Đào tạo ứng dụng AI: từ khái niệm đến kỹ năng học tập cốt lõi
Đào tạo ứng dụng AI trong học tập là các chương trình tập huấn trí tuệ nhân tạo có nội dung trọng tâm là hướng dẫn người học dùng công cụ AI để đặt câu hỏi, xây dựng yêu cầu, xử lý nhiệm vụ học thuật và nghiên cứu, đồng thời hiểu rõ khả năng, giới hạn của công nghệ nhằm nâng cao hiệu quả học tập thay vì phụ thuộc máy móc một cách thụ động. Ngày 2/10, Trung tâm Thanh thiếu nhi TP. Huế phối hợp Trường Du lịch – Đại học Huế, Trường Cao đẳng Du lịch Huế và một số đơn vị liên quan tổ chức lớp tập huấn “Ứng dụng AI trong học tập” dành cho đoàn viên, thanh niên và sinh viên. Hơn 200 người tham gia không chỉ nghe giới thiệu khái quát về trí tuệ nhân tạo mà còn được định hướng nhìn AI như một kỹ năng học tập mới cần phải nắm vững.
Kỹ năng AI cho sinh viên: trọng tâm là kỹ thuật Prompt, không phải mẹo vặt
Điểm đáng giá nhất của chương trình ở Huế là đặt kỹ thuật đặt câu hỏi (Prompt) làm trọng tâm, thay vì chỉ liệt kê danh sách công cụ AI. Kỹ năng AI cho sinh viên không dừng ở việc biết mở một chatbot, mà là khả năng diễn đạt vấn đề rõ ràng, cấu trúc yêu cầu, đặt tiêu chí đánh giá kết quả và phản biện lại phản hồi để bổ sung dữ liệu. Lớp tập huấn hướng dẫn đoàn viên, thanh niên và sinh viên cách “formulate questions and build requests to interact effectively with AI”, biến thao tác gõ câu hỏi thành một kỹ năng học thuật có thể luyện tập và đo lường. Đây chính là nền tảng để sinh viên dùng AI cho phân tích tài liệu, lên kế hoạch nghiên cứu, xây dựng đề cương, thay vì dùng công nghệ chỉ để tạo nội dung sao chép.
AI trong học tập và nghiên cứu: lợi ích thực tiễn cho thanh niên Huế
Các phiên lý thuyết về trí tuệ nhân tạo trong lớp tập huấn chỉ là phần khởi động; giá trị thực nằm ở phần thực hành AI trong học tập. Sinh viên được trực tiếp dùng công cụ AI để giải quyết nhiệm vụ cụ thể: tóm tắt tài liệu, lên dàn ý bài thuyết trình, gợi ý kế hoạch nghiên cứu, phân tích dữ liệu sơ bộ. Qua đó, các em trải nghiệm rõ ràng sự khác biệt giữa việc để AI làm thay và việc dùng AI như trợ lý học thuật: hỗ trợ nhưng vẫn cần tư duy độc lập. Theo đại diện Trung tâm Thanh thiếu nhi TP. Huế, chương trình giúp sinh viên vừa bổ sung kiến thức, kỹ năng thiết thực về AI, vừa hiểu rõ hơn khả năng và giới hạn của công nghệ để lựa chọn, khai thác công cụ phù hợp với nhu cầu học tập và nghiên cứu.
Tập huấn trí tuệ nhân tạo: xây tinh thần học tập chủ động và thích ứng công nghệ
Điều đáng chú ý là các khóa tập huấn trí tuệ nhân tạo tại Huế không xem AI như “cây đũa thần” giải quyết mọi vấn đề, mà như chất xúc tác cho tinh thần học tập chủ động. Việc để hơn 200 đoàn viên, thanh niên và sinh viên trực tiếp thực hành ứng dụng AI để giải quyết nhiệm vụ học thuật, rồi tự đánh giá hiệu quả, buộc họ phải suy nghĩ về chất lượng thông tin đầu vào và trách nhiệm với kết quả đầu ra. Chương trình được thiết kế để “promoting a proactive and creative learning spirit and the ability to adapt to technological developments” trong giới trẻ thành phố. Nói cách khác, kỹ năng AI cho sinh viên ở đây là kỹ năng sống trong môi trường số: biết hoài nghi đúng chỗ, chọn công cụ phù hợp, và cập nhật bản thân cùng tốc độ đổi thay của công nghệ.
Từ lớp tập huấn đến chiến lược dài hạn cho giáo dục đại học
Nhìn từ Huế, có thể thấy các chương trình đào tạo ứng dụng AI thực tiễn đang trở thành “phòng thí nghiệm” cho mô hình giáo dục mới: kết hợp kỹ năng số, nghiên cứu và năng lực tự học vào cùng một mạch. Khi đoàn viên, thanh niên và sinh viên được tổ chức thành các nhóm nhỏ, cùng nhau thử nghiệm công cụ, so sánh kết quả, thảo luận về sai lệch dữ liệu, họ mặc nhiên học được kỹ năng đánh giá AI trong thực tiễn – điều mà nhiều trường vẫn bỏ ngỏ. Đây là bước đi quan trọng để tránh hai thái cực: sợ AI và né tránh, hoặc thần tượng AI và buông bỏ tư duy phê phán. Nếu được nhân rộng sang các cấp học và lĩnh vực khác, mô hình tập huấn trí tuệ nhân tạo như ở Huế hoàn toàn có thể trở thành trụ cột trong chiến lược đổi mới giáo dục đại học gắn với chuyển đổi số.
