Lãnh Mỹ A túi xách: khi di sản rời khỏi tà áo dài
Lãnh Mỹ A túi xách là hướng đi mới đưa chất liệu lụa tơ tằm thời trang truyền thống của miền Nam ra khỏi khuôn khổ áo dài, biến nó thành phụ kiện hiện đại để người dùng có thể chạm, mang theo và gắn bó với di sản Việt hiện đại trong sinh hoạt hằng ngày. Trung tâm của bước ngoặt này là NTK Võ Việt Chung, người đã dành 30 năm gắn bó với Lãnh Mỹ A và giờ quyết định phá vỡ mối liên hệ “độc đạo” với áo dài bằng bộ sưu tập túi xách thủ công kết hợp Lãnh Mỹ A, lục bình miền Tây và ngọc trai nước mặn.
Đây không phải sự “đổi món” ngẫu hứng mà là kết quả của một trăn trở kéo dài khoảng 10 năm: làm sao để chất liệu này không còn chỉ xuất hiện trong những dịp lễ nghi, sự kiện, mà bước vào đời sống thực, nơi một chiếc túi có thể trở thành vật bạn dùng mỗi ngày chứ không chỉ cất trong tủ. Chấp nhận rời vùng an toàn áo dài, Võ Việt Chung đang gửi đi thông điệp khá rõ: di sản chỉ sống khi nó được dùng, không phải khi nó bị trưng bày.
“Bèo” – 10 chiếc túi độc bản cho một chất liệu độc đáo
Bộ sưu tập “Bèo” gồm 10 thiết kế túi xách, mỗi mẫu chỉ có đúng một chiếc và không sản xuất thêm, biến Lãnh Mỹ A túi xách thành dạng phụ kiện độc bản hơn là sản phẩm đại trà. Lựa chọn này có vẻ đi ngược logic kinh doanh số đông, nhưng lại hợp lý nếu nhìn Lãnh Mỹ A như một chất liệu di sản cần được nâng niu, không bị “xài hao” bằng sản xuất công nghiệp. Theo NTK Võ Việt Chung, hành trình tiếp theo của anh với Lãnh Mỹ A “không phải áo dài nữa mà là túi xách” – một câu nói đủ ngắn để trích dẫn, nhưng đủ mạnh để báo hiệu sự đổi hướng.
Điểm thú vị là các túi trong “Bèo” không chỉ dùng Lãnh Mỹ A mà còn kết hợp lục bình – loại cây vốn trôi nổi trên sông nước miền Tây, được phơi khô, cắt và xử lý thủ công trước khi đan thành cấu trúc túi. Một số thiết kế còn được điểm xuyết bằng ngọc trai nước mặn và ngọc trai tự nhiên, tạo nên sự tương phản giữa độ óng mượt của lụa tơ tằm thời trang, độ thô cứng của lục bình và vẻ lấp lánh của đá quý. Ở đây, sự sang trọng không chỉ đến từ vật liệu, mà từ việc mỗi chiếc túi là một câu chuyện duy nhất.
Từ ruộng đồng đến phố thị: bản đồ mới của di sản Việt hiện đại
Khác với nhiều dự án “giữ gìn truyền thống” dừng lại ở trình diễn sân khấu hoặc bảo tàng, cách làm của NTK Võ Việt Chung đi thẳng vào câu hỏi khó nhất: làm thế nào để người dùng thấy chiếc túi đẹp, tiện dụng và muốn mang theo mỗi ngày. Anh nói thẳng: điều anh quan tâm không phải là dán nhãn “chất liệu Việt Nam” cho sản phẩm, mà là khiến nó đi vào đời sống. Khi đó, câu chuyện về chất liệu và văn hóa sẽ được kể tiếp, không phải bằng bản thuyết minh, mà bằng chính thói quen sử dụng của người dùng.
