Camera là đề xuất, chưa phải quy định mới
Camera phòng thi là hệ thống giám sát được đề xuất để ghi nhận diễn biến tại phòng và khu vực thi, giúp cơ quan chức năng hậu kiểm, xác minh và xử lý vi phạm sau kỳ thi. Đây là phương án đang được Bộ Giáo dục và Đào tạo nghiên cứu, không phải yêu cầu đã chính thức áp dụng cho thí sinh trong kỳ thi sắp tới. Ngày 29/10, tại hội nghị tổng kết kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 và chuẩn bị cho kỳ thi năm 2027 ở Đà Nẵng, Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng Huỳnh Văn Chương cho biết Bộ sẽ rà soát, sửa đổi, bổ sung quy chế dựa trên thực tiễn tổ chức kỳ thi. Bối cảnh là những sai phạm nghiêm trọng phát sinh tại kỳ thi năm 2026, trong đó có vụ việc ở điểm thi Trường THPT Chuyên tỉnh Tuyên Quang. Vì vậy, phụ huynh nên phân biệt rõ hướng nghiên cứu với quy chế phòng thi hiện hành: thông tin về camera chưa đồng nghĩa mọi điểm thi đã phải lắp đặt.
Không chỉ có camera: siết khâu giám sát và trách nhiệm
Nếu chỉ lắp thiết bị mà không thay đổi cách tổ chức, chống gian lận thi sẽ khó đạt hiệu quả. Các phương án được nêu còn gồm tăng sử dụng thiết bị quét an ninh cầm tay, kiểm tra chéo và đổi mới phương thức giám sát để hạn chế kẽ hở. Bộ cũng dự kiến chú trọng hơn việc tuyển chọn, bố trí và quản lý cán bộ tham gia tổ chức kỳ thi. Thông điệp này quan trọng với cả thí sinh lẫn người coi thi: công nghệ có thể hỗ trợ phát hiện dấu hiệu bất thường, nhưng không thay được kỷ luật và trách nhiệm cá nhân. Thứ trưởng Thường trực Phạm Ngọc Thưởng nhấn mạnh rằng thiết bị không thể ngăn chặn triệt để gian lận nếu người được giao nhiệm vụ cố tình vi phạm hoặc tiếp tay. Do đó, đề xuất đáng chú ý không chỉ là thêm camera, mà còn là làm rõ trách nhiệm và xử lý nghiêm sai phạm.
Trộn thí sinh có thể thay đổi cách tổ chức điểm thi
Một nội dung khác có thể ảnh hưởng trực tiếp đến thí sinh là nghiên cứu bố trí các em từ nhiều trường khác nhau tại cùng điểm thi. Nếu không thể sắp xếp theo hướng này, địa phương cần xin ý kiến Ban Chỉ đạo thi cấp tỉnh trước khi quyết định. Lý do được nêu là việc tập trung thí sinh cùng trường tại một địa điểm có thể tạo điều kiện trao đổi đáp án hoặc gây khó khăn cho giám sát. Với thí sinh, khả năng thay đổi điểm thi hoặc gặp bạn thi đến từ nhiều trường khác nhau là điều nên theo dõi, nhưng hiện chưa thể xem đó là phương án chắc chắn sẽ áp dụng. Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 có 1.223.776 thí sinh, tăng 61.642 em so với năm trước, cho thấy quy mô tổ chức lớn và áp lực bảo đảm công bằng không nhỏ. Việc sắp xếp cần vừa giảm nguy cơ gian lận, vừa bảo đảm thông tin điểm thi được công bố rõ ràng, kịp thời.
Điều cần chờ trước kỳ thi tiếp theo
Ở thời điểm hiện tại, thí sinh và phụ huynh không nên suy diễn rằng camera đã bắt buộc có mặt tại mọi phòng thi, hay cách trộn thí sinh đã thành quy định. Bộ GDĐT đang rà soát, nghiên cứu sửa đổi quy chế; các phương án về camera, thiết bị quét, kiểm tra chéo và giám sát nhân sự vẫn cần được cụ thể hóa trước khi trở thành hướng dẫn chính thức. Kỳ thi năm 2026 có quy mô lớn nhất từ trước đến nay; toàn bộ thí sinh đăng ký dự thi trực tuyến. Những con số ấy cho thấy việc tổ chức cần vừa chặt chẽ vừa dễ hiểu với người dự thi. Kết luận hợp lý lúc này là ủng hộ mục tiêu tăng công bằng, nhưng chờ văn bản chính thức để biết thiết bị nào được triển khai, trách nhiệm cán bộ ra sao và điểm thi được bố trí thế nào. Công nghệ là công cụ; niềm tin vào kỳ thi vẫn phụ thuộc vào quy trình minh bạch và việc xử lý sai phạm.
