Từ kế hoạch của trường đến thời khóa biểu mới
Tuần học 4 ngày là cách sắp xếp trong đó học sinh học chương trình chính khóa vào bốn ngày, còn thời gian còn lại dành cho hoạt động trải nghiệm, câu lạc bộ hoặc nghỉ ngơi. Tại TP.HCM, Trường THPT Nguyễn Hữu Thọ ở phường Xóm Chiếu đang xây dựng phương án điều chỉnh hoạt động giáo dục theo Thông tư 85 BGDĐT; dự kiến học chính khóa từ thứ Hai đến thứ Năm, sáng thứ Sáu dành cho trải nghiệm, hướng nghiệp và sinh hoạt câu lạc bộ. Đây là kế hoạch đang được tính toán, không phải lịch đã áp dụng đồng loạt. Nhiều trường ở thành phố cũng đang rà soát, sắp xếp lại lịch và các chương trình liên kết để phù hợp quy định mới. Điểm đáng quan tâm không nằm ở việc thêm một ngày nghỉ, mà ở cách nhà trường bảo đảm nội dung học tập vẫn được thực hiện mà không biến bốn ngày thành lịch học quá tải.
Học sinh có thêm thời gian, gia đình cần tính chuyện trông nom
Với học sinh, lịch mới có thể mở thêm khoảng trống để nghỉ ngơi hoặc theo đuổi sở thích; với phụ huynh, lợi ích ấy đi kèm bài toán chăm sóc con trong ngày không học chính khóa. Một học sinh lớp 12 cho biết em mong có thêm thời gian ngủ bù giữa giai đoạn học tập nặng nề, đồng thời dành thời gian ôn chứng chỉ IELTS. Những hoạt động vào thứ Sáu cũng có thể giữ học sinh gắn kết với trường, nhưng phương án tổ chức ngày này hay giảm hoạt động ngoại khóa vẫn đang được cân nhắc. Nếu ngày đó không có chương trình tại trường, học sinh nhỏ tuổi cần người lớn sắp xếp việc trông nom và bảo đảm an toàn. Vì vậy, gia đình nên chờ thời khóa biểu mới và thông tin cụ thể về hoạt động thứ Sáu trước khi thay đổi lịch đưa đón, chăm sóc hoặc học thêm.
Giảm số ngày không đồng nghĩa giảm tải nếu thiếu thiết kế
Rủi ro lớn nhất là dồn nguyên khối lượng chương trình chính khóa vào bốn ngày, khiến mỗi ngày dài hơn và làm giảm khả năng tập trung, nhất là ở học sinh nhỏ tuổi. Trường cần rà soát các tiết bắt buộc trước khi điều chỉnh chương trình liên kết như kỹ năng sống, STEM, ngoại ngữ, tin học và năng khiếu; một số nội dung có thể phải sắp xếp lại hoặc cắt bỏ. Đồng thời, các hoạt động tăng cường không thu tiền, còn hoạt động theo nhu cầu phải tự nguyện, minh bạch về khoản thu và không ảnh hưởng điểm thi đua hay kết quả học tập nếu học sinh không tham gia. Kinh nghiệm quốc tế cũng nhắc rằng mô hình này không phổ biến đồng đều: khoảng 850 học khu ở 24 tiểu bang của Mỹ đã áp dụng, với cách tổ chức khác nhau. Bài học phù hợp không phải sao chép lịch, mà là phối hợp nhà trường, gia đình và cộng đồng để ngày thứ Sáu có ích, an toàn và công bằng.
