Từ vỉa hè Việt đến hội chợ ASEAN: Ẩm thực đường phố Việt đổi vai
Ẩm thực đường phố Việt là hệ thống món ăn bình dân như phở, bánh mì, bún chả, nem và cà phê cốt dừa, vốn gắn với vỉa hè, quán nhỏ và nhịp sống thường ngày, nhưng đang được tái định nghĩa khi bước vào các không gian ẩm thực quốc tế và nhà hàng cao cấp như một biểu tượng bản sắc và sáng tạo. Một góc Việt Nam đầy sức sống đã hiện diện tại Hội chợ Văn hóa và Ẩm thực ASEAN 2026 ở New Delhi, nơi phở, nem và cà phê Việt trở thành tâm điểm chú ý của khách quốc tế. Đại sứ quán Việt Nam mang tới ba gian hàng, trong đó gian hàng ẩm thực với phở và nem nhận được nhiều lời khen về hương vị lẫn cách trình bày. Cà phê Việt, đặc biệt là cà phê cốt dừa, chinh phục thực khách bằng hương thơm và vị đậm, khiến nhiều người quay lại thử nhiều loại khác nhau.
Việt Nam dẫn đầu làn sóng ẩm thực bình dân cao cấp
Điều đáng nói là sự yêu thích phở, bánh mì hay bún chả không dừng ở hội chợ mà đang dịch chuyển vào hệ sinh thái khách sạn và nhà hàng hiện đại. Một tô phở với nồi nước dùng ninh nhiều giờ hay một ổ bánh mì giòn rụm vốn là ẩm thực đường phố Việt quen thuộc, nay đường hoàng xuất hiện trong khu vực nhà hàng, quầy bar của các khách sạn tối tân. Chúng được nâng tầm bằng nguyên liệu chọn lọc, trình bày tinh tế và câu chuyện văn hóa phía sau mỗi món ăn. Theo báo cáo The Future of Food, Việt Nam được nhận định là quốc gia dẫn đầu làn sóng ẩm thực bình dân cao cấp, nơi món quen gặp gỡ sự sáng tạo và tinh tế. Đây không chỉ là xu hướng ẩm thực, mà là cách Việt Nam khẳng định bản sắc qua từng tô phở, ổ bánh mì quốc tế và ly cà phê phin Việt được kể lại trong bối cảnh mới.
Bản sắc địa phương lên ngôi trong trải nghiệm ăn uống
Lý do khiến phở nổi tiếng thế giới hay cà phê phin Việt được săn đón không nằm ở sự cầu kỳ mà ở bản sắc rõ rệt. Thực khách châu Á – Thái Bình Dương đang rời xa những mô hình ẩm thực đồng phục toàn cầu để tìm kiếm trải nghiệm mang đậm bản sắc địa phương. 95% cơ sở được khảo sát cho rằng nhu cầu thưởng thức món ăn đặc trưng địa phương là xu hướng nổi bật nhất tại thị trường của họ. Trong bức tranh đó, ẩm thực đường phố Việt trở thành lợi thế: phở, bún chả, bánh mì, cà phê cốt dừa đều mang theo khí hậu, nguyên liệu và lối sống Việt. Những khách sạn, nhà hàng tạo được dấu ấn sẽ là nơi biết dùng nguyên liệu, văn hóa và con người bản địa làm nền tảng để tạo ra không gian nhỏ nhưng cá tính, nơi một tô phở hay ly cà phê phin Việt kể câu chuyện điểm đến rõ ràng hơn bất kỳ tấm poster quảng bá nào.
Ẩm thực Việt hiện đại: từ nông trại đến bàn ăn và ra thế giới
Sự trỗi dậy của ẩm thực bình dân cao cấp tại Việt Nam không phải ngẫu nhiên, mà dựa trên một nền tảng vận hành khá chặt chẽ. Có tới 87% nhà hàng và quầy bar trong các khách sạn tại Việt Nam cam kết ưu tiên dùng nguyên liệu địa phương, và 87% cơ sở áp dụng mô hình từ nông trại đến bàn ăn, cao hơn nhiều so với mức trung bình 63% của toàn khu vực. Khi nguyên liệu, câu chuyện và kỹ thuật được kết nối, một chiếc gỏi cuốn hay đĩa bánh xèo không chỉ là món ăn ngon mà trở thành cầu nối giúp thực khách hiểu tập quán, khí hậu và ký ức ẩm thực Việt qua nhiều thế hệ. Sự xuất hiện của các hệ thống đánh giá quốc tế, trong đó có việc nhiều quán ăn bình dân được xướng tên, càng giúp ẩm thực đường phố Việt bước ra khỏi gian bếp gia đình, trở thành một hệ thống có cội nguồn, lan tỏa tới bạn bè trên khắp thế giới.
Tương lai: quầy bar nhỏ, ly cà phê phin Việt và cuộc chơi bản sắc
Nhìn về phía trước, bức tranh ẩm thực khu vực không còn là cuộc đua xem nhà hàng nào sang trọng hơn, mà là nơi nào hiểu điểm đến của mình sâu sắc hơn. Các khách sạn đang biến gian bếp thành người kể chuyện văn hóa, còn quầy bar nhỏ xinh dần thay thế phòng ăn sang trọng, tạo không gian gần gũi để khách vừa ăn vừa trò chuyện. Marriott International dự kiến triển khai chương trình Plant Forward trên toàn khu vực vào năm 2027, đưa mô hình này vào bộ tiêu chuẩn vận hành cốt lõi. Trong cuộc chơi mới, ẩm thực đường phố Việt có lợi thế tự nhiên: phở, bánh mì, cà phê cốt dừa, cà phê phin Việt đều dễ thích nghi với không gian quầy bar, menu nhỏ nhưng cá tính. Nếu Việt Nam tiếp tục giữ vững cam kết với nguyên liệu địa phương, bền vững và câu chuyện văn hóa, những món ăn tưởng bình dân ấy sẽ còn đi xa hơn trên bàn ăn quốc tế.
