháng 6 năm 2025, quy định việc đào tạo, bồi dưỡng phải căn cứ vị trí việc làm, gắn với sử dụng, quản lý công chức và nhu cầu phát triển nhân lực của cơ quan, đơn vị. Vì vậy, cơ quan cần rà soát nhiệm vụ trước khi chọn khóa học, rồi đối chiếu năng lực hiện có với yêu cầu của vị trí. Nếu thiếu kỹ năng xử lý hồ sơ thì học nội dung đó; nếu cần điều hành nhóm, chương trình phải đáp ứng yêu cầu quản lý.
Chính quyền hai cấp đòi hỏi năng lực khác trước
Mô hình chính quyền địa phương hai cấp đang làm thay đổi phạm vi, khối lượng và tính chất công việc ở cơ sở. Cán bộ, công chức, viên chức vì thế cần hơn kiến thức chuyên môn: họ phải xử lý công việc trên môi trường số, phối hợp liên ngành, giải quyết thủ tục hành chính và thích ứng với phân cấp, phân quyền mới. Tại địa phương được phản ánh trong kế hoạch, đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức có trên 18.200 người, trong đó 3.581 người thuộc khối đảng, đoàn thể và chính quyền; riêng 9 tháng năm 2026, tỉnh đã cử 4.093 người tham gia đào tạo, bồi dưỡng. Quy mô này cho thấy học tập không thể chỉ là việc hoàn thành chứng chỉ. Nội dung cần tập trung vào quản lý nhà nước, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, đồng thời rèn kỹ năng xử lý tình huống phát sinh tại cơ sở.
Học phải gắn với bố trí, sử dụng và kết quả công việc
Một khóa học chỉ tạo giá trị khi kiến thức được dùng sau lớp học. Bởi vậy, bồi dưỡng công chức cần gắn với quy hoạch, bố trí, sử dụng và đánh giá, thay vì tách khỏi quyết định nhân sự và nhu cầu phát triển của cơ quan. Kế hoạch của xã Nghi Xuân giai đoạn 2026–2031 đặt mục tiêu rà soát đội ngũ, xác định nhu cầu theo vị trí việc làm, chức danh và nhiệm vụ từng đơn vị trong giai đoạn 2026–2028; kết quả bồi dưỡng cũng được theo dõi định kỳ và liên hệ với bố trí, xếp loại, sử dụng hằng năm. Cách làm này cần đi cùng đánh giá sau đào tạo: người học vận dụng được gì, chất lượng và tiến độ công việc có cải thiện không? Ở phường Đoàn Kết, phần mềm KPI xác định nhiệm vụ, thời hạn và sản phẩm hoàn thành, giúp theo dõi tiến độ, kiểm soát chất lượng và nâng trách nhiệm cá nhân.
Từ kế hoạch học tập đến phục vụ người dân tốt hơn
Kế hoạch của Nghi Xuân chia lộ trình thành hai chặng: giai đoạn 2026–2028 tập trung rà soát nhu cầu và bồi dưỡng năng lực theo vị trí; giai đoạn 2029–2031 tiếp tục cập nhật chuyên môn, kỹ năng lãnh đạo và kỹ năng số. Mục tiêu đến hết năm 2031 là 100% cán bộ, công chức, viên chức được bổ sung kiến thức, kỹ năng và nghiệp vụ mới. Để không làm gián đoạn hoạt động cơ quan, kế hoạch cũng nhấn mạnh cách học linh hoạt, vừa học vừa làm và theo nguyên tắc thiếu gì học nấy. Đây là hướng đi đúng, nhưng chỉ đạt kết quả nếu cơ quan xác định rõ năng lực cần bổ sung và kiểm tra khả năng áp dụng vào việc thật. Cuối cùng, người dân phải cảm nhận được thay đổi qua thủ tục được xử lý đúng hạn, hướng dẫn rõ ràng và dịch vụ công thuận tiện hơn. Đào tạo tốt không đo bằng số lớp mở, mà bằng công việc được giải quyết tốt hơn.
