Cây cầu 13.000 tỷ đồng: Từ ý tưởng hạ tầng đến biểu tượng khu Nam
Cầu Cần Giờ là một cầu dây văng TP.HCM quy mô khoảng 7,3 km, vượt sông Soài Rạp, có tĩnh không 55m tương đương tòa nhà 15 tầng, được kỳ vọng thay thế phà Bình Khánh, rút ngắn thời gian đi lại và trở thành công trình giao thông trọng điểm kết nối khu Nam với trung tâm thành phố.
Thực chất, câu chuyện cầu Cần Giờ không chỉ là một dự án giao thông Cần Giờ nữa, mà là lời khẳng định tham vọng mở rộng không gian đô thị về phía biển của TP.HCM. Dự án được động thổ ngày 15/1/2026 bởi Công ty CP Masterise Hạ tầng Cần Giờ theo hình thức BT, với tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 13.201 tỷ đồng. Đây là một trong những cầu 13.000 tỷ đồng hiếm hoi vừa mang ý nghĩa kỹ thuật, vừa mang tính biểu tượng kiến trúc: tháp cầu lấy cảm hứng từ cây đước – hình ảnh tiêu biểu của hệ sinh thái Cần Giờ. Ở cấp độ vĩ mô, nó cho thấy thành phố đã chấp nhận đầu tư mạnh cho khu vực lâu nay bị “bỏ quên” vì hạn chế hạ tầng.
Thi công móng giữa dòng Soài Rạp: Bước khởi đầu quyết định
Giai đoạn thi công hiện nay tập trung vào phần móng – nơi sẽ quyết định độ an toàn cho cây cầu dây văng lớn nhất thành phố trong nhiều thập kỷ tới.
Sau lễ động thổ, nhiều sà lan, cần cẩu cùng thiết bị khoan cọc đã được tập kết tại các vị trí xây dựng trụ cầu, chuẩn bị cho những cọc khoan nhồi đầu tiên. Đầu tháng 9, các ống vách thép cỡ lớn liên tục được đưa tới để giữ ổn định hố cọc trong điều kiện nền đất yếu và dòng chảy phức tạp. Những con số chi phí xây dựng khoảng 7.300 tỷ đồng và bồi thường, giải phóng mặt bằng hơn 2.500 tỷ đồng cho thấy phần móng và mặt bằng sẽ tiêu tốn nguồn lực khổng lồ. Theo kế hoạch, đàm phán, ký kết hợp đồng dự án diễn ra từ 4/8 đến 15/9, còn công tác giải phóng mặt bằng kéo dài đến 31/12. Đây là giai đoạn mà mọi chậm trễ sẽ kéo theo rủi ro tiến độ, nên sức ép từ chính quyền buộc các bên phải chạy đua từng tháng.
Thay thế phà Bình Khánh: Khu Nam bước sang thời đại không còn “chờ phà”
Tác động lớn nhất của cầu dây văng TP.HCM này là thay đổi cách người dân khu Nam di chuyển: từ cảnh xếp hàng chờ phà sang một trục cầu – đường liền mạch.
Hiện nay, tuyến kết nối Cần Giờ với nội đô phụ thuộc gần như hoàn toàn vào phà Bình Khánh; vào giờ cao điểm, lễ Tết, điểm nghẽn này kéo dài nhiều năm và bóp nghẹt cơ hội phát triển. Việc xây dựng cầu Cần Giờ được kỳ vọng sẽ thay thế hoàn toàn phà Bình Khánh, rút ngắn thời gian từ trung tâm TP.HCM đến Cần Giờ xuống khoảng 40–50 phút thay vì hơn 2 giờ như hiện tại. Đây không chỉ là chuyện tiết kiệm thời gian; đó là bước chuyển tâm lý: Cần Giờ từ “huyện xa” trở thành vùng ngoại ô có thể đi về trong ngày. Khi kết nối với cao tốc Bến Lức – Long Thành qua nút giao Rừng Sác, cây cầu còn mở thêm cửa ra các vùng lân cận, biến Cần Giờ thành mắt xích trong mạng lưới liên vùng thay vì điểm cuối bị cô lập.
Cần Giờ: Từ “lá phổi xanh” thưa dân đến đô thị biển gắn với Vinhomes Green Paradise
Điểm đáng bàn hơn cả là cách cầu 13.000 tỷ đồng này sẽ tái định vị Cần Giờ trên bản đồ kinh tế – đô thị, đặc biệt với sự xuất hiện của Vinhomes Green Paradise.
Trong nhiều thập kỷ, Cần Giờ là “lá phổi xanh” với diện tích hơn 700 km² nhưng dân số chưa tới 1% dân số TP.HCM, chủ yếu vì thiếu hạ tầng giao thông, chỉ có duy nhất phà Bình Khánh kết nối với trung tâm. Cầu Cần Giờ được xem là huyết mạch quyết định khả năng cất cánh của những dự án tỷ đô, tâm điểm là Vinhomes Green Paradise – khu đô thị vịnh biển quy mô 28,7 km², được định vị mang dáng dấp quốc tế và gắn kết không gian biển với khu trung tâm. Khi thời gian di chuyển rút xuống còn 40–50 phút, kỳ vọng “ở trung tâm, chơi ở biển Cần Giờ” trở nên thực tế hơn, kéo theo dòng vốn dịch vụ, du lịch, nghỉ dưỡng. Nếu được quản lý tốt, cầu không chỉ mở khóa cho siêu dự án mà còn tạo đòn bẩy để cộng đồng địa phương tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị du lịch biển.
Bài toán cân bằng: Hạ tầng, môi trường và lợi ích cộng đồng
Cầu Cần Giờ đang được xem như một mắt xích quan trọng trong chiến lược phát triển không gian phía biển, nhưng thành công không chỉ đo bằng chiều dài cầu hay tổng vốn đầu tư.
Khi hoàn thành và hợp long vào cuối năm 2028, dự kiến khai thác giữa năm 2029, công trình sẽ trở thành cầu dây văng lớn nhất thành phố, là điểm nhấn kiến trúc ở cửa ngõ phía Nam. "Sau khi đưa vào khai thác, thời gian di chuyển từ trung tâm TP.HCM đến Cần Giờ dự kiến được rút ngắn còn khoảng 40–50 phút". Tuy nhiên, thách thức là làm sao để dòng vốn, du khách và các dự án như Vinhomes Green Paradise không phá vỡ hệ sinh thái rừng ngập mặn vốn là giá trị cốt lõi của Cần Giờ. Cầu dây văng TP.HCM này sẽ chỉ thật sự là thành công nếu nó giúp người dân địa phương cải thiện thu nhập, giữ được bản sắc, đồng thời biến Cần Giờ thành mô hình đô thị biển sống được, đáng sống – chứ không thành một dải bất động sản khép kín nhìn ra biển nhưng quay lưng với cộng đồng.
