Tăng trưởng hai chữ số: Khánh Hòa đang ở đâu trong bản đồ khu vực?
Tăng trưởng kinh tế Khánh Hòa với GRDP hai chữ số là mức tăng tổng sản phẩm trên địa bàn tỉnh đạt hơn 10% so với cùng kỳ, phản ánh sức bật mạnh từ các trụ cột như xây dựng, dịch vụ-du lịch và hiệu quả giải ngân vốn đầu tư công, qua đó nâng vị thế của địa phương trong vùng duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên.
Trong 9 tháng, GRDP của tỉnh tăng 11,21% so với cùng kỳ, vượt xa kịch bản 9,59% và đưa Khánh Hòa lên vị trí thứ 8/34 tỉnh, thành phố cả nước, đồng thời dẫn đầu Vùng duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên. Đây không chỉ là con số đẹp trên báo cáo mà là dấu mốc cho thấy một chiến lược phát triển kinh tế địa phương có trọng tâm, trọng điểm đang phát huy tác dụng. Nói cách khác, Khánh Hòa không “ăn may”; tăng trưởng này được chuẩn bị bằng một loạt quyết sách về đầu tư công, tái cấu trúc ngành và ưu tiên cho các lĩnh vực có khả năng lan tỏa.
Xây dựng dẫn dắt tăng trưởng: khi công trường trở thành động cơ GRDP
Nếu phải chỉ ra một động cơ mạnh nhất cho GRDP hai chữ số của Khánh Hòa, đó chính là khu vực công nghiệp – xây dựng, với vai trò nổi bật của ngành xây dựng. Khu vực này tăng 17,45%, cao hơn rất nhiều so với kịch bản 13,5%, còn riêng xây dựng bứt phá tới 36,23%. Đây là mức tăng cho thấy tỉnh đã chấp nhận chọn “đường khó”: tập trung vào hạ tầng và các dự án kéo dài, thay vì dựa vào tăng trưởng ngắn hạn.
Khối lượng thi công hạ tầng giao thông, san nền, khu đô thị, nhà ở, du lịch – nghỉ dưỡng và công trình dân dụng tăng mạnh đã biến các công trường thành động cơ kéo kinh tế đi lên. Một câu nói có thể trích dẫn là: “Lĩnh vực xây dựng có mức tăng trưởng và đóng góp cao nhất vào GRDP 9 tháng của tỉnh Khánh Hòa”. Song song đó, tỉnh đã giải quyết 106/257 dự án tồn đọng, cho thấy quyết tâm xử lý “cục nợ” quá khứ để giải phóng mặt bằng tăng trưởng mới.
Dịch vụ-du lịch bùng nổ: từ điểm đến nghỉ dưỡng tới cực tăng trưởng
Nếu xây dựng là động cơ, thì dịch vụ-du lịch là cánh quạt giữ nhịp cho tăng trưởng kinh tế Khánh Hòa. Khu vực dịch vụ tăng 9,65%, tiếp tục là trụ cột với tỷ trọng 40,52% trong cơ cấu kinh tế. Điều đáng nói là tỉnh không dừng ở “điểm đến nghỉ dưỡng”, mà đang đẩy du lịch – dịch vụ lên vai trò cực tăng trưởng mới, gắn với xuất khẩu, bán lẻ và các dịch vụ tiêu dùng.
Tỉnh đón hơn 20,4 triệu lượt khách, trong đó hơn 7,1 triệu lượt khách quốc tế; doanh thu du lịch ước đạt khoảng 67.951,7 tỷ đồng, tăng 21% so với cùng kỳ. Sự sôi động này kéo tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng lên khoảng 177.627 tỷ đồng, tăng 19,3%, đồng thời hỗ trợ kim ngạch xuất khẩu tăng 10,5%. Ở góc độ chính sách, đây là minh chứng rằng đặt cược vào xây dựng và du lịch không chỉ phục vụ hình ảnh, mà đang tạo sức lan tỏa thực sự cho phát triển kinh tế địa phương.
Vốn đầu tư công: “dầu bôi trơn” cho cỗ máy tăng trưởng
Không thể lý giải GRDP hai chữ số của Khánh Hòa nếu bỏ qua vai trò của vốn đầu tư công. Tăng trưởng xây dựng và hạ tầng gắn chặt với tiến độ giải ngân: tỉnh đã phân bổ khoảng 15.497 tỷ đồng, đạt 98,4% kế hoạch vốn Thủ tướng giao; đến 30/9, giải ngân đạt hơn 11.111 tỷ đồng, tương đương 70,54%, cao hơn mức bình quân cả nước. Khi vốn được bơm ra công trường kịp thời, cỗ máy kinh tế vận hành trơn tru hơn thay vì bị “tắc nghẽn” ở khâu thủ tục.
Thu ngân sách nhà nước ước đạt khoảng 36.900–36.916 tỷ đồng, bằng gần 98% dự toán và tăng trên 28%, tạo nền tảng tài chính để tiếp tục đầu tư mà không quá phụ thuộc nguồn khác. Theo lãnh đạo tài chính tỉnh, cơ cấu kinh tế chuyển dịch đúng hướng khi công nghiệp, xây dựng và dịch vụ chiếm hơn 81,8% GRDP, củng cố vai trò của Khánh Hòa như một cực tăng trưởng của vùng. Đây chính là bước chuyển từ “đầu tư dàn trải” sang đầu tư công có trọng tâm, ưu tiên dự án tạo dư địa phát triển kinh tế địa phương lâu dài.
Giữ mạch hai chữ số và dư địa cho 2027: cơ hội và rủi ro
Khánh Hòa không che giấu tham vọng giữ mạch GRDP hai chữ số. Tỉnh đặt mục tiêu tăng trưởng 10,2% cho cả năm, giữ vững tốc độ hai con số trong quý IV để tạo dư địa thuận lợi cho năm 2027. Đồng thời, chính quyền cam kết giải ngân 100% kế hoạch vốn đầu tư công và đưa thu ngân sách vượt dự toán được giao. Đây là mục tiêu cao, nhưng phù hợp với vị thế hiện tại khi tỉnh đang dẫn đầu vùng duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên về tăng trưởng.
Tuy vậy, không thể bỏ qua cảnh báo: công nghiệp mới tăng 8,7%, thấp hơn kịch bản, do chi phí logistics, biến động thị trường và hạn chế trong huy động nguồn điện. Trong quý IV, tỉnh dự kiến làm việc với doanh nghiệp, nhà sản xuất lớn để tăng công suất và tận dụng các khu vực trọng điểm như Nam Vân Phong. Tăng trưởng hai chữ số chỉ thật sự bền vững nếu Khánh Hòa thành công trong việc nâng tầm công nghiệp, tiếp tục phát huy xây dựng và du lịch, đồng thời duy trì kỷ luật giải ngân vốn đầu tư công. Nếu làm được điều đó, vị thế cực tăng trưởng khu vực của tỉnh không chỉ là danh hiệu ngắn hạn, mà có thể trở thành nền tảng cho một chu kỳ phát triển mới.
