Biết gọi tên nguy cơ là bước đầu để tự bảo vệ
Tuyên truyền phòng, chống bạo lực và xâm hại trẻ em tại trường học là hoạt động giúp học sinh nhận diện hành vi nguy hiểm, hiểu cách ứng phó và biết tìm người hỗ trợ qua những nội dung phù hợp với lứa tuổi. Giá trị của cách làm này nằm ở việc biến khái niệm pháp luật thành dấu hiệu cụ thể mà trẻ có thể nhận ra trong đời sống hằng ngày. Trong buổi chào cờ đầu tuần ngày 02/11/2026, Công an xã Vĩnh An phối hợp với Ban Giám hiệu và giáo viên Trường Tiểu học B Vĩnh An tổ chức tuyên truyền cho toàn thể học sinh về bạo lực học đường và phòng ngừa xâm hại trẻ em. Cán bộ công an giải thích các hành vi như lăng mạ, đánh đập, tẩy chay và những cách gây tổn thương thể chất, tinh thần; đồng thời hướng dẫn cách tránh và ứng phó khi gặp phải. Đây là nội dung thiết thực: trẻ khó tìm cách thoát khỏi tình huống nếu trước hết không nhận biết được điều gì đang xảy ra.
Kỹ năng cần đi cùng kiến thức
Phần phòng chống xâm hại tập trung vào việc giúp học sinh nhận biết nguy cơ, hiểu quy tắc “5 ngón tay” và quy tắc an toàn cơ thể. Những hướng dẫn này có ý nghĩa khi được gắn với phản ứng cụ thể: biết từ chối, rời khỏi tình huống bất an và báo cho người lớn đáng tin cậy. Theo nội dung buổi tuyên truyền, học sinh được nhắc cách thông báo kịp thời cho thầy cô, cha mẹ hoặc cơ quan công an khi gặp vấn đề đáng lo. Hoạt động cũng khuyến khích các em xây dựng tình bạn đoàn kết, yêu thương và hỗ trợ nhau. Đây không phải phần trang trí bên lề: một tập thể biết quan tâm có thể giúp trẻ dễ lên tiếng hơn khi bị bắt nạt hoặc chứng kiến bạn gặp nguy hiểm. Muốn nâng cao an toàn trẻ em, trường học cần coi kỹ năng tìm trợ giúp và môi trường thân thiện là hai phần gắn bó của cùng một nhiệm vụ.
Tảo hôn và xâm hại cần được nói bằng tình huống cụ thể
Một chương trình khác được Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Điện Biên tổ chức ngày 5/11 cho toàn bộ học sinh khối 6 đến khối 9 tại Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Si Pa Phìn. Học sinh được hướng dẫn nhận diện trường hợp, hành vi tảo hôn và tìm hiểu tác hại đối với sức khỏe, kinh tế gia đình cũng như tương lai của trẻ; chương trình còn phổ biến các quy định xử phạt liên quan. Nội dung phòng, chống xâm hại mở rộng tới nguy cơ thể chất, tình dục và môi trường mạng, cùng những cách dụ dỗ, lôi kéo của đối tượng xấu. Việc đưa kỹ năng tự bảo vệ vào trò chơi và tình huống thực tế là lựa chọn đúng: học sinh không chỉ nghe cảnh báo mà còn tập xử lý và tìm hỗ trợ. Chương trình cũng cung cấp thông tin về Ngôi nhà Ánh Dương, nơi hỗ trợ trẻ em và phụ nữ bị bạo lực gia đình, mua bán hoặc xâm hại.
Phối hợp tại trường tạo nên mạng lưới bảo vệ gần trẻ
Hai hoạt động cho thấy tuyên truyền học sinh có sức thuyết phục hơn khi người truyền đạt và nội dung được lựa chọn theo bối cảnh. Ở Vĩnh An, công an xã phối hợp trực tiếp với ban giám hiệu và giáo viên, còn cán bộ công an diễn đạt kiến thức theo cách dễ hiểu, phù hợp lứa tuổi tiểu học. Tại Si Pa Phìn, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh tổ chức chương trình với sự tham gia truyền thông của đại diện Quỹ Phát triển cộng đồng tỉnh kiêm phụ trách Ngôi nhà Ánh Dương. Sự phối hợp này kết nối kiến thức pháp luật, sự gần gũi của nhà trường và thông tin về nơi có thể tìm trợ giúp. Ban tổ chức chương trình ở Điện Biên xác định mục tiêu là nâng cao nhận thức, trang bị kỹ năng để góp phần giảm tảo hôn và xâm hại trẻ em, nhất là tại vùng sâu, vùng xa và vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Kết luận đáng lưu ý là: phòng ngừa không thể dừng ở một buổi nói chuyện; nhưng những buổi học cụ thể, có kỹ năng và đầu mối hỗ trợ, là nền tảng thiết yếu để trẻ nhận ra nguy cơ và biết lên tiếng.
