Mục tiêu được đẩy sớm, nhưng thời hạn không thay thế điều kiện
Hưng Yên hướng tới thành phố trực thuộc Trung ương là mục tiêu chuyển đổi mô hình phát triển của tỉnh, gắn với quy hoạch đô thị, hạ tầng và các tiêu chí pháp lý để nâng tầm quản trị và chất lượng sống. Tại hội nghị ngày 27/10/2026, lãnh đạo tỉnh xác định mốc trở thành thành phố trực thuộc Trung ương vào năm 2028, sớm hơn hai năm so với định hướng ban đầu năm 2030. Đây là quyết tâm chính trị đáng chú ý, nhưng mốc thời gian không đồng nghĩa kết quả đã được bảo đảm. Tỉnh còn phải rà soát điều kiện, hoàn thành các tiêu chí và chuẩn bị hồ sơ theo quy định. Bối cảnh của kế hoạch là Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ I cùng Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050; lộ trình cũng được xây dựng trên cơ sở Nghị quyết của Quốc hội và chỉ đạo tại hội nghị công bố quy hoạch ngày 12/10/2026.
Lộ trình đô thị Hưng Yên chia thành các chặng có việc cụ thể
Lộ trình đô thị Hưng Yên có thể đọc như một chuỗi việc nối tiếp, chứ không phải một lần đổi tên hành chính. Trong giai đoạn 2026-2027, tỉnh dự kiến tham mưu, xây dựng và trình Bộ Chính trị ban hành nghị quyết về xây dựng, phát triển tỉnh đến năm 2030; đồng thời rà soát những tiêu chí đô thị còn thiếu để xác định danh mục dự án cần đầu tư. Sang giai đoạn 2027-2028, trọng tâm là lập Quy hoạch chung đô thị Hưng Yên theo tiêu chí loại I và đánh giá trình độ phát triển đô thị; các phường đủ điều kiện cũng được xem xét theo hướng đạt trình độ đô thị loại II. UBND tỉnh được giao triển khai song song Đề án công nhận đô thị loại I và Đề án thành lập thành phố, phân rõ bước thực hiện, cơ quan chủ trì và trách nhiệm. Cách làm này hợp lý: chuẩn bị quy hoạch, tiêu chí và hồ sơ đồng thời có thể giảm nguy cơ để một thủ tục làm chậm toàn bộ mục tiêu.
Đô thị loại I là phép thử năng lực, không chỉ là thủ tục
Trong lộ trình này, Hưng Yên đô thị loại I là nấc đánh giá quan trọng để chứng minh quy mô và chất lượng phát triển đô thị trước khi tiến tới mô hình thành phố trực thuộc Trung ương. Tỉnh đặt mục tiêu hoàn thiện đề án và trình hồ sơ để cấp có thẩm quyền xem xét trước khi kết thúc năm 2028, với điều kiện đáp ứng đầy đủ tiêu chí, tiêu chuẩn. Vì vậy, việc hoàn tất hồ sơ không nên bị nhầm với việc đã được công nhận: kết quả còn tùy thuộc vào thẩm định và mức độ đạt chuẩn. Các chỉ tiêu được nêu cho năm 2030 cho thấy khối lượng công việc phía sau danh xưng: tỷ lệ đô thị hóa tối thiểu 55%, ít nhất 50% số phường đạt trình độ phát triển đô thị loại II trở lên, cùng ít nhất hai công trình đầu mối giao thông cấp khu vực đưa vào khai thác. Đây là thước đo thực chất hơn một tuyên bố về thời hạn.
Thước đo cuối cùng là thay đổi người dân có thể cảm nhận
Ý nghĩa của Hưng Yên năm 2028 sẽ không nằm ở danh xưng nếu người dân chưa thấy dịch vụ, giao thông và môi trường sống được cải thiện. Quy hoạch định hướng mạng lưới đô thị đa cực, đa trung tâm, gắn với hạ tầng liên vùng, chuyển dịch cơ cấu kinh tế và bảo tồn giá trị văn hóa, văn minh sông Hồng. Tỉnh cũng đặt mục tiêu vận tải hành khách công cộng bao phủ 100% các đô thị loại II. Những kế hoạch này có thể giúp việc đi lại thuận tiện hơn và mở rộng cơ hội kinh tế, nhưng chỉ khi đầu tư được triển khai đồng đều, không dồn lợi ích vào một vài khu vực. Đô thị hóa cũng phải song hành với nông thôn mới, giữ cảnh quan và bản sắc địa phương. Hưng Yên chọn một mốc tham vọng; thước đo thuyết phục nhất sẽ là chất lượng hạ tầng và đời sống, không phải tốc độ hoàn tất thủ tục.
