Thành phố trực thuộc Trung ương: đích đến mới cho phát triển Quảng Ninh
Quảng Ninh hướng tới trở thành thành phố trực thuộc Trung ương là quá trình tái cấu trúc không chỉ về địa giới hành chính mà còn về mô hình chính quyền địa phương, phương thức quản trị và ưu tiên phát triển, nhằm đưa tỉnh hiện nay chuyển sang một đô thị đa cực có năng lực điều hành, cung ứng dịch vụ công và tổ chức đời sống kinh tế – xã hội ở tầm quốc gia. Phát triển Quảng Ninh vì thế bước vào giai đoạn mà mọi quyết định không thể dừng ở khẩu hiệu, mà phải gắn với trách nhiệm đô thị lớn, cạnh tranh với các cực tăng trưởng khác. Đây là đích đến đầy tham vọng, nhưng nếu không tranh thủ, Quảng Ninh sẽ sớm tụt lại sau các trung tâm khác trong khu vực Đông Bắc.
Phong trào thi đua đặc biệt: từ sinh hoạt chính trị đến áp lực hành động
Ngày 7/8, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Quảng Ninh phát động Phong trào thi đua lập thành tích chào mừng tỉnh hướng tới trở thành thành phố trực thuộc Trung ương. Đây không phải một đợt vận động hình thức mà là “đợt sinh hoạt chính trị có ý nghĩa sâu sắc” nhằm khơi dậy niềm tự hào, ý chí tự lực, tự cường và khát vọng cống hiến của toàn hệ thống chính trị và nhân dân. Phong trào được triển khai từ nay đến hết tháng 12/2026 với 3 nhóm nội dung trọng tâm, nhấn mạnh tuyên truyền, công trình chào mừng và hoạt động văn hóa – thể thao. Một câu nói đáng trích dẫn là: “Trở thành thành phố trực thuộc Trung ương không phải là điểm kết thúc… mà là điểm khởi đầu của một hành trình mới với những yêu cầu cao hơn, khát vọng lớn hơn”. Nói cách khác, thi đua lần này là phép thử xem bộ máy và người dân Quảng Ninh có chuẩn bị đủ tầm cho vai trò mới hay chưa.
Huy động toàn dân: Mặt trận, cơ sở và chuẩn mực mới cho chính quyền địa phương
Điểm đáng chú ý nhất trong chiến dịch lần này là vai trò hạt nhân của MTTQ tỉnh – cơ quan được giao nhiệm vụ kết nối 54 xã, phường, đặc khu cùng tham gia phong trào thi đua. Từ góc độ chính quyền địa phương, đây là bài kiểm tra về khả năng huy động xã hội và giữ vững đồng thuận trong bối cảnh chuyển đổi mô hình quản trị. Ủy ban MTTQ tỉnh yêu cầu mỗi đơn vị phải tổ chức sinh hoạt chính trị với chủ đề “Khát vọng Thành phố Quảng Ninh giàu mạnh, văn minh, hiện đại, hạnh phúc” và đăng ký ít nhất một công trình hoặc phần việc chào mừng. Đặc biệt, 100% xã, phường, đặc khu phải tổ chức hoạt động “Tháng nghe dân nói” hằng tháng. Nếu làm đến nơi đến chốn, đây sẽ là cú hích để dân chủ cơ sở, giám sát và phản biện xã hội trở thành thói quen, chứ không chỉ là khẩu hiệu.
Phong trào lan xuống khu dân cư: lợi ích thiết thực hay cuộc chạy đua thành tích?
Phong trào không dừng lại ở cấp tỉnh. Mỗi khu dân cư được yêu cầu duy trì vệ sinh môi trường cuối tuần và cùng tham gia Tuần lễ tổng vệ sinh, chỉnh trang đô thị từ ngày 21–28/8; 100% khu dân cư phải thực hiện. 54/54 địa phương tổ chức Liên hoan tiếng hát khu dân cư và ít nhất một hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao gắn với quảng bá hình ảnh Quảng Ninh. Câu hỏi là: những hoạt động này có biến thành thói quen đô thị văn minh hay chỉ tạo ra một “cao điểm phong trào” rồi lại thôi? Phó Bí thư Tỉnh ủy kiên quyết nhấn mạnh yêu cầu chống bệnh hình thức, lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo. Điều đó đặt ra áp lực lớn: nếu hạ tầng kinh tế, môi trường sống và dịch vụ đô thị không cải thiện rõ rệt, danh xưng thành phố trực thuộc Trung ương sẽ khó thuyết phục được chính người dân.
Kỳ vọng tác động xã hội: từ an sinh, đô thị đến sức cạnh tranh vùng Đông Bắc
Điểm tích cực là phong trào thi đua ưu tiên các lĩnh vực phục vụ trực tiếp người dân như an sinh xã hội, chỉnh trang đô thị, xây dựng khu dân cư xanh – sạch – đẹp – an toàn, bảo vệ môi trường, chuyển đổi số cộng đồng, xây dựng nếp sống văn minh và giữ gìn an ninh trật tự. Mỗi công trình, phần việc được yêu cầu phải có đối tượng thụ hưởng rõ ràng, mang lại lợi ích thiết thực, tạo chuyển biến trong đời sống và có sức lan tỏa cộng đồng. Nếu những cam kết này được thực hiện nghiêm túc, Quảng Ninh sẽ tăng được năng lực hành chính, cải thiện hạ tầng kinh tế theo nghĩa rộng (từ hạ tầng xã hội đến đô thị) và nâng sức cạnh tranh với các trung tâm khác ở vùng Đông Bắc. Kết luận công bằng là: danh hiệu thành phố trực thuộc Trung ương chỉ có ý nghĩa khi đi kèm một “hợp đồng niềm tin” mới giữa chính quyền và người dân.