Việc để Lãnh Mỹ A “sóng đôi” cùng lục bình – một bên gắn với nghề dệt, nghề nhuộm truyền thống, một bên gắn với ruộng đồng, sông nước – là lựa chọn mang tính biểu tượng. Hình ảnh cánh bèo trôi trên sông được đưa lên bề mặt túi như chi tiết trang trí, nối liền ký ức miền Tây với nhịp sống đô thị. Đây là di sản Việt hiện đại ở dạng cụ thể nhất: không bị đóng khung trong quá khứ, nhưng cũng không bị hòa tan trong xu hướng thời trang nhanh. Nó buộc người dùng thành thị phải thừa nhận rằng những thứ từng bị xem là “bình dị”, như lục bình hay trái mặc nưa, hoàn toàn có thể bước vào đời sống thời trang cao cấp.
Thủ công, kiên nhẫn và cái giá của việc không thỏa hiệp
Để có 10 chiếc túi độc bản, NTK Võ Việt Chung và đội ngũ của anh mất khoảng một năm thử nghiệm và hoàn thiện. Con số này cho thấy anh không chọn con đường dễ: phần lớn công đoạn đều làm bằng tay, từ nhuộm vải, phơi, cắt, tạo hình lục bình đến đính ngọc trai và hoàn thiện sản phẩm. Đội ngũ thợ vốn quen may áo dài phải học lại từ đầu cách xử lý cấu trúc, phom dáng của túi xách – một “ngôn ngữ” khác của thời trang phụ kiện, đòi hỏi sự kiên nhẫn và chấp nhận sai – sửa liên tục.
Các thiết kế Lãnh Mỹ A túi xách lục bình này có mức giá khoảng 5–6 triệu đồng, trong khi những phiên bản đính ngọc trai tự nhiên có giá từ 13–15 triệu đồng. Đây rõ ràng không phải phân khúc bình dân, nhưng mức giá ấy phản ánh quan điểm: di sản không nên bị rẻ hóa. Khi một chiếc túi cần hàng chục công đoạn thủ công và cả một năm để ra đời, việc định vị nó trong phân khúc cao cấp là hợp lý. Quan trọng hơn, cái “giá” thực sự nằm ở chỗ người dùng có sẵn sàng chi trả cho câu chuyện văn hóa trên tay mình hay không.
Từ xu hướng cá nhân đến làn sóng tái diễn giải chất liệu Việt
Hành trình mới của NTK Võ Việt Chung với Lãnh Mỹ A không phải hiện tượng lẻ loi, mà nằm trong làn sóng các nhà thiết kế Việt tái diễn giải chất liệu truyền thống cho thời trang đương đại. Ở làn sóng này, lụa tơ tằm thời trang, vải thổ cẩm, hay các kỹ thuật nhuộm cổ không còn đứng yên trên sàn diễn, mà được chuyển ngữ thành áo khoác, sneakers, mũ, túi xách – những thứ đi cùng con người trên đường phố. Khi anh nói “di sản nếu chỉ được cất giữ thì rất dễ trở thành một thứ xa cách với đời sống”, đó không chỉ là triết lý cá nhân, mà là lời nhắc cho cả ngành công nghiệp thời trang.
Điều đáng chú ý là NTK Võ Việt Chung không dừng lại ở túi xách; anh đã chuẩn bị các dự án tiếp theo, dự kiến ra mắt vào tháng 10, với tham vọng đưa Lãnh Mỹ A vào cả sản phẩm gia dụng và những dòng phụ kiện cao cấp. Anh kỳ vọng các sản phẩm này không chỉ chinh phục khách Việt mà còn trở thành món quà văn hóa dành cho du khách quốc tế. Nếu thành công, đây sẽ là minh chứng mạnh mẽ rằng di sản Việt hiện đại có thể sống khỏe trong thị trường toàn cầu – và rằng sự đổi mới táo bạo, khi vẫn giữ tinh thần gốc, không phải mối đe dọa với truyền thống, mà là cách duy nhất để truyền thống không biến mất.
